Мәскәү авиация институты

Мәскәү авиация институты (милли тикшеренеү университеты (МАИ) — Мәскәүҙә урынлашҡан юғары уҡыу йорто. Институт 1930 йылдың 20 мартында ойошторолған. Совет осоронда — Мәскәү Серго Орджоникидзе исемендәге Ленина орденлы, Октябрь Революцияһы орденлы авиация институты

2015 йылдың 31 мартында Мәғариф һәм фән министрлығы бойороғо менән уға К.Э. Циолковский исемендәге Рәсәй дәүләт технология университетын ҡушыу юлы менән үҙгәртеп ҡорола.

Тарихы

undefined

1909 йылда Император Мәскәү техник училищеһында профессор Н Е. Жуковский башланғысы менән һауала осоу теоретик нигеҙҙәрен уҡыу башлана.

1929 йылдың 17 сентябрендә СССР ВСНХ приказы менән (124-се) Мәскәү дәүләт техник университетының механика факультетының авиация бүлеге аэромеханика факультетына үҙгәртеп ҡорола[2].

СССР-ҙа индустриялаштырыу 1930 йылдан алып 1935 йылға тиклемге осорҙа 435000 инженер-техник белгес әҙерләүҙе талап итә, ә 1929 йылда уларҙың һаны 66000 тәшкил иткән.[3]

1930 йылдың 20 мартында СССР ВСНХ приказы менән аэромеханика факультеты нигеҙендә Юғары Аэромеханика училищеһы ойошторола (ВАМУ).[4].

ВАМУ базаһында 1930 йылдың 20 авгусында Мәскәү авиация институты ойошторола[5]. Юғары уҡыу йортона Тверь-Ямская урамындағы бина бирелә[6]. МАИ составында самолеттар, моторҙар төҙөү һәм һауала йөҙөү бүлектәре була.

1931 йылдың 10 майынан институт уҡыу процесы факультет системаһына күсә.

1932 йылдың 22 сентябрендә Халыҡ Комиссарҙары Советы ҡарары менән К. Э. Циолковский исемендәге Граждандар һауа флоты Мәскәү инженерҙары институты үҙгәртеп ҡорола.

1933 йылға институттың тәүге үҙ бинаһы (әлеге ваҡытта идара итеү системалары факультетының 3-сө корпусы) Волоколамск һәм Ленинград шоссеһында урынлаша, унда әлеге көндә вуздың төп территорияһы

1933 йылдың 10 мартында Мәскәү авиация инженер-иҡтисад институты (МАИЭИ) һәм производствоны ойоштороу кафедраһы базаһында МАИ инженер-иҡтисад факультетының инженер-иҡтисад факультеты ойошторола.

1935 йылдың 16 декабрендә СССР Үҙәк һайлау комиссияһы Президиумы указы менән уҡыу йортона ауыр сәнәғәттең халыҡ комиссары Серго Орджоникидзе исеме бирелә

1941 йылдың көҙөндә институт Алматыға эвакуациялана

1945 йылда МАИ коллективы һуғыш ваҡытында юғары хөкүмәт наградаһы - Ленин ордены менән бүләкләнә. Бынан тыш, 119 уҡытыусы, институт хеҙмәткәрҙәре һәм студенттары ордендар һәм миҙалдар менән наградлана.

1945 йылда МАИ-ла махсус (реактив) двигателдәр кафедраһы асыла (кафедра мөдире Н. Иноземцев). Бынан һуң Халыҡ-ара һауа-реактив һәм шыйыҡ-реактив двигателдәр, артабан һәм башҡа ракета һөнәрҙәре буйынса белгестәр әҙерләнә башлай[2]

1998 йылда сит ил телдәре факультеты ойошторола.

2009 йылдың 7 октябрендә Мәскәү авиация институтҡа милли тикшеренеү университеты статусы бирелә[7].

 

undefined

Уҡытыу эшмәкәрлеге

Төрлө уҡытыу формалары менән 13 институт[8] 5 филиал[9] эшләй, әнда 22 000 самаһы кеше уҡый.

Институттары

  • № 1 «Авиация техникаһы
  • № 2 «Авиация, ракета двигателдәре һәм энергетика ҡоролмалары»
  • № 3 «Идара итеү, информатика һәм энергетика системалары»
  • № 4 «Радиоэлектроника, инфокоммуникация һәм мәғлүмәт хәүефһеҙлеге»
  • № 5 Инженер иҡтисад һәм гуманитар фәндәр институты
  • № 6 «Аэрокосмос»
  • № 7 «Робототехника һәм интеллектуаль система»
  • № 8 «Ғәмәли математика һәм информацион технологиялар»
  • № 9 «Дөйөм инженерҙар әҙерләү»
  • № 10 «Сит телдәр»
  • № 11 «Материалды өйрәнеү һәм материалдар технологияһы институты»
  • № 12 «Аэрокосмос фәнни һәм етештереү технологияһы»
  • МАИ Хәрби институт

Филиалдары

1930 йылдан алып директорҙары, ректорҙары, начальниктары

Рейтингтары

Йылдар Университеттарҙың милли

рейтингтары

Interfax

Forbes[11] РАЭКС RUR QS BRICS QS EECA THE
2020 29-32 27 23 490 153 1001+
2019 33 31 25 522 105 140 1001+
2018 40 33 27 515 113 117 1001+
2017 25-27 32 526 131 121= -
2016 28—29 35 510 121 121= -
2015 20 28 557 131 - -
2014 20—21 29 - - - -
2013 24—25 32= - - - -
2012 23—26 32 - - - -
2011 31—35 33 - - - -

Иҫкәрмәләр

  1. 1 2 Единый государственный реестр юридических лиц
  2. 1 2 Из истории высшего авиационного образования в России. www.mai.ru.Дата обращения: 9 апреля 2016.
  3. Петровский Давид Александрович. Реконструкция технической школы и пятилетка кадров. с.5 — Л., Гостехиздат, 1930. — 42 с. — 20 см. (Ленингр. обл. сов. нар. хоз.)<nowiki>http://alkruglov.narod.ru/z-petrovsk.pdf
  4. Устав ФГБОУ ВПО «Московский авиационный институт (национальный исследовательский университет)». МАИ
  5. Просмотр Краткая история Московского авиационного института. mai.ru. Мөрәжәғәт итеү датаһы: 15 август 2019. 2019 йылдың 12 июнь көнөндә архивланған.
  6. Scribbler|Московский авиационный институт(недоступная ссылка)
  7. Список победителей конкурсного отбора программ развития университетов, в отношении которых устанавливается категория «национальный исследовательский университет». Мөрәжәғәт итеү датаһы: 17 октябрь 2009. Архивировано 17 август 2010 года. 2010 йылдың 17 август көнөндә архивланған.
  8. Институты, филиалы. МАИ. Мөрәжәғәт итеү датаһы: 2 май 2020. 2021 йылдың 27 ғинуар көнөндә архивланған.
  9. Факультеты, институты, филиалы. mai.ru. Мөрәжәғәт итеү датаһы: 15 август 2019. 2019 йылдың 12 июнь көнөндә архивланған.
  10. Ректорат МАИ. Исполняющим обязанности ректора МАИ назначен Вячеслав Шевцов. МАИ (25 март 2016). Мөрәжәғәт итеү датаһы: 25 март 2016.
  11. Университеты для будущей элиты: 100 лучших российских вузов по версии Forbes—2020. Forbes.ru. Мөрәжәғәт итеү датаһы: 8 август 2020.

Әҙәбиәт

Тема буйынса өҫтәмә