Рус телендәге версияМахсус проекттар
Телде алмаштырырға
РУВИКИ ТУРАҺЫНДА

Оськина Ирина Николаевна

Оськина Ирина Николаевна (рус. Ирина Николаевна Оськина; 1954 йылдың 10 декабре, Өфө) — Рәсәй сәнғәт белгесе, доцент, Башҡортостан Республикаһының һынлы сәнғәте буйынса китаптар авторы[1]. Рәсәй Федерацияһының һәм Башҡортостан Республикаһының атҡаҙанған сәнғәт эшмәкәре. Нәфис ҡиммәттәр буйынса эксперт.

Рәсәй Рәссамдар союзының «Рухилыҡ, традициялар, оҫталыҡ» Алтын миҙалына лайыҡ булыусы. Рәсәй Рәссамдар союзы һәм Рәсәй Сәнғәт белгестәре ассоциацияһы ағзаһы[2].

Биографияһы

1954 йылдың 10 декабрендә Өфө ҡалаһында тыуған.

Музыка мәктәбен скрипка класы буйынса, һуңынан Өфө сәнғәт училищеһын тамамлай. Юғары сәнғәт белемен Ленинградта И. Е. Репин исемендәге Живопись, скульптура һәм архитектура институтының сәнғәт теорияһы һәм тарихы факультетында ала (1980–1986). 1990-сы йылдарҙан махсуслашыуы — боронғо оҫталарҙың Көнбайыш Европа гравюраһы, хәҙерге баҫма графика һәм Башҡортостан рәссамдарының ижады[1].

1987 йылдан М. В. Нестеров исемендәге Башҡорт дәүләт художество музейында өлкән ғилми хеҙмәткәр, 1994 йылдан — Башҡортостан Республикаһы Мәҙәниәт һәм милли сәйәсәт министрлығында баш белгес булып эшләй.

1996 йылда Рәсәй Рәссамдар союзы ағзаһы була[1].

2008 йылдан «Уральский лизинговый центр» һәм «Уралинвест» ААЙ-нда эшләй[2].

2009 йылдан Өфө дәүләт нефть техник университетының (ӨДНТУ) «Архитектура» кафедраһында сәнғәт тарихын һәм архитектура тарихын уҡыта, доцент булып тора. 2011 йылдан — «АРТ-эксперт» художество галереяһының эксперт-консультанты. 2023 йылға тиклем Рәсәй Федерацияһы Мәҙәниәт министрлығының нәфис ҡиммәттәр буйынса аттестацияланған эксперты булып тора[3].

2024–2025 йылдарҙа Башҡортостан Республикаһы Мәҙәниәт министрлығы менән эксперт-консультант сыфатында хеҙмәттәшлек итә һәм «АРТ-эксперт» галереяһында күргәҙмәләр кураторы булып сығыш яһай[4].

Ғилми эшмәкәрлек өлкәһе — Көнбайыш Европа гравюраһын атрибуциялау, хәҙерге графика, Башҡортостан рәссамдарының, шул иҫәптән И. Г. Вәлитов, В. И. Суздальцев, В. А. Позднов, З. Г. Ғаянов, М. А. Спиридонов, Р. Р. Мәғлиев, Б. А. Самосюк, О. А. Самосюк ижады. «URAL PRINT TRIENNIAL» Халыҡ-ара баҫма графика триенналеһын башлап ебәреүсе һәм кураторы булып тора[5].

23 каталог, ваҡытлы һәм нәфис-публицистик баҫмаларҙа 50-нән ашыу мәҡәлә, йыйынтыҡтарҙа һәм энциклопедияларҙа айырым мәҡәләләр, телевидение һәм радиола 15-тән ашыу авторлыҡ тапшырыуын әҙерләй[6].

2000-се йылдар башында Рәсәйҙә һәм сит илдәрҙә «Атрибуция һәм антиквариат» темаһы буйынса курс-семинарҙар үткәрә.

Күргәҙмәләре

1997 йылдан «Сәнғәт белеме» бүлегендә республика, төбәк һәм Бөтә Рәсәй күргәҙмәләрендә ҡатнаша.

Төп кураторлыҡ проекттары һәм күргәҙмәләре:

  • «Музей коллекцияһынан Көнбайыш Европа сәнғәте» (Өфө, М. В. Нестеров исемендәге БДХМ, 1989, 1991; Таганрог, 1990);
  • «М. В. Нестеров исемендәге БДХМ коллекцияһынан Көнбайыш Европа гравюраһы» (Өфө, 1995);
  • «URAL PRINT TRIENNIAL» Халыҡ-ара баҫма графика триенналеһы (Өфө, 1995 йылдан куратор; 1995, 1998, 2001, 2004, 2007, 2010, 2013, 2016, 2019, 2022 йылдарҙағы күргәҙмәләр);
  • «Башҡортостан скульптураһы» (1996);
  • «Башҡортостандың хәҙерге һынлы сәнғәте» (Мәскәү, 1997);
  • «Акварель яҙы» республика проекты (Өфө, 1998, 2005, 2008, 2016);
  • «Тарих сәнғәттә» (1999);
  • «Виктор Суздальцев. Акварель. Живопись» (Өфө, 2000, 2018);
  • «Байлыҡ һәм форма» республика күргәҙмәһе (2006);
  • «Башҡортостандың хәҙерге һынлы сәнғәте» (Париж, ЮНЕСКО штаб-квартираһы, 2008);
  • Ирина Оськинаның эшмәкәрлеге нәтижәләренә бағышланған юбилей күргәҙмәһе (Өфө, «АРТ-эксперт» галереяһы, 2024);
  • Борис Самосюк тың «Карелия буйлап» шәхси күргәҙмәһе (Өфө, «АРТ-эксперт» галереяһы, 2025, куратор).

Һайланма библиографияһы

Сәнғәт буйынса 150-гә ҡарай баҫма хеҙмәт, шул иҫәптән монографиялар, мәҡәләләр, күргәҙмә каталогтары авторы. «М. В. Нестеров исемендәге художество музейы коллекцияһында Көнбайыш Европа гравюраһы» фундаменталь каталогының авторы булып тора[7].

  • Западноевропейская гравюра из собрания БГХМ им. М. В. Нестерова. Күргәҙмә каталогы. — Өфө, 1995.
  • Первая Уральская триеннале печатной станковой графики. Күргәҙмә каталогы. — Өфө, 1995.
  • Скульптура Башкортостана. Каталог. — Өфө, 1996.
  • Современное изобразительное искусство Башкортостана. Каталог. — Өфө, 1997.
  • Акварельная весна. Выставка акварели Башкортостана. Каталог. — Өфө, 1998.
  • Новая эстетика: «Поцелуй Иуды» или «Рождение мифа»? // Бельские просторы. — 1999. — № 2.
  • О «непонятном» искусстве и о том, как хорошо жить в провинции // Бельские просторы. — 1999. — № 12.
  • Башкирская графика // Графика из собрания Ирбитского государственного музея изобразительных искусств: каталог. — Екатеринбург, 2000.
  • Современное изобразительное искусство Республики Башкортостан: каталог. — Өфө, 2008.
  • Уральская триеннале печатной графики: каталог. — Өфө, 2013.
  • Виктор Суздальцев. Живопись. Акварель. Альбом. — Өфө, 2014.
  • Башкирская графика. Альбом. — Өфө, 2014.
  • Башкирская живопись. Мастера старых поколений. — Өфө, 2015.
  • Акварельная весна: каталог. — Өфө, 2017[8].
  • Виктор Позднов. Живопись. Графика. — Өфө, 2019.
  • Современная графика мира в коллекции уфимского музея // Бельские просторы. — 2023[9].

Маҡтаулы исемдәре һәм башҡа наградалары

  • Башҡортостан Республикаһының атҡаҙанған сәнғәт эшмәкәре (2004).
  • Рәсәй Федерацияһының атҡаҙанған сәнғәт эшмәкәре (2014).
  • Рәсәй Рәссамдар союзының «Рухилыҡ, традициялар, оҫталыҡ» Алтын миҙалы (2014).

Иҫкәрмәләр

  1. ↑ 1 2 3 И. Д. Ахмедьянова. ОСЬКИНА Ирина Николаевна. ГАУН РБ «Башкирская энциклопедия» (2013). Мөрәжәғәт итеү датаһы: 27 август 2026.
  2. ↑ 1 2 Оськина Ирина Николаевна. РО ВТОО «Союз художников России» РБ. Мөрәжәғәт итеү датаһы: 27 август 2026.
  3. ↑ В Уфе открылась юбилейная выставка российского искусствоведа Ирины Оськиной. Культурный мир Башкортостана (11 декабрь 2024). Мөрәжәғәт итеү датаһы: 27 август 2026.
  4. ↑ В уфимской галерее «Арт-Эксперт» открылась выставка Бориса Самосюка «По Карелии». Портал «Культурный мир Башкортостана» (21 март 2025). Мөрәжәғәт итеү датаһы: 27 август 2026.
  5. ↑ История развития изобразительного искусства Башкортостана во второй половине ХХ века. dissercat.com. Мөрәжәғәт итеү датаһы: 27 август 2026.
  6. ↑ Оськина Ирина Николаевна. Ассоциация искусствоведов (6 март 2011). Мөрәжәғәт итеү датаһы: 27 август 2026.
  7. ↑ Уфимская жизнь. Ufalife. Мөрәжәғәт итеү датаһы: 27 август 2026. Архивировано 2 апрель 2015 года.
  8. ↑ Архив выставок 2017 г. РО ВТОО «Союз художников России» РБ. Мөрәжәғәт итеү датаһы: 27 август 2026.
  9. ↑ Современная графика мира в коллекции уфимского музея. Бельские просторы (18 март 2023). Мөрәжәғәт итеү датаһы: 27 август 2026.

Һылтанмалар

Категориялар