Рус телендәге версияМахсус проекттар
Телде алмаштырырға
РУВИКИ ТУРАҺЫНДА

Горчаковский Павел Леонидович

Горчаковский Павел Леонидович (3 ғинуар 1920 йыл, Красноярск, Енисей губернаһы — 4 июнь 2008 йыл, Екатеринбург) — ғалим-геоботаник, ботаникогеограф, эколог. Биология фәндәре докторы, Урал дәүләт университетының ботаника кафедраһы профессоры, РФА Урал бүлексәһе үҫемлектәр һәм хайуандар экологияһы институтының төп ғилми хеҙмәткәре. РФА академигы (1994 йылдан, 1990 йылдан ағза-корреспонденты). РСФСР-ҙың атҡаҙанған фән эшмәкәре (1981).

Рус ботаника йәмғиәтенең,Чехия һәм Словекия ботаника йәмғиәттәренең, фитоценологтарҙың халыҡ-ара союзының (Германия), француз телле (Франция) фитоценологтар ассоциацияһының почетлы ағзаһы.

Биографияһы

Павел Леонидович Горчаковский 1940 йылда Себер урман техник институтында тамамлай.

1945—1958 йылдарҙа — Урал урман техник институтында кафедра мөдире. Биология фәндәре кандидаты (1945), 1945 йылда Иркутск университетында «Фитоценотический строй и флористические особенности пихтовых лесов Восточного Саяна» темаһына кандидатлыҡ диссертацияһы яҡлай. 1953 йылдан Биология фәндәре докторы дәрәжәһенә дәғүә итеп, «Растительность верхних поясов гор Урала» темаһына диссертация яҡлай. 1954 йылда профессор дәрәжәһе бирелә.

1950 йылда Бөтә Союз ботаника йәмғиәтенең Свердловск бүлеген ойоштора (хәҙер — Рус ботаника йәмғиәте), 2007 йылға тиклем уның тәүге рәйесе булып тора.

1956—1992 йылдарҙа — Урал дәүләт университетының ботаника кафедраһы профессоры

1958—1988 йылдарҙа — СССР Рәсәй Фәндәр академияһы Урал филиалының, СССР ФА Урал ғилми үҙәгенең, Рәсәй Фәндәр академияһы Урал бүлегенең үҫемлектәр һәм хайуандар экологияһы институтында лаборатория мөдире; 1989 йылдан — баш ғилми хеҙмәткәр.


Екатеринбургта Широкореченскиое зыяратында ерләнә.

Фәнни эшмәкәрлеге

400-ҙән ашыу публикациялар, шул иҫәптән геоботаника, үҫемлектәр экологияһы, Урал үҫемлектәр донъяһының тарихи фитогеографияһы һәм уны һаҡлау буйынса 12 монография авторы.[2].

Ботаник-фитоэколог мәктәбен ойоштороусы, уның уҡыусылары араһында 50-нән ашыу фән кандидаты һәм 14 фән докторы бар.[3].

Маҡтаулы исемдәре һәм башҡа бүләктәре

  • Почет ордены (1999) — Ватан фәнен үҫтереүгә ҙур өлөш индереүе, квалификациялы кадрҙар әҙерләүе өсөн һәм Рәсәй Фәндәр академияһының 275 йыллығы айҡанлы[4]
  • РСФСР-ҙың атҡаҙанған фән эшмәкәре (1981)
  • В. Н. Сукачев исемендәге премия (2001) — геоботаника һәм үҫемлектәр экология проблемалары буйынса эштәр серияһы өсөн

Хәтер

П. Л. Горчаковский хөрмәтенә Поляр яны Урал түбәләрәнең береһе һәм өс төр үҫемлек аталған (Горчаковский астрагалы, Горчаковский манжеткаһы, Горчаковский ястребинкаһы).

Төп ғилми хеҙмәттәре

  • Растения европейских широколиственных лесов на восточном пределе их ареала, 1968.
  • Основные проблемы исторической фитогеографии Урала. — Свердловск, 1969.
  • Широколиственные леса и их место в растительном покрове Южного Урала, 1972.
  • Растительный мир высокогорного Урала. — М., 1975.
  • Редкие и исчезающие растения Урала и Приуралья, (1982), совместно с Е. А. Шуровой.
  • Фитоиндикация условий среды и природных процессов в высокогорьях. — М., 1985 (Соавт. Шиятов С. Г.).
  • Лесные оазисы Казахского мелкосопочника / АН СССР УНЦ. Ин-т экологии растений и животных. — М.: Наука, 1987. — 160 с.
  • Антропогенная трансформация и восстановление продуктивности луговых фитоценозов. — Екатеринбург, 1999. — 156 с.
  • Karte der natürlichen Vegetation Europas = Map of the Natural Vegetation of Europe. Mabstab/Scale 1:2500000. Legende/Legend. — Bonn-Bad Godesberg, 2000. — 153 p.+XVI. — In collab.: P. Gorčakovskij et al.
  • Ural // Gebirge der Erde: Landschapt, Klima, Pflanzenwelt / Gesamtred. C. A. Burga. — Stuttgart: Ulmer, 2004. — S. 135—143.
  • Фиторазнообразие Ильменского заповедника в системе охраны и мониторинга. — Екатеринбург: Гощицкий, 2005. — 192 c. — Соавт.: Золотарева Н. В., Коротеева Е. В., Подгаевская Е. Н.

Иҫкәрмәләр

  1. ↑ 1 2 Чешская национальная авторитетная база данных
  2. ↑ Павел Леонидович Горчаковский — исследователь Уральской горной страны. Мөрәжәғәт итеү датаһы: 27 декабрь 2020.
  3. ↑ Вослед ушедшим. Памяти исследователя флоры // «Наука Урала» (газета). — № 13-14 (972). — июнь 2008. Мөрәжәғәт итеү датаһы: 27 декабрь 2020.
  4. ↑ Указ Президента Российской Федерации от 4 июня 1999 года № 701 «О награждении государственными наградами Российской Федерации работников Российской академии наук». // Официальный сайт Президента России. Мөрәжәғәт итеү датаһы: 26 сентябрь 2016.

Әҙәбиәт

  • Учёные Уральского научного центра Академии наук СССР. — Свердловск, 1987.
  • Краснопольский А. В. Отечественные географы (1917 - 1992): Биобиблиографический справочник (в 3-х томах) / Под ред. проф. С. Б. Лаврова; РАН, Русское географическое общество. — СПб.: Б.и., 1993. — Т. 1 (А—К). — С. 233—234. — 492 с. — 1000 экз. (в пер.)

Һылтанмалар

Категориялар