Окак
О́как — интернет-мем, «окак» һүҙе яҙылған капюшон кейгән ҡара бесәй һүрәте. Был һүрәт һанлы аралашыуҙа аптырау һәм хайран ҡалыу тойғоһон еткерер өсөн юмористик һәм сатирик контекста ҡулланыла. 2025 йылдың майында Рәсәй социаль селтәрҙәре сегментында иң популяр мемдарҙан һанала[1]. «Окак» интернет-мемы АСТ төркөмө, «Мир и Образование» нәшриәте һәм «Скворцов уҡыуҙары» проекты тарафынан ойошторолған «Йыл һүҙе» проектының 40-сы урынына инде[2].
Килеп сығышы
«Окак» һүҙе интернет-жаргонға хас трансформацияны күрһәтә: «о» ҡыҫҡа ымлыҡ менән рус телендәге «как» һорау һүҙенең берләшеүе еңел комедия һәм сюрреализм эффектын барлыҡҡа килтерә. Бындай фонетик конструкция тиҙ иҫтә ҡала һәм осраҡлы аралашыу ағымына еңел генә инеп китә.
«Окак» мемы төшөрөлгән видеояҙмалар 2025 йылдың май башында TikTok (рус.)баш. һәм Reels (рус.)баш. каналдарында вирусҡа әйләнде. Һүҙ ҡулланыусылар уны көтөлмәгән сюжет боролоштарын айырып күрһәтеү өсөн бөтә яуап булараҡ ҡуллана башлағандан һуң популяр булып китә[3].
Интернет-мем ҡара бесәй йөҙө һәм чех фотографы Пржемыслав Кох 2012 йылда төшөргән капюшон кейгән кешенең силуэтынан эшләнгән. Ғәҙәттә һүрәтте комик һәм сәйерерәк итеү өсөн боҙоп күрһәтәләр[4][5].
Ҡайһы бер интернет-берләшмәләрҙә мемдың икенсе вариантын осратырға мөмкин — «эво как»[6]. Капюшондағы бесәйҙе «Чиллгай» (рус.)баш. мемы менән сағыштыралар, уның ярҙамында бөтөнләй битарафлыҡ белдерәләр.
«Окак» фразаһы төрлө тормош ситуацияларында ғәжәпләнеү йәки һоҡланыу күрһәтә, атап әйткәндә:
- көтөлмәгән ваҡиғалар ваҡытында ғәжәпләнеү белдереү өсөн;
- абсурд һәм логикаһыҙ хәлдәрҙе сағылдырыу өсөн;
- йәш ҡулланыусылар араһында дуҫтарса онлайн аралашыу элементы булараҡ.
Ваҡыт үтеү менән «окак» бары тик визуаль мем-контент сиктәренән сығып, һөйләшеү сленгының бер өлөшө булып китә, көтөлмәгәнлек тойғоһон ҡыҫҡа һәм ҡыҫҡа итеп белдерергә мөмкинлек бирә[7].
Психологияһы
«Окак» таралыуы ҡыҫҡа видеоға йүнәлтелгән платформаларҙың киң үҫешенәтап килә. Трендтарҙың тиҙ үҙгәреүе һәм TikTok һәм Reels-та тиҙ арала реакцияға ынтылыш «окак» кеүек мемдар өсөн уңайлы шарттар булдыра, улар көндәлек хәлдәрҙең абсурдлығын һәм шаяртыуһы һыҙыҡ өҫтөнә ала. Офлайнда был һүҙбәйләнеште ҡайһы берҙә еңел ирония өсөн йәки һөйләшеүҙә көтөлмәгән ваҡиғаны еңер өсөн ҡулланалар.
Психологтар интернеттағы мемдар кешеләргә күңелһеҙлекте еңергә ярҙам итә, тип иҫәпләй. «Окак» мемы — постиронияның бер миҫалы[8]. Ул шулай уҡ brainrot (итальян brainrot) тип атала, унда абсурд образдар мәғәнәһеҙ сюжеттар менән берләштерелә[9].
Саундтрек
«Окак» мем һүрәте Көньяҡ Африка хип-хоп төркөмө Die Antwoord йырының фрагментына өҫтәлгән[10].
Иҫкәрмәләр
- ↑ Московские новости - Культурный код. Московские новости (12 май 2025). Мөрәжәғәт итеү датаһы: 5 сентябрь 2025.
- ↑ «Лабубу», «сигма» и «цифровой рубль» вошли в топ-40 слов в России. РБК (5 сентябрь 2025). Мөрәжәғәт итеү датаһы: 5 сентябрь 2025.
- ↑ В TikTok появился новый мем с черным котом в капюшоне (5 сентябрь 2025). Мөрәжәғәт итеү датаһы: 5 сентябрь 2025.
- ↑ «Окак»: что за мем, что он означает, как использовать. Т—Ж (12 май 2025). Мөрәжәғәт итеү датаһы: 5 сентябрь 2025.
- ↑ Окак: что значит мем, откуда появился кот в капюшоне, картинка | РБК Тренды. РБК Тренды (5 сентябрь 2025). Мөрәжәғәт итеү датаһы: 5 сентябрь 2025.
- ↑ Питеееер помоги мне в чем прикол этого мема (5 сентябрь 2025). Мөрәжәғәт итеү датаһы: 5 сентябрь 2025.
- ↑ «Окак» — новая эмоция в соцсетях. Показываем, как фразеологизм стал мемом. Афиша. Мөрәжәғәт итеү датаһы: 5 сентябрь 2025.
- ↑ Бальмонд, Степан «Окак»: что значит новый мем с черным котом в капюшоне. Psychologies (5 сентябрь 2025). Мөрәжәғәт итеү датаһы: 5 сентябрь 2025.
- ↑ Что за мем «окак»: мем с котом в капюшоне, что он означает и откуда взялся. Lenta.RU (5 сентябрь 2025). Мөрәжәғәт итеү датаһы: 5 сентябрь 2025.
- ↑ В сети завирусился мем с черным котом в капюшоне, который выражает удивление «Окак» (5 сентябрь 2025). Мөрәжәғәт итеү датаһы: 5 сентябрь 2025.