Рус телендәге версияМахсус проекттар
Күренеште көйләргәТелде алмаштырырға
РУВИКИ ТУРАҺЫНДА

Плотникова Марина Владимировна

Марина Владимировна Плотникова (рус. Марина Владимировна Плотникова; 1974 йылдың 11 майы, Зубрилово[d], Пенза өлкәһе — 1991 йылдың 30 июне, Пенза өлкәһе) — совет мәктәп уҡыусыһы, өс баланы һыуҙан ҡотҡарыусы. Рәсәй Федерацияһы Геройы булған беренсе ҡатын-ҡыҙ (1992, вафатынан һуң)[1]. Рәсәй Федерацияһы Геройҙары араһында иң йәштәрҙән береһе.

Биографияһы

1974 йылдың 11 майында Пенза өлкәһенең Тамалин районы Зубрилово ауылында күп балалы ғаиләлә тыуған[2]. Әсәһе — Татьяна Николаевна Плотникова; Марина ғаиләлә өсөнсө бала булған, алты аға-апаһы менән бергә тәрбиәләнгән: Сергей, Наталья, Жанна, Елена, Александр һәм Владимир[3].

Тыуған ауылындағы башланғыс мәктәпте «бишле»гә тамамлаған, пионерка булған, һуңынан комсомолға ингән. Йәмәғәт тормошонда әүҙем ҡатнашҡан, класс етәксеһе В. М. Мизинаның беренсе ярҙамсыһы булған. 1991 йылда тыуған ауылындағы урта мәктәпте тамамлаған[2], уҡытыусы булырға хыялланған[4].

Һәләк булыуы

1991 йылдың 30 июнендә ике кесе һеңлеһе Жанна һәм Лена, шулай уҡ дуҫтары Наталья Воробьёва менән Хопёр йылғаһында ял иткәндәр. Кискеһен Марина йылғаға килгән. Воробьёва ярҙан алыҫыраҡ киткән һәм тәрәнлектә бата башлаған. Марина уның артынан ташланған һәм уны яр янындағы ҡыуаҡтарға этеп ебәргән, ләкин ике һеңлеһенең дә ҡурҡып уның артынан һыуға ташланғанын күргән. Өйөрмәгә эләгеп, Жанна менән Лена бата башлағандар[3]. Марина уларҙы ҡотҡарған, ләкин көсө бөтөп, һәләк булған[2].

Тыуған ауылында ерләнгән.

17 йәшлек ҡыҙҙың һәләк булыуы киң билдәлелек алған һәм төбәк матбуғатында тикшерелгән. Уның батырлығы Бөйөк Ватан һуғышы осорондағы бала-Геройҙарҙың батырлыҡтары менән сағыштырылған.

Рәсәй Федерацияһы Президенты Борис Ельциндың 1992 йылдың 25 авгусындағы 925-се һанлы Указы менән «өс батҡан баланы ҡотҡарғанда күрһәткән батырлыҡ һәм ҡаһарманлыҡ өсөн» Марина Плотниковаға Рәсәй Федерацияһы Геройы исеме бирелгән (вафатынан һуң). Ул был исемгә лайыҡ булған беренсе ҡатын-ҡыҙ һәм Рәсәй Федерацияһы тарихында алтынсы кеше булған (уға тиклем был исем өс лётчик һәм ике космонавтҡа бирелгән)[2][5].

Маҡтаулы исемдәре һәм башҡа наградалары

  • Рәсәй Федерацияһы Геройы (1992 йылдың 25 авгусы, вафатынан һуң; «Алтын Йондоҙ» миҙалы № 6) — өс батҡан баланы ҡотҡарғанда күрһәткән батырлыҡ һәм ҡаһарманлыҡ өсөн[2].

Хәтерен мәңгеләштереү

2004 йылдың 3 сентябрендә Пенза өлкәһе Закондар йыйылышы ҡарары менән Марина Плотникова исеме Зубрилово ауылының урта белем биреү мәктәбенә бирелгән. Мәктәп 2014 йылда ябылған, шунан һуң Плотникованың шәхси әйберҙәре һәм документтары Тамалин урта мәктәбе музейына тапшырылған[5].

Марина Плотникованың исеме Пенза ҡалаһында Сура йылғаһы ярында «Росток» монументы янында 2011 йылда асылған «Геройҙарға Дан» стелаһына яҙылған.

Марина Плотникованың бюсты Тамала ҡасабаһындағы Геройҙар аллеяһында ҡуйылған; асышы 2016 йылдың 29 июлендә үткән.

2021 йылдың 2 декабрендә Марина Плотникованың исеме Тамала ҡасабаһындағы «Волна» спорт-һауыҡтырыу комплексына бирелгән[6].

2014 йылдан Тамалин районының Варварино ауылы мәктәбендә «Горящие сердца» волонтёр ойошмаһы Рәсәй Геройы Марина Плотникова исемен йөрөтә.

Иҫкәрмәләр

  1. ↑ Герои России и их подвиги. РИА Новости (20 март 2012). Мөрәжәғәт итеү датаһы: 26 август 2026.
  2. ↑ 1 2 3 4 5 Уфаркин Н. В., Осовик К. Н. Плотникова Марина Владимировна. «Герои страны» сайты.
  3. ↑ 1 2 «Подвигу жить вечно» / Во славу родной земли. Администрация Тамалинского района (18 март 2015). Мөрәжәғәт итеү датаһы: 26 август 2026.
  4. ↑ Одна смерть — и четырнадцать жизней. Пензенская правда. Мөрәжәғәт итеү датаһы: 26 август 2026.
  5. ↑ 1 2 В Тамале почтили память Марины Плотниковой и Романа Китанина. PenzaInform (9 декабрь 2018). Мөрәжәғәт итеү датаһы: 26 август 2026.
  6. ↑ Спортивно-оздоровительному комплексу «Волна» в Тамале присвоено имя Героя РФ Марины Плотниковой. Герои Отечества (2 декабрь 2021). Мөрәжәғәт итеү датаһы: 26 август 2026.

Әҙәбиәт

  • Годин В. С. Плотникова Марина Владимировна // Пензенская энциклопедия. — М.: Научное издательство «Большая Российская энциклопедия», 2001. — С. 480.
  • Симонов А. А., Чудинова С. В. Женщины — Герои Советского Союза и России. — Москва: Фонд «Русские Витязи», Музей техники Вадима Задорожного, 2017. — 352 с.
  • Тамбовцев Г. П. Пензенцы — Герои России. — 3-е изд., перераб. и доп. — Пенза, 2014. — С. 8–9.
  • Харлова Л. Трагедия у старой мельницы // Пензенские вести. — 1991. — 23 июля.
  • Солдатенков Б. Мы будем помнить тебя, Марина! // Красная звезда. — 1992. — 27 августа.
  • Колесникова Н. У обрыва // Неделя. — 1991. — 15 сентября.

Һылтанмалар

Категориялар