Ҡаҙаҡтың ҡаҙаҡ ҡыҙы менән хушлашыуы (скульптура төркөмө)
Казак менән казачканың хушлашыуы (рус. Прощание казака с казачкой; йәки Казактын китеүе) — Евгений Александрович Лансерҙың 1878 йылғы моделе буйынса Ҡаслинское һын ҡойоу ысулы менән эшләнгән скульптура. Объекттың номенклатура атамаһы: Прощание казака с казачкой[1].
Тарихы
Статуэтка Лансерҙың 1878 йылғы моделе буйынса ҡойола, уны ул Дон казак ғәскәрендә булғандан һуң алған тәьҫораттары буйынса ижад итә. Уның нигеҙенең артҡы яғында «лiъпилъ Е. Лансере» тигән яҙыу, алғы яғында — «1878 от М.Ф. Шопена» фирмаһының келәймәһе, ә сите буйлап «Ф. Шопенъ» тигән яҙыу бар. 1891 йылдан скульптура төркөмөн Ҡасли заводы ҡоя[2].
Тасуирламаһы
Скульптура атҡа атланған казактың казачка менән һынын кәүҙәләндерә. Ир кеше һул ҡулы менән муйынынан ҡосаҡлаған ҡатынды тотоп тора. Казак черкеска, папаха һәм оҙон итек кейгән, арҡаһында тышлы мылтыҡ, ә һул яғында ҡылыс аҫылынып тора. Казачка яланаяҡ, итәк өҫтөнән оҙон кофта кейгән һәм башына яулыҡ ябынған итеп һүрәтләнгән. Нигеҙҙең өҫкө өлөшөндә таштар һәм үлән менән ерҙе һүрәтләгән рельеф төшөрөлгән, ә сите буйлап рамкала «КУС.З» тигән яҙыу бар.
Материалдар һәм техника
Скульптура суйындан ҡойоу ысулы менән эшләнгән. Был техника изделиеның юғары ныҡлығын һәм деталләштерелеүен тәьмин итә.
Күргәҙмәләр
Исемлектә скульптура төркөмө күрһәтелгән музейҙар, шулай уҡ уның ҡойолған йылы күрһәтелгән:
- Дәүләт ҡала скульптураһы музейы (1948)[1].
- Новосибирск дәүләт тыуған яҡты өйрәнеү музейы (XX быуат)[3].
- Новокузнецк тыуған яҡты өйрәнеү музейы (1977)[4].
- А. С. Пушкин исемендәге Дәүләт һынлы сәнғәт музейы (XX быуат)[5].
- И. Н. Крамской исемендәге Воронеж өлкә һынлы сәнғәт музейы (1878)[6].
- А.Л. Ткаченко исемендәге Ҡабарҙы-Балҡар һынлы сәнғәт музейы (1878)[7].
- Тубыл дәүләт тарихи-архитектура музей-ҡурсаулығы (1878–1882)[8].
- Таганрог сәнғәт музейы (ХIХ быуаттың икенсе яртыһы)[9].
- Энгельс тыуған яҡты өйрәнеү музейы (XIX быуат аҙағы – XX быуат башы)[10].
Иҫкәрмәләр
- ↑ 1 2 Прощание казака с казачкой. Госкаталог. Мөрәжәғәт итеү датаһы: 11 март 2025.
- ↑ Прощание казака с казачкой. Госкаталог. Мөрәжәғәт итеү датаһы: 11 март 2025.
- ↑ Прощание казака с казачкой (Отъезд казака). Госкаталог. Мөрәжәғәт итеү датаһы: 11 март 2025.
- ↑ Статуэтка Прощание казака с казачкой. (Отъезд казака). Госкаталог. Мөрәжәғәт итеү датаһы: 11 март 2025.
- ↑ Горец и горянка на коне. Скульптура. Госкаталог. Мөрәжәғәт итеү датаһы: 11 март 2025.
- ↑ Прощание казака с казачкой. Госкаталог. Мөрәжәғәт итеү датаһы: 11 март 2025.
- ↑ Прощание казака с казачкой. Госкаталог. Мөрәжәғәт итеү датаһы: 11 март 2025.
- ↑ Прощание казака с казачкой. Статуэтка. Госкаталог. Мөрәжәғәт итеү датаһы: 11 март 2025.
- ↑ Прощание черкеса с черкешенкой. Госкаталог. Мөрәжәғәт итеү датаһы: 11 март 2025.
- ↑ Скульптура Похищение девушки(Прощание казака с казачкой) / формовщик Плотников В. по модели 1878 г.). Госкаталог. Мөрәжәғәт итеү датаһы: 11 март 2025.
