Дёгтев Пётр Максимович
Дёгтев Пётр Максимович (19 декабрь 1918 йыл — 11 октября 2003 йыл) — Эшсе-крәҫтиән Ҡыҙыл Армияһы сержанты, Бөйөк Ватан һуғышында ҡатнашыусы, Советтар Союзы Геройы (1944).
Биографияһы
Петр Дегтев 1918 йылдың 19 декабрендә Новосолдатка ауылында (Хәҙерге Воронеж өлкәһе Репьев районы) крәҫтиән ғаиләһендә тыуған. Ете класлы мәктәпте тамамлаған. 1930—1937 йылдарҙа совхозда төрлө эш башҡарыусы булып эшләгән. 1938 йылда Эшсе-крәҫтиән Ҡыҙыл Армияһына хеҙмәткә саҡырылған. Совет-фин һуғышында ҡатнашҡан, 1940 йылда демобилизациялаған. Хәрби хеҙмәттән һуң Ленинградта йәшәгән һәм заводта эшләгән. Бөйөк Ватан һуғышы башланғас завод менән бергә Өфөгә эвакуацияланған.
1942 йылдың мартында Бөйөк Ватан һуғышына саҡырыла. 1943 йылдың ноябренә гвардия сержанты Пётр Дёгтев 3-сө Украина фронтының 6-сы армияһы 60-сы гвардия уҡсылар дивизияһы 178-се гвардия уҡсылар полкының орудие наводчигы булараҡ Днепр өсөн алышта батырлыҡ күрһәтә[1].
1943 йылдың 26 ноябрендә дегтев Штурмлау төркөмө составында Украина ССР-ы Запорожье өлкәһе Запорожье районы Разумовка ауылы районында Днепрҙың көнбайыш ярына сыға. Дошмандың көслө уты аҫтында ул дошмандың дзот -., пулеметын һәм танкыға ҡаршы мылтығын юҡ итә, плацдармды уңышлы баҫып алыуға булышлыҡ итә. Дошман плацдармда окопҡа ултырған совет подразделениеларына ҡаршы өс танк һәм ике пехота батальоны менән контратака башлағас, дегтев танктарҙың береһен бәреп төшөрә, ҡалғандарын кире борорға мәжбүр итә. Дегтевтың эшмәкәрлеге плацдармды төп көстәр килгәнгә тиклем тотоп ҡалыуға булышлыҡ итә[1].
СССР Юғары Советы Президиумының 1944 йылдың 22 февралендәге указы менән «командованиеның хәрби заданиеларын өлгөлө үтәгәне һәм немец илбаҫарҙары менән алышта күрһәткән батырлығы Һәм ҡаһарманлығы өсөн» гвардия сержанты Петр Дёгтевҡа Советтар Союзы Геройы исеме бирелә, Ленин ордены һәм 3415-се һанлы «Алтын Йондоҙ» миҙалы менән бүләкләнә[1].
Һуғыш тамамланғандан һуң дегтев демобилизациялана. Краснодар крайы Ҡурған районының Михайловская станицаһында йәшәй, урындағы клуб мөдире, 29-сы мәктәп директорының хужалыҡ өлөшө буйынса урынбаҫары булып эшләй. Ғүмеренең һуңғы йылдарын Ҡурған ҡалаһында йәшәй. 2003 йылдың 11 октябрендә вафат була[1].
Наградалары
- Советтар Союзы Геройы исеме
- Ленин ордены
- «Алтын Йондоҙ» миҙалы
- I дәрәжә Ватан һуғышы ордены
- II дәрәжә Ватан һуғышы ордены
- «Батырлыҡ өсөн» миҙалы
- «Берлинды алған өсөн» миҙалы
- «1941—1945 йылдарҙағы Бөйөк Ватан һуғышында Германияны еңгән өсөн» миҙалы[1]
Сығанаҡтар
- Герои Советского Союза: Краткий биографический словарь / Пред. ред. коллегии И. Н. Шкадов. — М.: Воениздат, 1987. — Т. 1 /Абаев — Любичев/. — 911 с. — 100 000 экз. — ISBN отс., Рег. № в РКП 87-95382.
- Подвиги их — бессмертны. — Уфа: Китап, 2000.
- Славные сыны Башкирии. — Кн. 4. — Уфа, 1979.