Абдуллин Кинйәғәли Әбүбәкир улы
Кинйәғәли Әбүбәкир улы Абдуллин (рус. Киньзягали Абубакирович Абдуллин; 1941 йылдың, Көйөргәҙе районы, Башҡорт АССР-ы — 2020 йылдың 14 ғинуары, Күмертау, Башҡортостан Республикаhы) — башҡорт шағиры, агроном, журналист, йәмәғәт эшмәкәре. 2010 йылдан Рәсәй Федерацияһы һәм Башҡортостан Республикаһы Яҙыусылар союздары ағзаһы, Башҡортостан Республикаһы Журналистар союзы ағзаһы. Көйөргәҙе районының Баязит Бикбай исемендәге әҙәби премияһы лауреаты (2011), Көйөргәҙе районының почётлы гражданы (2018)[1].
Биографияһы
1941 йылдың 16 сентябрендә Башҡорт АССР-ының Көйөргәҙе районы Яҡуп ауылында тыуған.
Күрше Яҡшембәт урта мәктәбен, һуңынан Дыуан ауыл хужалығы техникумын тамамлай.
Хеҙмәт юлын 1963 йылда Фёдоровка районында совхоз бүлексәһе агрономы булып башлай, 1968 йылда Көйөргәҙе (ул осорҙағы Күмертау) районына күсә.
Ошонда эшләп, Башҡортостан ауыл хужалығы институтын тамамлай. Совхоз бүлексәһе агрономы, идарасы, орлоҡсо-агроном, совхоздың баш агрономы, район ауыл хужалығы идаралығының баш агрономы, ауыл хужалығы хеҙмәтсәндәре профсоюзының район комитеты рәйесе булып эшләй.
1988 йылдан журналистикаға күсеп, райондың «Ильич юлы» («Путь Ильича») һәм «Көйөргәҙе» («Юшатыр») гәзиттәрендә мөхәррир урынбаҫары вазифаһын башҡара. 2001 йылдан пенсияға сыға һәм Күмертау яҙыусылар ойошмаһын етәкләй.
2020 йылдың 14 ғинуарында вафат була[1].
Ижады
Күп һанлы лирик, фәлсәфәүи шиғырҙар, балладалар һәм поэмалар авторы. Уның әҫәрҙәрендә тыуған яҡ тәбиғәтенә һөйөү, ауыл хеҙмәтсәндәренең намыҫлы яҙмышы, замандаштарҙың уй-кисерештәре сағылыш таба. Шиғырҙары республика ваҡытлы матбуғатында һәм әҙәби альманахтарҙа даими донъя күрә. «Көҙгө ташҡын» («Осеннее половодье»), «Көҙгө һыҙаттар» («Осенние зарисовки»), «Яҡты моңдар» («Всполохи пережитого»), «Көҙгө ямғыр» («Осенний дождь»), «Ут яҡтым» («Зажёг костёр») һәм «Ғүмер балҡыштары» йыйынтыҡтары авторы[1][2].
Китаптары
- Абдуллин К. Ә. Ғүмер балҡыштары: Шиғырҙар (баш.). — Күмертау: Күмертау ҡала типографияһы, 2002. — 218 с. — ISBN 5-901834-05-4.
- Молодые силы : сборник / К. А. Абдуллин. — Уфа: Башкнигоиздат, 1989.
- Абдуллин К. А. Осеннее половодье : сборник. — Уфа: Китап, 1997.
- Кумертау мой, навеки с тобой : сборник. — Уфа: типография им. Ф. Э. Дзержинского, 1998.
- Абдуллин К. А. Всполохи пережитого : стихи. — Кумертау: Кумертауская типография, 2002.
- Стерлитамак мой : сборник. — Стерлитамак: Стерлитамакская типография, 2004.
- Абдуллин К. А. Осенние зарисовки : стихи. — Кумертау: Кумертауская типография, 2005.
- Песня – земле родной : сборник. — Кумертау: Кумертауская типография, 2005.
- Единство : сборник. — Кумертау: Кумертауская типография, 2008.
- Абдуллин К. А. Осенний дождь : стихи. — Уфа: Китап, 2009.
- Абдуллин К. А. Зажег костер : стихи / пер. на рус.. — Кумертау: Кумертауская типография, 2011.
- В дружбе – сила : сборник. — Кумертау: Кумертауская типография, 2011.
- Абдуллин К. А. Молодость продолжается : песенник. — Кумертау: Кумертауская типография, 2013.
Йәмәғәт эшмәкәрлеге
Төбәктең мәҙәни һәм әҙәби тормошонда әүҙем эшмәкәрлек алып бара:
- 2001 йылдан башлап Күмертау яҙыусылар ойошмаһы етәксеһе;
- 2010 йылдан Башҡортостан Республикаһы һәм Рәсәй Федерацияһы Яҙыусылар союздары ағзаһы;
- Башҡортостан Республикаһы Журналистар союзы ағзаһы;
- Көйөргәҙе районында милли Шәжәрә байрамдарын һәм әҙәби кисәләрҙе ойоштороуҙа әүҙем ҡатнаша.
Маҡтаулы исемдәре һәм башҡа наградалары
- Көйөргәҙе районының Баязит Бикбай исемендәге әҙәби премияһы (2011);
- Көйөргәҙе районының почётлы гражданы (2018);
- Көйөргәҙе районы хакимиәтенең Почёт грамотаһы;
- Башҡортостан Республикаһы Яҙыусылар союзының Почёт грамотаһы (2006);
- Башҡортостан Республикаһы Ауыл хужалығы министрлығының Почёт грамотаһы.
- «Фиҙакәр хеҙмәт өсөн. В. И. Лениндың тыуыуына 100 йыл тулыу уңайынан» миҙалы (1970);
- Башҡорт ҡоролтайы грамотаһы (2006);
- Пушкин Грамотаһы (2010) — А. С. Пушкиндың ижади мираҫын пропагандалаған өсөн[3].
Хәтер
Иҫкәрмәләр
- ↑ 1 2 3 Члены Кумертауской писательской организации. Слово прощания: Не стало поэта Кинзягали Абубакировича Абдуллина. «Кумертауское время» (14 ғинуар 2020). Мөрәжәғәт итеү датаһы: 31 август 2026.
- ↑ 1 2 Ғүмер балҡыштары : (Шиғырҙар) / Кинйәғәли Абдуллин. Российская государственная библиотека (НЭБ) (10 май 2002). Мөрәжәғәт итеү датаһы: 31 август 2026.
- ↑ Абдуллин К.А. kumertaucbs.ru. Мөрәжәғәт итеү датаһы: 31 август 2026.
- ↑ Писатели и поэты — жители города Кумертау: Абдуллин Кинзягали Абубакирович. МБУК «Кумертауская ЦБС» (15 ғинуар 2019). Мөрәжәғәт итеү датаһы: 31 август 2026.
Әҙәбиәт
- Абдуллин К. Ә. Ғүмер балҡыштары: Шиғырҙар (баш.). — Күмертау: Күмертау ҡала типографияһы, 2002. — 218 с. — ISBN 5-901834-05-4.
- Писатели земли башкирской: Справочник / сост. Р. Н. Баимов, Г. Н. Гареева, Р. Х. Тимергалина. — Уфа: Китап, 2015. — 672 с. — ISBN 978-5-295-06338-1.
Һылтанмалар
- Некролог К. А. Абдуллина в общественно-политической газете «Кумертауское время»
- Биографический очерк о К. А. Абдуллине на сайте Центральной библиотечной системы г. Кумертау
- Биографическая справка на литературной карте Башкортостана Национальной библиотеки им. А.-З. Валиди
- Решение Совета МР Куюргазинский район о присвоении звания «Почётный гражданин Куюргазинского района»
- Кинйәғәли Абдуллиндың «Ғүмер балҡыштары» китабы Рәсәй дәүләт китапханаһы каталогында