Арса һымаҡтар

Арса һымаҡтар^[10] (лат. Ericaceae) — арса сәскәлеләр рәтенән ике өлөшлөләр ғаиләһе үҫемлеге. Ырыуының дөйөм һаны — 150-нән ашыу^[11], төрҙәре — дүрт меңдән ашыу^[12]. Был ғаилә дала һәм сүлдәрҙән башҡа бар ер шарының бар урындарында (тропиктарҙа — ғәҙәттә тауҙарҙа) үҫә.

Төп мәҡәлә: Вакциниум

Арса һымаҡтарҙың ҡайһы бер төрҙәре генә хужалыҡта әһәмиәткә эйә, былар Вакциниум ырыуының ашарға яраҡлы емештәре: ҡара көртмәле, күк көртмәле, ябай һәм эре емешле мүк еләге, мүк көртмәлеһе һәм ҡыҙыл көртмәле. Был үҫемлектәрҙең еләктәре шул килеш тә, эшкәртелеп тә ашарға яраҡлы; уларҙан ҡайнатма, джем, сироп, шарап етештерәләр. Ҡайһы бер төрҙәрен сәнәғәт масштабында махсус плантацияларҙа үҫтереү ҡулланыла. Арса шотландтарҙың эль тип аталған милли көслө һыраһын ҡайнатыуҙа файҙаланыла.

Арса һымаҡтарҙың ҡайһы бер төрҙәре дауалау үҙенсәлектәренә эйә.

Ҡайһы берҙәренең һабаҡтары һәм япраҡтары (ҡара, күк көртмәлеләр, тоалҡан емеш, һаҙанаҡ, шулай уҡ рододендрон)тире дуплау һәм буяу өсөн ҡулланыла^[13].

Ағыулы арсалар (рододендрон, һаҙанаҡ) инсектицид булараҡ билдәле^[13].

Роды семейства Вересковые См. также этот список в более полном виде, с указанием подсемейств и триб: Роды семейства Вересковые.

↑ ¹ ² ³ Angiosperm Phylogeny Group An update of the Angiosperm Phylogeny Group classification for the orders and families of flowering plants: APG III (ингл.) // Botanical Journal of the Linnean Society / M. F. Fay — Wiley-Blackwell, Linnean Society of London, OUP, 2009. — Vol. 161, Iss. 2. — P. 105–121. — ISSN 0024-4074; 1095-8339 — doi:10.1111/J.1095-8339.2009.00996.X
↑ Appendix IIB: Conserved and rejected names of families of bryophytes and spermatophytes // International Code of Nomenclature for algae, fungi, and plants (Shenzhen Code) / под ред. N. J. Turland, J. H. Wiersema, F. Barrie, В. Гройтер, Д. Л. Хоксуорт, P. S. Herendeen, С. Кнапп, W. Kusber, Л. Дэчжу, K. Marhold һәм башҡалар. — 2018. — ISBN 978-3-946583-16-5
↑ Reveal System of Classification — 1997.
↑ Nederlands Soortenregister
↑ https://web.archive.org/web/20201026032801/https://www.panmai.com/Family/FamilyTable.shtml
↑ Flora Reipublicae Popularis Sinicae, volume 57(1) / под ред. Ф. Жуйчжэн — 1999. — т. 57(1). — бит 1.
↑ 林秦文, 肖翠, 马金双 中国外来植物数据集, A dataset on catalogue of alien plants in China (билдәһеҙ) // 生物多样性 — 1993. — т. 30, сығ. 5. — бит 22127. — ISSN 1005-0094 — doi:10.17520/BIODS.2022127
↑ 彭莳嘉, 罗源, 蔡宏宇, 张晓玲, 王志恒 全球变化情景下的中国木本植物受威胁物种名录, A new list of threatened woody species in China under future global change scenarios (ҡыт.) // 生物多样性 — 2022. — т. 30, сығ. 5. — бит 21459. — ISSN 1005-0094 — doi:10.17520/BIODS.2021459
↑ Cronquist A. An Integrated System of Classification of Flowering Plants (ингл.) — 1981.
↑ Цвелёв Н. Н. О русских названиях семейств покрытосеменных растений // Новости систематики высших растений : сборник. — М.—СПб. : Товарищество научных изданий КМК, 2011. — Т. 42. — С. 24—29. — ISBN 978-5-87317-759-2. — ISSN 0568-5443.
↑ Ericaceae на The Plant List.
↑ См. Вересковые на сайте MOBOT.
↑ ¹ ² Энциклопедический словарь лекарственных, эфирномасличных и ядовитых растений / Сост. Г. С. Оголевец. — М.: Сельхозгиз, 1951. — С. 59. — 584 с.

Dracophyllum secundum

Bejaria imthurnii

Cassiope mertensiana

Вересковые // Вешин — Газли. — М. : Советская энциклопедия, 1971. — (Большая советская энциклопедия : [в 30 т.]; vol. 1969—1978, вып. 5).
Бекетов А. Н. Вересковые // Брокгауз һәм Ефрондың энциклопедик һүҙлеге: 86 томда (82 т. һәм 4 өҫтәмә том). — СПб., 1890—1907. (рус.)

Александрова М. С. Интродукция вересковых в Москве // Бюллетень главного ботанического сада. — 1991. — № 161. — С. 7.
Ботаника. Энциклопедия «Все растения мира»: Пер. с англ = Botanica / ред. Д. Григорьев и др. — М.: Könemann, 2006 (русское издание). — 1020 с. — ISBN 3-8331-1621-8.
Еленевский А. Г., Соловьёва М. П., Тихомиров В. Н. . Ботаника. Систематика высших, или наземных, растений: учеб. для студ. высш. пед. учеб. заведений. 4-е изд. — М.: Издательский центр «Академия», 2006. — 456 с. — 3000 экз. — ISBN 5-7695-2141-4.
Кожевников Ю. П. . Семейство вересковые (Ericaceae) // Жизнь растений. В 6-ти т. / под ред. А. Л. Тахтаджяна. — М.: Просвещение, 1981. — Т. 5. Ч. 2. Цветковые растения. — С. 88—95. — 300 000 экз.
Мазуренко М. Т. . Вересковые кустарнички Дальнего Востока (структура и морфогенез) / Отв. ред. А. П. Хохряков. — М.: Наука, 1982. — 184 с. — 1200 экз. — УДК 582.912.42
Хессайон Д. Г. . Всё о декоративноцветущих кустарниках = The flowering shrub expert / Пер. с англ. О. И. Романовой. — Изд. 2-е, исправленное. — М.: Кладезь-Букс, 2007. — 128 с. — 10 000 экз. — ISBN 978-5-93395-249-7.

Watson, L.; Dallwitz, M.J. Семейства цветковых растений. Ericaceae (инг.)
Ҡалып:APWeb
Вересковые в разделе «Флора Китая» сайта eFloras (инг.) Проверено 10 января 2009 г.

[_046b7d4fc3a23d2a-1] ¹ ² ³ Angiosperm Phylogeny Group An update of the Angiosperm Phylogeny Group classification for the orders and families of flowering plants: APG III (ингл.) // Botanical Journal of the Linnean Society / M. F. Fay — Wiley-Blackwell, Linnean Society of London, OUP, 2009. — Vol. 161, Iss. 2. — P. 105–121. — ISSN 0024-4074; 1095-8339 — doi:10.1111/J.1095-8339.2009.00996.X

[_cba32966a6f4e947-2] Appendix IIB: Conserved and rejected names of families of bryophytes and spermatophytes // International Code of Nomenclature for algae, fungi, and plants (Shenzhen Code) / под ред. N. J. Turland, J. H. Wiersema, F. Barrie, В. Гройтер, Д. Л. Хоксуорт, P. S. Herendeen, С. Кнапп, W. Kusber, Л. Дэчжу, K. Marhold һәм башҡалар. — 2018. — ISBN 978-3-946583-16-5

[_270a52aa9f0e7d7e-3] Reveal System of Classification — 1997.

[_c7e7579b6d77da35-4] Nederlands Soortenregister

[_5451bb0bfe7f5423-5] ttps://web.archive.org/web/20201026032801/https://www.panmai.com/Family/FamilyTable.shtml

[_b62df676f3011a64-6] Flora Reipublicae Popularis Sinicae, volume 57(1) / под ред. Ф. Жуйчжэн — 1999. — т. 57(1). — бит 1.

[_71990c70744b0281-7] 林秦文, 肖翠, 马金双 中国外来植物数据集, A dataset on catalogue of alien plants in China (билдәһеҙ) // 生物多样性 — 1993. — т. 30, сығ. 5. — бит 22127. — ISSN 1005-0094 — doi:10.17520/BIODS.2022127

[_28c4d4670767c92f-8] 彭莳嘉, 罗源, 蔡宏宇, 张晓玲, 王志恒 全球变化情景下的中国木本植物受威胁物种名录, A new list of threatened woody species in China under future global change scenarios (ҡыт.) // 生物多样性 — 2022. — т. 30, сығ. 5. — бит 21459. — ISSN 1005-0094 — doi:10.17520/BIODS.2021459

[_e440ec384eed69ec-9] Cronquist A. An Integrated System of Classification of Flowering Plants (ингл.) — 1981.

[10] Цвелёв Н. Н. О русских названиях семейств покрытосеменных растений // Новости систематики высших растений : сборник. — М.—СПб. : Товарищество научных изданий КМК, 2011. — Т. 42. — С. 24—29. — ISBN 978-5-87317-759-2. — ISSN 0568-5443.

[11] Ericaceae на The Plant List.

[MOBOT-12] См. Вересковые на сайте MOBOT.

[Оголевец-13] ¹ ² Энциклопедический словарь лекарственных, эфирномасличных и ядовитых растений / Сост. Г. С. Оголевец. — М.: Сельхозгиз, 1951. — С. 59. — 584 с.

[10]

[11]

[12]

[13]

Арса һымаҡтар

Хужалыҡта әһәмиәте һәм ҡулланыу

Ырыуҙары

Иҫкәрмәләр

Әҙәбиәт

Һылтанмалар

Категориялар