Ҡарағалпаҡ теле

Ҡарағалпаҡ теле (ҡарағалп. Qaraqalpaq tili, Қарақалпақ тили) — төрки, ҡыпсаҡ төркөмөнә ингән ҡарағалпаҡтарҙың теле. Ул үзбәк теле менән бер рәттән Үзбәкстан составындағы Ҡарағалпаҡстан Республикаһының рәсми теле.

Фонетика

Һуҙынҡы өндәр

Ҡараҡалпаҡ телендәге һуҙынҡы өн системаһы

Ҡарағалпаҡ телендә сингармонизм законы ҡулланыла.

Һуҙынҡы өн Ҡайһы һуҙынҡыларҙан һуң килә ала
a a, ɯ
æ e, i
e e, i
i e, i
o a, o, u, ɯ
œ e, i, œ, y
u a, o, u
y e, œ, y
ɯ a, ɯ

Имлә

Яҙма

1928 йылға тиклем ҡарағалпаҡ телендә яҙыу өсөн ғәрәп алфавиты ҡулланылған. 1928 һәм 1940 йылдар араһында латин алфавиты (Яңалиф) ҡулланылған, 1940 йылда кирил алфавиты ҡабул ителгән. 1991 йылда, Үзбәкстан үҙ аллы дәүләт булғандан һуң, яңынан латин алфавиты ҡулланыла башлай.

Имлә сағыштырыу таблицаһы

A a Á á B b D d E e F f G g
Ǵ ǵ H h X x Í ı I i J j K k
Q q L l M m N n Ń ń O o Ó ó
P p R r S s T t U u Ú ú V v
W w Y y Z z C c Sh sh Ch ch
Латин имләһе
(Яңалиф, 1926-1940)
Кирил әлифбаһы Хәҙерге латин
әлифбаһы
ХАФӘ транскрипцияһы     Латин имләһе
(Яңалиф, 1926-1940)
Кирил әлифбаһы Хәҙерге латин
әлифбаһы
ХАФӘ транскрипцияһы     Латин имләһе
(Яңалиф, 1926-1940)
Кирил әлифбаһы Хәҙерге латин
әлифбаһы
ХАФӘ транскрипцияһы
Aa Аа A a a     Qq Ққ Q q q     Ff Фф Ff f
Әә Әә Á á æ Ll Лл L l l Xx Хх Xx x
Bb Бб B b b Mm Мм M m m Hh Ҳҳ Hh h
Vv Вв V v v Nn Нн N n n Цц C c ʦ
Gg Гг G g g N̡n̡ Ңң Ń ń ŋ Çç Чч Ch ch ʧ
Ƣƣ Ғғ Ǵ ǵ ɣ Oo Оо Oo o Şş Шш SH sh ʃ
Dd Дд D d d Өө Өө Ó ó œ Щщ sh ʃ
Ee Ее E e e Pp Пп Pp p Ъъ  
Ёё yo jo Rr Рр Rr r Ьь Ыы Í ı ɯ
Жж J j ʒ Ss Сс Ss s Ьь  
Zz Зз Z z z Tt Тт Tt t Ээ E e e
Ii Ии I i i Uu Уу Uu u Юю yu ju
Jj Йй Y y j Yy Үү Ú ú y Яя ya ja
Kk Кк K k k Ŭŭ Ўў Ww w      
Нуҡус ҡалаһында фотосалондың алтаҡтаһы. Хәҙерге латин әлифбаһы ҡулланылған. 2006 й.

Һылтанмалар

РУВИКИ проектында
ҡарағалпаҡ телдә бүлек бар

  1. 1 2 Ethnologue — 25 — Даллас: SIL International, 2022.

Категориялар