Рус телендәге версияМахсус проекттар
Күренеште көйләргәТелде алмаштырырғаМәғлүмәт
РУВИКИ ТУРАҺЫНДА

Боғҙанов Фәрит Вәлинур улы

РУВИКИ интернет-энциклопедияһында Боғҙанов фамилиялы башҡа кешеләр тураһында мәҡәләләр бар.

Фәрит Вәлинур улы Боғҙанов (рус. Фарит Валинурович Богданов; 1932 йылдың 7 октябре, Солтанморат, Башҡорт АССР-ы — 2001 йылдың 12 марты, Өфө) — башҡорт драматургы. 1977 йылдан СССР Яҙыусылар союзы ағзаһы. Башҡортостан Республикаһының атҡаҙанған сәнғәт эшмәкәре (1992)[1].

Биографияһы

1932 йылдың 7 октябрендә Башҡорт АССР-ының Ауырғазы районы Солтанморат ауылында тыуған[1].

Хеҙмәт эшмәкәрлеген райондың «За победу» газетаһы редакцияһында башлай: техник секретарь, һуңынан яуаплы секретарь булып эшләй[2]. Совет Армияһында хеҙмәт итә. 1958–1962 йылдарҙа Д. И. Курский исемендәге Һарытау юридик институтында уҡый[3].

1963–1967 һәм 1976–1988 йылдарҙа Башҡорт АССР-ының хоҡуҡ һаҡлау органдарында эшләй. 1968–1974 йылдарҙа Шаҡша урта мәктәбендә уҡытыусы һәм Башҡортостан ҡулланыусылар союзы ревизоры була[1]. 1975 йылда ГИТИС-тың бер йыллыҡ курстарын тамамлай[2].

2001 йылдың 12 мартында Өфөлә вафат була[1]. Солтанморат ауылында ерләнгән[3].

Ижади эшмәкәрлеге

Боғҙановтың милиция хеҙмәткәрҙәренә арналған «Кем һин?» (1969) исемле тәүге пьесаһы М. Ғафури исемендәге Башҡорт академия драма театры сәхнәһендә ҡуйыла[1][2].

«Мөхәббәт һәм енәйәт» (1972), «Күпер» (1974; русса тәржемәһе — «Дороги сходятся на мосту», 1975), «Аманатҡа хыянат» (1987) һәм «Төнгө ҡунаҡ» (1995) пьесаларында социаль-хоҡуҡи һәм әхлаҡи мәсьәләләр сағылдырыла[1].

«Батырша» (1998) драмаһы 1755–1756 йылдарҙағы башҡорт ихтилалы етәксеһе Батыршаның яҙмышына арналған[4].

Боғҙановтың пьесалары Башҡорт академия, Салауат һәм Сибай драма театрҙарында ҡуйыла. «Күпер» (русса атамаһы — «Дороги пересекаются на мосту») һәм «Иртәнге томан» пьесалары рус теленә тәржемә ителеп, Рәсәй Федерацияһының һигеҙ театрында сәхнәләштерелә[2]. Башҡа әҫәрҙәре араһында «Иректәге тотҡонлоҡ» һәм «Мине саҡырған уттар» пьесалары бар[3].

Һайланма әҫәрҙәре

  • Иртәнге томан: Пьесалар. — Өфө, 1979.
  • Иректәге тотҡонлоҡ: Пьесалар. — Өфө, 1992.
  • Остались одни огни. — Уфа, 1999[1].

Маҡтаулы исемдәре һәм башҡа наградалары

  • «Кем һин?» пьесаһы өсөн СССР Эске эштәр министрлығы һәм СССР Яҙыусылар союзының әҙәби конкурсы премияһы һәм лауреат дипломы[2].
  • «Күпер» һәм «Иртәнге томан» пьесалары буйынса ҡуйылған спектаклдәр өсөн СССР халыҡтарының Бөтә Рәсәй драматургия һәм театр сәнғәте фестиваленең I дәрәжә дипломы (1978)[2].
  • Башҡортостан Республикаһының атҡаҙанған сәнғәт эшмәкәре (1992)[1].

Иҫкәрмәләр

  1. ↑ 1 2 3 4 5 6 7 8 Байбулатов Р. Ф. Богданов Фарит Валинурович. Башкирская энциклопедия (10 октябрь 2019). Мөрәжәғәт итеү датаһы: 5 октябрь 2026.
  2. ↑ 1 2 3 4 5 6 Богданов Фарит Валинурович (1932–2001). Национальная библиотека Республики Башкортостан имени Ахмет-Заки Валиди. Мөрәжәғәт итеү датаһы: 5 октябрь 2026.
  3. ↑ 1 2 3 Борец за красоту духовную (к 90-летию со дня рождения Фарита Богданова). Кугарчинская центральная районная библиотека (7 октябрь 2022). Мөрәжәғәт итеү датаһы: 5 октябрь 2026.
  4. ↑ Байбулатов Р. Ф. Боғҙанов Фәрит Вәлинур улы (башҡ.). Башкирская энциклопедия (10 октябрь 2019). Мөрәжәғәт итеү датаһы: 5 октябрь 2026.

Әҙәбиәт

  • Гайнуллин М. Ф., Хусаинов Г. Б. Писатели Советской Башкирии: биобиблиографический справочник / Оформление А. Королевского. — Уфа: Башкирское книжное издательство, 1977. — 416 с. (рус.)
  • Ғәйнуллин М. Ф., Хөсәйенов Ғ. Б. Совет Башҡортостаны яҙыусылары: биобиблиографик белешмә. Тулыландырылған, төҙәтелгән икенсе баҫма. — Өфө: Башҡортостан китап нәшриәте, 1988. — 400 бит.
  • Писатели земли башкирской: справочник / Сост.: Р. Н. Баимов, Г. Н. Гареева, Р. Х. Тимергалина. — Уфа: Китап, 2006. — 496 с. (рус.)

Һылтанмалар

Категориялар