Йәшәйеш
Йәшәйеш (рус. Бытие) — иң киң мәғәнәһендә — йәшәү.
Тасуирламаһы
Йәшәйеш — онтология фәне тарафынан өйрәнелә. Мартин Хайдеггер фундаменталь онтологияһында йәшәйеш — асылдан айырмалы булараҡ, бар булған нәмә тигән төшөнсәгә тура килә тип яҙа. Кеше әле кем булып тора, асылы ни йәки кем була алыр ине — былар Йәшәйеште дөйөм мәғәнәлә аңлауға ҡарай. Тәбиғәттә йәшәйеш — ул предметтарҙың, физик, реаль, шулай уҡ тәбиғи көстәрҙең (стихияларҙың), гравитацияның, физик закондарҙың булыуы.
Этимологияһы
Йәшәйеш төшөнсәһе үҙәк фәлсәфәүи төшөнсә. Был төшөнсәне рус фәлсәфәүи теленә Григорий Теплов 1751 йылда латинса «ens» терминының тәржемәһе булараҡ индерә[4].
Иҫкәрмәләр
- ↑ http://wordnet-rdf.princeton.edu/id/06172563-n
- ↑ Being // https://vocabularies.unesco.org/browser/thesaurus/en/page/?uri=http://vocabularies.unesco.org/thesaurus/concept10081
- ↑ https://www.newworldencyclopedia.org/entry/Being_and_Existence
- ↑ Латинское действительное причастие «ens» обычно переводится русским «сущее» или «существующее». См., например: Дворецкий И. Х. Латинско-русский словарь. — 6-е изд., стереотип. — М.: «Русский язык», 2000. — 846 с. — ISBN 5-200-02765-9. — c.284.
Әҙәбиәт
- Нельсон, М.Барлыҡ // стэнфорд философия энциклопедияһы (2012 йылдың ҡыш версияһы) / Ред. Эдвард Н. Залт. Ҡ. инглиз теленән. В. В. Васильев.
- Бадью А. Башланмыш һәм ваҡиға. (L’Etre et l'Événement. — Paris: Seuil, coll.L’ordre philosophique, 1988.)
- Гайденко П. П. Барлыҡ һәм аҡыл. // Фәлсәфә мәсьәләләре. 1997.№ 7.
- Гайденко П. П. Бытие // Новая философская энциклопедия / Ин-т философии РАН; Нац. обществ.-науч. фонд; Предс. научно-ред. совета В. С. Стёпин, заместители предс.: А. А. Гусейнов, Г. Ю. Семигин, уч. секр. А. П. Огурцов. — 2-е изд., испр. и допол.. — М.: Мысль, 2010. — ISBN 978-5-244-01115-9.
- Бытие / Гайденко П. П. // Ҙур Кавказ Бөйөк канал. — М. Ҙур рәсәй энциклопедияһы, 2006. С. 457—459. — (Ҙур рәсәй энциклопедияһы : [35 т.] / баш мөхәррир. Ю. С. Осипов ; 20042017, т. 4). — ISBN 5-85270-333-8.
- Доброхотов А. Л.. Классик көнбайыш европа философияһында йәшәү категорияһы. М.: Мәскәү университеты нәшриәте. М., 1986.
- Исаев а. А. Философия тарихында быт һәм барлыҡ категорияларын нигеҙләү Проблемаһы // Уралдың Философик тормошо. Екатеринбург, 1999. С.2002006.
- Сартр Ж. — П. Булмышы һәм бер нәмә лә: феноменологик Опология Тәжрибәһе / Пер.франц., алдан., иҫкәрмә. В. И. Колядко. М.: Республика, 2000.
- Солодухо Н. М. Донъяның сикке нигеҙҙәре булараҡ йәшәү һәм булмау //Фәлсәфә мәсьәләләре, № 6, 2001.
- 2016 йылдың 28 июнь көнөндә [https://web.archive.org/web/20160628100441/http://iph.ras.ru/page50747371.htm архивланған. Тавризян Ғ. М. Габриэль Марсель. "Йәшлек"гәзите "яңылыҡтар таҫмаһы "«йәшлек» гәзите]
- Хайдеггер М. Булмышы һәм ваҡыты. М.: Ad Marginem, 1997. Тәржемәһе немец теленән В. В. Бибихин.
- Цывелев в. Р. Категория бытия в русской философии: (От вл. Соловьева К. С. л. рубинштейну) // Мгпи-ның Ғилми яҙмалары. Мурманск, 2002.Һөйөү.1. 64-72 бб.
Был — тамамланмаған мәҡәлә. Һеҙ, мәҡәләне төҙәтеп һәм тулыландырып, РУВИКИ проектына ярҙам итә алаһығыҙ.