Бәкеров Филарит Әбделғәзим улы
Филарит Әбделғәзим улы Бёкеров (рус. Бакиров, Филарит Абдулгазимович; 1950 йылдың 1 ғинуары, Үрге Ҡарыш ауылы, Башҡорт АССР-ы — 2013 йылдың 7 майы, Стәрлетамаҡ, Башҡортостан Республикаhы) — театр актёры. 1976 йылдан СССР Театр эшмәкәрҙәре союзы ағзаһы. Башҡортостан Республикаһының халыҡ артисы (1995)[1].
Биографияһы
Филарит Әбделғәзим улы Бәкеров 1950 йылдың 1 ғинуарында Башҡорт АССР-ының Балтас районы Үрге Ҡарыш ауылында тыуған. 1970 йылда Өфө сәнғәт училищеһын (Ғабдулла Ғиләжев курсы) тамамлай[2].
Эш урыны: 1970 йылдан — Салауат башҡорт дәүләт драма театры, 1985 йылдан — Мәжит Ғафури исемендәге Башҡорт академия драма театры, 1991 йылдан — Стәрлетамаҡ башҡорт дәүләт драма театры артисы.
Филарит Абдулғәзим улы үткер характерлы, комик, драматик ролдәргә тиҙ инеп китә алған киң амплуалы, һәр яҡлап талантлы артист була. Салауат башҡорт дәүләт драма театрында эшләгәндә, Аҡъегет («Ай тотолған төндә», М.Кәрим), Бәхтегәрәй («Бәхтегәрәй», Ә.Мирзаһитов), Леонардо («Ҡанлы туй», Г.Лорка) һәм башҡа бихисап образдар тыуҙыра.
Мәжит Ғафури исемендәге Башҡорт академия драма театрында юғары профессиональ кимәлдәге бик күп образдар тыуҙырырға өлгәшә: — председатель (А.Абдуллин, «Ун өсөнсө председатель»), Әпкәләй (Д.Юлтый, «Ҡарағол»), Йәмил (Т.Миңнуллин, «Диләфрүзгә дүрт кейәү»), Толпар (Ф.Бүләков, «Толпар») һәм башҡалар.
1991 йылдан алып һуңғы көндәренә ҡәҙәр Филарит Абдулғәзим улы Стәрлетамаҡ башҡорт драма театрына тоғро хеҙмәт итте. Унда тыуҙырған образдары: — мәкерле Ричард (У.Шекспир, «Ричард — III»), изге күңелле Иван (К.Карый, «Бәхетһеҙ мөхәббәт»), Зар ҡарт (Ф.Бүләков, «Онотолған доға»), ҡаты бәғерле полковник Экбаум (Х.Иргалин, «Инә бүре ҡарғышы»), бәхетһеҙ Юрий (А.Яхонтов, «Үткәндәре бай ҡатын»), Гәрәй (Б.Рафиҡов, «Париж башҡорто»), Насретдин (И.Садыҡов, «Хужа Насретдиндың биш ҡатыны») һәм башҡа бик күп төрлө яҙмышлы һәм характерҙағы геройҙар.
Филарит Абдулғәзим улы актёрлыҡтан тыш үҙен һәләтле режиссёр ҙа итеп танытты. Ул сәхнәләштергән Б.Рафиҡовтың «Замана минең ҡулда», И.Йомағоловтың «Буш сәңгелдәк», К.Аҡбашевтың «Сибәр ҡатын», А.Ғаффарҙың «Яҙҙар моңо», Д.Салиховтың "«Өҙөлгән йөҙөм», Н.Ғәйетбаевтың «Ҡыҙҙар ишек асығыҙ», А.Гельмандың «Эскәмйә», К.Чандрҙың «Бер мөхәббәт — мең ғашиҡ» спектаклдәре оҙаҡ йылдар сәхнәнән төшмәй уйнала.
Ҡатыны — Башҡортостандың халыҡ артисы Ниса Бәкерова менән бихисап спектаклдәрҙә уйнап, онотолмаҫлыҡ образдар тыуҙыралар.
Филарит Бакиров 2014 йылда вафат булды, уның вафаты райондың театр йәмәғәтселеге өсөн ҙур юғалтыу булды[3].
Спектаклдәрҙәге ролдәре
- Сәйҙәл — «Балаларым минең», Ә.Атнабаев (реж. Р.Баянов, 1970 йыл).
- Артыҡйән — «Тол ҡатын», Ф.Әсәнова (реж. А.Нурмөхәмәтов, 1978 йыл).
- Ҡәҙим Насырович — «Түгелмә бәхетем», Ш.Рәхмәтуллин (реж. А. Нурмөхәмәтов, 1979 йыл).
- Үлтереүсе — «Бөтәһе тарафынан онотолған», Н.Хиҡмәт (реж. А.Нурмөхәмәтов, 1980 йыл).
- Тайфур — «Әсәләр көтәләр улдарын», Ә.Мирзаһитов (реж. А. Нурмөхәмәтов, 1984 йыл).
- Креонт — «Антигона», Софокл (реж. А.Нурмөхәмәтов, 1985 йыл).
Иҫкәрмәләр
- ↑ Филарит Бакиров. Кино-Театр.Ру. Мөрәжәғәт итеү датаһы: 17 ноябрь 2025.
- ↑ Своей игрой он покорял сердца зрителей (К 65-летию со дня рождения актера Филарита Бакирова). 17 ноябрь 2025 тикшерелгән.
- ↑ Филарит Бакиров ушёл из жизни на пике своей популярности (билдәһеҙ). kulturarb.ru. Мөрәжәғәт итеү датаһы: 17 ноябрь 2025.
Һылтанмалар
- Һ.C.Сәйетов, Тәржемәсе Г.С.Балтабаева. / Бәкеров Филарит Әбделғәзим улы // Башҡорт энциклопедияһы. — Өфө: «Башҡорт энциклопедияһы» ғилми-нәшриәт комплексы, 2015—2020. — ISBN 978-5-88185-143-9.
- http://kulturarb.ru/news/?ELEMENT_ID=29090