Чудов Максим Александрович
Чудов Максим Александрович (1982 йылдың 12 ноябре, Михайловка, Башҡорт АССР-ы) — спортсы. Биатлон буйынса Рәсәйҙең халыҡ-ара класлы спорт мастеры (2003), Рәсәйҙең атҡаҙанған спорт мастеры (2008). Өс тапҡыр донъя чемпионы, Ванкуверҙағы 2010 йылғы Ҡышҡы Олимпия уйындарында эстафетала бронза миҙал яулаусы. 2004—2013 йылдарҙа Рәсәй йыйылма командаһы ағзаһы. II дәрәжә «Ватан алдындағы хеҙмәттәре өсөн» ордены миҙалы (2010), Халыҡтар дуҫлығы ордены (2010) кавалеры[2][3].
Биографияһы
Ма́ксим Алекса́ндрович Чу́дов 1982 йылдың 12 ноябрендә Башҡорт АССР-ының Өфө районы Михайловка ауылында тыуған. Алты йәшенән саңғы спорты төрҙәре менән мауыға, ә 16 йәшендә биатлон менән тулыһынса шөғөлләнә. Күнекмәләр өсөн уға даими рәүештә Өфөгә барырға тура килә, был башта ата-әсәһен борсоуға һала. Әммә, уның маҡсатҡа ынтылышын күреп, улар улының һайлауын хуплай.
Мәктәпте тамамлағандан һуң Чудов Өфө механика-технология колледжында «аҙыҡ-түлек һәм производство ҡорамалдары механигы» һөнәре буйынса урта махсус белем ала (2002), ә һуңынан Башҡорт дәүләт университетының юридик факультетын тамамлай, уҡыуын профессиональ күнекмәләр менән уңышлы берләштерә[4].
Биатлонда карьераһы
- 1998 йылдан биатлон менән шөғөлләнә башлай
- Тренерҙары — Никитин В. А., Падин А. В.
- Беренсе тренеры — Ковалёв В. В.
- Саңғы маркаһы — Fischer
- Винтовка моделе — Anschutz
- Йәйге биатлон буйынса өс тапҡыр чемпион була (Өфө — 2006, 2012).
Карьера башындағы ҡаҙаныштары
- Юниорҙар араһында донъя чемпионатында эҙәрлекләү ярышында көмөш миҙал яулай (Риднау, Италия, 2002)
- Юниорҙар араһында донъя чемпионатында эҙәрлекләү һәм эстафета ярыштарында алтын, ә спринтта — бронза миҙалдарын яулай (Польша, 2003)
- Эҙәрлекләү ярышында Рәсәй чемпионы (2003)
- Спринт буйынса йәйге биатлонда Рәсәй чемпионы (2004)
Олимпия уйындарында сығыштары
- 2006 йылғы Туринда уҙған Олимпия уйындарында ҡатнаша, әммә призлы урын ала алмай.
- 2010 йылғы Ванкуверҙағы Олимпия уйындарында эстафета составында бронза миҙалын яулай.
Донъя кубогында сығыштары
- 2004/2005 йылдарҙан башлап Донъя кубогы этаптарында сығыш яһай башлай.
- 2005 йылдың 18 декабрендә Донъя кубогының Осрбльела уҙған этабында тәүге тапҡыр подиумға эләгә. Бында ул индивидуаль ярышта икенсе урын яулай.
- 2007 йылдың 17 мартында Донъя кубогының Ханты-Мансийскиҙа уҙған этабында тәүге тапҡыр еңеүгә өлгәшә.
- 2007 йылғы донъя чемпионатында тәүге тапҡыр призлы урын ала. Бында эҙәрлекләү ярышында көмөш миҙал яулай.
- 2007 йылғы донъя чемпионатында эстафета командаһы составында тәүге тапҡыр алтын миҙал яулай.
- 2007/2008 йылғы миҙгелдә иң етеҙ биатлонсылар рәтендә була. Шунлыҡтан «рус ракетаһы» (рус. Русская ракета) ҡушаматын ала.
- 2008 йылғы донъя чемпионатында миҙалдарҙың тулы комплектын яулауға ирешә — спринтта һәм эстафетала ике алтын, эҙәрлекләү ярышында көмөш һәм масс-стартта бронза миҙалдарын яулай.
- «Алтын дүртәү» ҡатнашыусыһы (Черезов, Чудов, Ярошенко, Круглов). Улар 2006/2007 һәм 2007/2008 йылғы миҙгелдәрҙәге һигеҙ ярышта бер тапҡыр ҙа икенсе урындан түбәнерәк төшмәйҙәр. Ике йыл рәттән донъя чемпионатында алтын миҙал яулайҙар.
- 2009 йылғы донъя чемпионатында эҙәрлекләү ярышында көмөш миҙал яулай. Фиништан һуң бер нисә спорсының, шул иҫәптән ярышта еңеүсе Уле Эйнар Бьёрндален трассаны үтеү ҡағиҙәләрен боҙоуы асыҡлана. Шунлыҡтан уларға берәр штраф минуттары өҫтәлә. Шулай итеп, Максим Чудов беренсе урынға күтәрелә. Әммә өс сәғәттән һуң апелляция жюриһы штраф минуттарын өҫтәмәҫкә тигән ҡарарға килә. Бьёрндаленға алтын миҙал ҡайтарыла, ә Чудовҡа көмөш миҙал ҡала.
- 2009/2010 йылғы миҙгелдә Чудовтың һөҙөмтәләре насарая. Ванкуверҙағы Олимпиада алдынан шәхси ярыштарҙа Чудов тик бер нисә тапҡыр ғына сәскә церемонияһына (тәүге алты урын) эләгә. Олимпиадала спринт ярыштарында ул 63-сө урын ала һәм эҙәрлекләү ярышына үтә алмай. Эстафетала өсөнсө этапта сығыш яһай һәм Иван Черезов, Антон Шипулин һәм Евгений Устюгов менән бергә бронза миҙалын яулай. Миҙгел аҙағында тик бер генә тапҡыр шәхси подиумға эләгә — спринт ярышында икенсе урын яулай. Миҙгел һөҙөмтәләре буйынса Донъя кубогының дөйөм иҫәбендә Чудов 17-се урында ҡала.
- 2010/2011 миҙгеле уның карьераһында иң ауыр була. Миҙгел аҙағындағы ярыштарҙа һәм Рәсәй чемпионатында ҡатнашмай һәм Германияға тикшеренеүгә китә. Миҙгел һөҙөмтәләре буйынса Донъя кубогының дөйөм иҫәбендә Чудов 25-се урынды биләй.
- 2011/2012 миҙгелендә умыртҡа йәрәхәте арҡаһында ярыштарҙа ҡатнашмай.
- 2012/2013 миҙгелен Валерий Польховский етәкселегендәге төркөмдә башлай. 2013 йылдың декабрендә спорт карьераһы тамаланыуы тураһында иғлан итә.
Шәхси тормошо
Спорт карьераһын тамамлағандан һуң Максим Чудов Башҡортостандың биатлон Федерацияһын етәкләй һәм «Динамо» төбәк йәмғиәте рәйесенең беренсе урынбаҫары вазифаһын биләй. Ул Рәсәй спортсыларының чемпион титулын яулау өсөн кәрәкле бөтә нәмәгә эйә булыуына һәм спорт сиктәрен асҡандан һуң халыҡ-ара аренала лайыҡлы сығыш яһарға әҙер булыуына ышана.
2010 йылдан Максим «Мисс Ырымбур–2006» титулын алған булған Надежда шевченкоға өйләнгән. Ғаиләлә улдары Ярослав үҫә. Ирле-ҡатынлы европа буйлап әүҙем сәйәхәт итә, бергәләп ял итеүгә һәм ғаилә ҡиммәттәренә иғтибар бүлә[4].
Маҡтаулы исемдәре һәм башҡа бүләктәре
- II дәрәжә «Ватан алдындағы хеҙмәттәре өсөн» ордены миҙалы (5 март 2010 йыл).
- Рәсәйҙең атҡаҙанған спорт мастеры
- Халыҡтар дуҫлығы ордены (Башҡортостан, 2010 йыл).
Өҫтәлмә мәғлүмәт
- 2008 йылдан «Берҙәм Рәсәй» партияһы ағзаһы.
- Сочилағы Олимпиада ваҡытында өҫтәмә тау ауылы мэры.
Иҫкәрмәләр
- ↑ 4 июня двукратный чемпион мира по биатлону Максим Чудов и его любимая девушка Надежда отмечают свадьбу (Тикшерелеү көнө: 16 сентябрь 2025)
- ↑ Биатлонист Максим Чудов объявил о завершении карьеры. Чемпионат.com (18 декабрь 2013). Мөрәжәғәт итеү датаһы: 16 сентябрь 2025.
- ↑ Спортбокс (18 декабрь 2013). Мөрәжәғәт итеү датаһы: 16 сентябрь 2025.
- ↑ 1 2 Максим Чудов - биография биатлониста и спортивная карьера. Биограф: знаменитости. Мөрәжәғәт итеү датаһы: 16 сентябрь 2025.
Һылтанмалар
- Официальный сайт спортсмена (Тикшерелеү көнө: 16 сентябрь 2025)
- Чудов Максим Александрович // Башҡорт энциклопедияһы. — Өфө: Башҡорт энциклопедияһы (ғилми-нәшриәт комплексы), 2015—2020. — ISBN 978-5-88185-306-8. Прямая линия Максима Чудова с читателями журнала «Лыжный спорт» (Тикшерелеү көнө: 16 сентябрь 2025)