Сәлихов Фәнәүи Зиҡаф улы
Фәнәүи Зиҡаф улы Сәлихов(рус. Фанави Зикафович Салихов; 1957 йылдың 15 апреле, Исхаҡ, Башҡорт АССР-ы) — Рәсәй опера йырсыһы, педагог, юғары мәктәп уҡытыусыһы. Профессор (2008). Рәсәй Федерацияһының атҡаҙанған (2008), Башҡортостан Республикаһының халыҡ артисы (2003).
Биографияһы
1957 йылдың 15 апрелендә Башҡорт АССР-ының Яңауыл районы Исхаҡ ауылында күп балалы крәҫтиән ғаиләһендә тыуған, ул һигеҙ бала араһында дүртенсе була. Әсәһе Нәфиға Хәйерлевара ҡыҙы. Атаһы Зиҡаф Сәлихов, бейеүсе.
Урта мәктәпте тамамлағандан һуң Ҡаҙағстанда, ағаһында йәшәй, заводта эшләй. Армия хеҙмәтенән һуң Нефтекама автозаводының үҙ бушатҡыс машиналар етештереү цехына эшкә инә.
1987 йылда Заһир Исмәғилев исемендәге Өфө дәүләт сәнғәт институтын «яңғыҙ йырлау» һөнәре буйынса (педагогы профессор Ғәлимуллина Рәйсә Ғәле ҡыҙы) тамамлай һәм Башҡорт дәүләт филармонияһының музыкаль-әҙәби лекторийы солисы булып эшләй башлай. Артабан бер аҙ Екатеринбург опера һәм балет театрында хеҙмәт һала. 1988 йылдан — Башҡорт дәүләт опера һәм балет театрында йырлай.
Театр эшмәкәрҙәре союзы ағзаһы (2002).
Фәнәүи Зиҡаф улы 1993 йылдан алып Өфө сәнғәт училищеһының яңғыҙ йыр бүлегендә уҡыта. 2000 йылдан — М. Аҡмулла исемендәге Башҡорт дәүләт педагогия университетының музыкаль белем биреү кафедраһы доценты, 2008 йылдан — профессоры.
Спектаклдәрҙәге ролдәре
- Лыков («Батша кәләше», Н. А. Римский Корсаков; дебют, 1988)
- Мантуанск герцогы («Риголетто», Дж. Верди)
- Ленский («Евгений Онегин», П. И. Чайковский)
- Нәҙир («Ынйы эҙләүселәр», Ж.Бизе)
- Аҡмырҙа («Шәүрә») һ. б.
Диуана («Ай тотолған төндә»), Хәҙрәт («Аҡмулла»), Ҡаһым түрә («Ҡаһым-түрә») партияларының, С. А. Есенин шиғырҙарына Р. Х. Сәхәүтдинованың «Фарсы мотивтары» вокаль циклының, А. Х. Ғабдрахмановтың бер нисә романстарының тәүге башҡарыусы. Концерт репертуарында Х. Ф. Әхмәтовтың, Н. Ә. Дауытовтың, З. Ғ. Исмәғилевтың, Ш. З. Кульбарисовтың, М. И. Глинканың, С. В. Рахманиновтың, Чайковскийҙың һәм башҡаларҙың яңғыҙ йыр әҫәрҙәре, башҡорт халыҡ йырҙары «Азамат», «Буранбай», «Ирәндек», «Ҡаһым түрә», «Һандуғас».
Маҡтаулы исемдәре һәм башҡа наградалары
- Йәш йырсыларҙың Ғ. Әлмөхәмәтов исемендәге республика конкурсының II дәрәжә лауреаты (1983, Өфө);
- Татар йырҙарын башҡарыусыларҙың бөтә союз конкурсы (Ҡазан) лауреаты (1991)[1];
- «Яҙғы моңдар» II республика конкурсы лауреаты (1992, Өфө);
- Рәсәй Федерацияһының атҡаҙанған артисы (2008)
- Башҡортостан Республикаһының халыҡ артисы (2003)
- Башҡортостан Республикаһының атҡаҙанған артисы (1994)
- Халыҡ-ара вокал сәнғәте конкурсы лауреаты (2017, Красноярск)[2];
- Яңауыл районының Почётнлы гражданы[3].
Әҙәбиәт
«Рампа» журналы, № 5 (223), 2012 йыл.
Һылтанмалар
- Фанави Зикафович Сәлихов 2016 йылдың 7 апрель көнөндә архивланған.. Башҡорт энциклопедияһы.
- Фанави Зикафович Сәлихов 2017 йылдың 15 июнь көнөндә архивланған.. Башҡорт опера һәм балет театры.
- Миг ғына була 2021 йылдың 14 апрель көнөндә архивланған.. Журнал Ватандаштарыбыҙҙы.
- «Браво, Сәлих!» 2017 йылдың 7 май көнөндә архивланған.
- Фанави Сәлихов. БР мәҙәниәт
- http://www.gorod-ufa.com/ufa/community/26561-talant-sogrevayushhij-serdca-i-dushi-lyudej-k-55-letiyu-pevca-fanavi-salixova.html 2013 йылдың 3 декабрь көнөндә архивланған.
- http://theatreinform.ru/bd/Actor/Details.php?A_Code=4737 2013 йылдың 3 декабрь көнөндә архивланған.
- http://ufavesti.ru/561-benefis-fanavi-salihova.html
- ↑ Салихов Фанави Зикафович. официальный сайт. Уфимский государственный институт искусств имени Загира Исмагилова. Мөрәжәғәт итеү датаһы: 19 апрель 2026.
- ↑ Салихов Фанави Зикафович. Уфимский государственный институт искусств. Мөрәжәғәт итеү датаһы: 30 март 2026.
- ↑ Өҙөмтә хатаһы:
<ref>билдәһе дөрөҫ түгел;Yanzori2025төшөрмәләре өсөн текст юҡ