Рус телендәге версияМахсус проекттар
Телде алмаштырырға
РУВИКИ ТУРАҺЫНДА

Бәйәктамаҡ

Бәйәктамаҡ (Бәйәктүз[2]; рус. Усть-Баяк) — Свердловск өлкәһенең Красноуфимск округына ҡараған тарихи башҡорт ауылы.

Географик урынлашыуы

Бәйәк йылғаһының ике яҡ ярында Ҡариҙелгә ҡойған урында урынлашҡан.

Халыҡ һаны

2010 йылда үткәрелгән Бөтә Рәсәй халыҡ иҫәбе мәғлүмәттәре буйынса ауылда 387 кеше йәшәй, шул иҫәптән 181 ир һәм 206 ҡатын-ҡыҙ[3].

2002 йылда үткәрелгән Бөтә Рәсәй халыҡ иҫәбе мәғлүмәттәре буйынса ауылда 478 кеше йәшәгән[4].

Тарихы

Тарихи сығанаҡтарҙан күренеүенсә Бәйәктамаҡ ауылы ҡошсо ырыуы башҡорттары ауылы[5].

1834 йылда үткәрелгән ревизия мәғлүмәттәре буйынса ауылда 169 башҡорт йәшәгән[5]. 1859 йылда ауылдың 38 йортонда 238 аҫаба башҡорт йәшәгән[5]. 1859 йылғы X ревизия материалдарында ауылдың 10 йортонда 53 керҙәш йәшәүе тураһында ла мәғлүмәт теркәлгән[5].

Архив сығанаҡтарҙа ауылда йәшәүселәрҙең хужалығы тураһында ла мәғлүмәт һаҡланған[5]. Мәҫәлән, 1842 йылда ауылда йәшәүсе 169 башҡорт бөтәһе 1472 бот ярма икмәк сәскән[5].

Профессор Ә.З.Әсфәндиәров 1834 йылда үткәрелгән VIII ревизия мәғлүмәттәренә таянып ауылда йәшәүсе башҡорттарҙың исемлеген баҫтырған:

Башкиры д. Усть-Баяк по VIII ревизии 1834 г.
  1. Хисаметдин Каранаев 38 лет, умер в 1831 г., сыновья Замалитдин 32 (сыновья Фахритдин 3, Исламетдин 6 месяцев), Зайнитдин 16 лет.
  2. Агаш (Алиш) Абзалилов 52 лет, сослан в Сибирь на поселение в 1835 г., сыновья Тохватулла 10, Хисаметдин 6 лет.
  3. Миндияр Абзалилов 32 лет, умер в 1818 г. Саитгафар Абзалилов 31 год (сын Мухаметфазыл 5 лет).
  4. Саитбурхан Абзалилов 27 лет, сослан в Сибирь в 1823 г.
  5. Зулкарнай Абзалилов 53 лет, сыновья Яхия 29, Якуп 23, Мухамадий 20, Мухаматжан 19 лет.
  6. Бахтияр Абзалилов 25 лет, умер в 1826 г.
  7. Мандый Абзалилов 50 лет, сыновья Апсагит 16, сослан в Сибирь в 1825 г. (сын Насибулла 11), Гаит (Сайт) 23, Низамитдин 21 лет.
  8. Апсалим Абдулкаримов 56 лет, умер в 1819 г., сын Сарубай 19, умер в 1817 г.
  9. Казак Абдулкаримов 63 лет, умер в 1819 г., сын Абдулбай 34 (сыновья Асмандияр 7, Мухамадияр 1 неделя).
  10. Зауряд-хорунжий Абдулихсан Казаков 43 лет, сыновья Абдуллатиф 25 (сын Давлетбай 1 год), Абдулзагит 12, Мухаматша 4, Давлетша 1 год.
  11. Алтей Сунмурзин 70 лет" умер в 1831 г., сын Абдулвалей 40 (сыновья Укмалитдин 10, Ярмухамет 6 месяцев).
  12. Абдулмазит Аптеев 46 лет.
  13. Гайбатулла Аптеев 52 лет, сын Калимулла 12, умер в 1826 г.
  14. Кулый Абзяров 65 лет.
  15. Абдулвахит Кулыев 41 год, дети Абдулгазиз 11, Абдулкабир 8 лет.
  16. Хамитдин Кулыев 39 лет, сын Йылкыбай 6 месяцев.
  17. Биккена Кулуев 37 лет.
  18. Бикмухамет Кулуев 31 год, сын Азман 6 месяцев.
  19. Мусай Тукмурзин 73 лет, сын Сайфулла 35 (сыновья Давлетша 3, Мухаметша 1 год).
  20. Хуснутдин Мусаинов 41 год.
  21. Сайфутдин Мусаинов 34 лет.
  22. Салимзаугар Тукмурзин 40 лет, умер в 1822 г.
  23. Кагарман Абдулхаиров 12 лет, сослан в Сибирь в 1823 г.
  24. Надерша Абдулхаиров 27 лет.
  25. Амерхан Тукмурзин 62 лет.
  26. Баймухамет Амерханов 28 лет.
  27. Ильяс Тукмурзин 61 год, сын Сулейман 6 месяцев.
  28. Кульшан Усманов 37 лет, сыновья Губайдулла 9 лет, Калимулла 6 лет.
  29. Деньмухамет Ишматов 28 лет, брат Ярмухамет 6 лет, умер в 1820 г.
  30. Азимбай Муртазин 58 лет, сыновья Нигматулла 13, умер в 1825 г., Абуталип 19 лет.
  31. Хисматулла Азгинбаев 37 лет, сын Гизатулла 6 лет.
  32. Фаткулла Азгынбаев 25 лет, сыновья Гилазитдин 5, Назмитдин 1 год.
  33. Аптрай Канаев 82 лет, сын Габидулла 39 (сыновья Габит 11, Хашимулла 8, Мухаметулла 1 год).
  34. Загидулла Абдулхаликов 27 лет.
  35. Абдул Канаев 63 лет, сын Зайнулла 22 лет.
  36. Сагит Кульматов 73 лет, умер в 1827 г., сыновья Сайфулла 35, Ибатулла 32, Зайнулла 28, Хабибулла 25 лет.
  37. Агаиулла Саликов 33 лет, сын Шагиахмат 4 лет.
  38. Насибулла Саликов 28 лет, сын Тухватулла 2 год.
  39. Галиулла Сайтов 31 год.
  40. Файзулла Саликов 60 лет, сыновья Абдуллатып 14, Гайнулла 2,5 лет.
  41. Абдейгат Файзуллин 28 лет.
  42. Рахимкул Абулхасанов 42 лет.
  43. Шамсутдин Абулхасанов 34 лет.
  44. Орисбай Альбаликов 73 лет.

Всего в д. Усть-Баяк мужского пола 87, женского — 82 души.[5]

Шулай уҡ ҡарағыҙ

Иҫкәрмәләр

  1. ↑ https://web.archive.org/web/20190607031434/http://sverdl.gks.ru/wps/wcm/connect/rosstat_ts/sverdl/resources/c081bf004cb2e2e8b07efb98f842dd0b/%D1%87%D0%B8%D1%81%D0%BB%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D1%81%D1%82%D1%8C+%D0%B8+%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%BC%D0%B5%D1%89%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%B5+%D0%BD%D0%B0%D1%81%D0%B5%D0%BB%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D1%8F+%D1%81%D0%B2%D0%B5%D1%80%D0%B4%D0%BB%D0%BE%D0%B2%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9+%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D0%B8.rar
  2. ↑ Камалов А. А., Камалова Ф. У. Атайсал. — Уфа: Башкирское издательство «Китап», 2001. — С. 374—375. — 544 с. — ISBN 5-295-02882-8.
  3. ↑ Численность населения городских округов, муниципальных районов, городских и сельских поселений, населенных пунктов Свердловской области по итогам Всероссийской переписи населения 2010 года 2019 йылдың 7 июнь көнөндә архивланған.
  4. ↑ 2002 йылда үткәрелгән халыҡ иҫәбе базаһы. 2018 йылдың 15 июнь көнөндә архивланған.
  5. ↑ 1 2 3 4 5 6 7 Асфандияров А. З. История сел и деревень Башкортостана и сопредельных территорий. Уфа: Китап. 2009.

Тема буйынса өҫтәмә

Категориялар