Рус телендәге версияМахсус проекттар
Телде алмаштырырға
РУВИКИ ТУРАҺЫНДА

Толстиков Генрих Александрович

Толстиков Генрих Александрович (21 ғинуар 1933 йыл — 25 апрель 2013 йыл) — Рәсәй органик-химигы,  Рәсәй Фәндәр академияһы академигы (1991); 1987 йылдан СССР Фәндәр академияһы академигы), химия фәндәре докторы (1969), профессор (1970). СССР Дәүләт премияһы һәм Рәсәй Федерацияһының Фән һәм техника өлкәһендәге премияһы лауреаты.

Биографияһы

Генрих Александрович Толстиков 1933 йылдың 21 ғинуарында Тажик ССР-ының Ҡаңғорт ҡасабаһында тыуған. 1957 йылда С. М. Киров исемендәге Ҡаҙаҡ дәүләт университетын тамамлай. 1977—1993 йылдарҙа — СССР Фәндәр академияһы Башҡортостан филиалының Химия институты директоры.  1984—1993 йылдарҙа СССР Фәндәр академияһы Урал бүлексәһенең Башҡортостан фәнни үҙәге Президиумы рәйесе.

1993 йылдан — Рәсәй Фәндәр академияһы Себер бүлексәһе Н. Н. Ворожцов исемендәге Новосибирск Органик химия институтында. 

Металл комплекслы  катализ һәм органик синтез өлкәһендәге хеҙмәттәр. РФА Себер бүлексәһе Президиумы ағзаһы. РФА Себер бүлексәһенең Н. Н. Ворожцов исемендәге Новосибирск Органик химия институты эргәһендә Рәсәй Фәндәр академияһы советнигы. «Себер» программаһы буйынса ғилми совет рәйесе.[1] Байкал күле проблемалары буйынса ғилми совет рәйесе. Новосибирск «Успехи химии» журналының мөхәрририәте ағзаһы.

Бүләктәре

  • «Почёт Билдәһе» ордены (1975)
  •  [[Башҡорт Автономиялы Совет Социалистик Республикаһы|Башҡорт АССР-ының]] атҡаҙанған фән һәм техника эшмәкәре (1975)
  • Халыҡтар дуҫлығы ордены (1983)
  • СССР Дәүләт премияһы (1990)
  • Демидов премияһы — химия (1995)
  • Почёт ордены (1999) — Ватан фәнен үҫтереүгә ҙур өлөш индергәне, юғары квалификациялы кадрҙар әҙерләгәне өсөн һәм  Рәсәй Фәндәр академияһының 275 йыллығы уңайынан[2]
  • А. Н. Несмеянов исемендәге премия  (1999 йыл өсөн, Г. Ю. Ишморатов, А. В. Кучин менән берлектә) —  «Алюминорганик синтез» тигән эш өсөн
  • Фән һәм техника өлкәһендә Рәсәй Федерацияһының Дәүләт премияһы (2003) — «Органик һәм металлорганик синтезда металл комплекслы катализ» тигән эш өсөн
  • IV дәрәжә «Ватан алдындағы хеҙмәттәр өсөн» ордены  (2009)[3]

Публикациялары

  • В. М. Дембицкий, Г. А. Толстиков. Природные галогенированные органические соединения. — Новосибирск: Гео-Пресс, 2003.
  • В. М. Дембицкий, Г. А. Толстиков. Органические метаболиты лишайников. — Новосибирск: Гео-Пресс, 2005.
  • Г. А. Толстиков, Л. А. Балтина, В. П. Гранкина, Р. М. Кондратенко, Т. Г. Толстикова. Солодка: биоразнообразие, химия, применение в медицине. — Новосибирск: Академическое издательство «Гео», 2007. — 311 с. — ISBN 5-9747-0060-0.
  • Г. А. Толстиков,  Г. Ф. Шафиков. Структурная перестройка промышленности автономной республики : (Препр. докл. на регион. науч.-практ. конф. «Основные направления социал. и экон. развития Башкирии в 13-й пятилетке и до 2005 г.»). 12 с., включ. обл. 20 см, Уфа, БНЦ УрО АН СССР, 1989

Хәтер

Новосибирскийҙа Көньяҡ зыяратта ерләнгән.  

Иҫкәрмәләр

  1. ↑ Приказ-распоряжение «О региональной научно-технической программе „Сибирь“» 2007 йылдың 12 август көнөндә архивланған.
  2. ↑ Указ Президента Российской Федерации от 4 июня 1999 года № 701 «О награждении государственными наградами Российской Федерации работников Российской академии наук». // Официальный сайт Президента России. Мөрәжәғәт итеү датаһы: 21 ғинуар 2017.
  3. ↑ Указ Президента Российской Федерации от 14 февраля 2009 года № 160 «О награждении государственными наградами Российской Федерации»

Һылтанмалар

Категориялар