Йәштәр һәм балалар (милли проект)
«Йәштәр һәм балалар» милли проекты (рус. Национа́льный прое́кт «Молодёжь и де́ти») — Рәсәй Федерацияһы президенты Владимир Путиндың 7 май 2024 йылдың 7 майындағы № 309 «Рәсәй Федерацияһының 2030 йылға тиклем үҫеш милли маҡсаттары һәм 2036 йылға тиклем перспективаһы тураһында» указына ярашлы эшләй башлаған проект[1]. Проекттың маҡсаты — суверен мәғариф системаһын булдырыу, кәрәкле инфраструктураны төҙөү, патриотизмды тәрбиәләү[2][3]. Проектты тормошҡа ашырыу өсөн Рәсәй Федерацияһының мәғариф министрлығы, Йәштәр эштәре буйынса федераль агентлыҡ, Рәсәй Федерацияһы оборона министрлығы һәм Росгвардия яуаплы[4]. Проектта 50 миллион кеше ҡатнаша[5]. Дөйөм бюджет — 3,7 трлн һум[6].
Бурыстары
Рәсәй Федерацияһы хөкүмәтенә президент тарафынан 2030 йылға балалар, үҫмерҙәр һәм йәштәрҙе һәләттәрен һәм таланттарын үҫтереүсе, иртә һөнәр һайлау мөмкинлектәрен тәьмин итеүсе саралар системаһы менән 100% ҡаплау бурысы ҡуйылған[3]. Шулай уҡ, йәштәрҙең профессиональ, шәхси үҫеш һәм патриотик тәрбиәгә йүнәлтелгән программаларға йәлеп ителеү өлөшө 75,1 % тәшкил итергә тейеш; волонтёрлыҡ һәм йәмәғәт эшмәкәрлегенә йәлеп ителгәндәр өлөшө 45,8 %-ҡа етәсәк; Рәсәйҙә үҙ-үҙен тормошҡа ашырыу мөмкинлектәренә ышанған йәштәр һаны 85 %-ҡа тиклем артырға тейеш; Рәсәйҙең юғары белем биреү ойошмаларында һәм фәнни ойошмаларында белем алыу өсөн 500 мең сит ил студентының һаны артасаҡ[3].
Шул уҡ ваҡытта, мәҙәниәт, сәнғәт һәм халыҡ ижадында традицион Рәсәй рухи-әхлаҡи ҡиммәттәрен алға һөрөүсе һәм һаҡлаусы проекттарҙың 80 % дәүләт тарафынан финанслана[3]. 2025 йылда милли проекты тормошҡа ашырыу өсөн 458 138,3 млн һум, 2026 йылда — 547 375,6 млн һум, 2027 йылда — 550 342,1 млн һум бүленәсәк[7].
Милли проект сиктәрендә 12 талантлы балалар өсөн алдынғы мәктәп асыу, 8 меңдән ашыу мәктәпте ремонтлау, төп тармаҡтар өсөн 2 миллиондан ашыу йәш белгес әҙерләү, 800 йәштәр лабораторияһы һәм 50 алдынғы инженерия мәктәбен булдырыу, 25 университет кампусы төҙөү һәм 800 студент йорто ремонтлау планлаштырыла[8].
Федераль проекттар
«Йәштәр һәм балалар» милли проектындағы федераль проекттар:
- Рәсәй — мөмкинлектәр иле;
- Беҙ бергә;
- Рәсәй донъяла;
- Иң яҡшыһы-балаларға;
- Алдынғы мәктәптәр;
- Уҡытыусылар һәм уҡытыусылар;
- Заманса кампустар селтәрен булдырыу;
- Лидерҙар быуыны өсөн университеттар;
- Профессионализм[3];
- Приоритет-2030[9].
Тормошҡа ашырыу
2025 йылдың мартына ҡарата мәғлүмәттәр буйынса, «Йәштәр һәм балалар» милли проекты сиктәрендә түбәндәге һөҙөмтәләргә өлгәшелгән:
- «Движение первых» (рус.)баш. балалар хәрәкәте сиктәрендә 6942 сара уҙғарылды;
- Бөтә Донъя йәштәр фестивален ойоштороуға 20 мең кеше йәлеп ителгән;
- юғары уҡыу йортона инеү онлайн сервисы нигеҙендә сит ил студентының берҙәм цифрлы профиле булдырылды;
- РФ төбәктәрендә 12 алдынғы мәктәп селтәре булдырылған;
- урта һөнәри белем биреү белем биреү-производство үҙәктәре булдырылған;
- 940 йәштәр лабораторияһы асыла[6];
- 7 500 уҡытыусы «Ауыл уҡытыусыһы» программаһы сиктәрендә бер тапҡыр бирелә торған компенсация түләүҙәре алды;
- класс етәкселеге өсөн 800 меңдән ашыу түләү тәьмин ителгән[3].
«Йәштәр һәм балалар» милли проектының дөйөм бюджеты 3,7 триллион һум тәшкил итә (2025)
Иҫкәрмәләр
- ↑ Национальный проект «Молодежь и дети». shkolababichevavykatnoj-r86.gosweb.gosuslugi.ru. Мөрәжәғәт итеү датаһы: 21 март 2025.
- ↑ Стали известны подробности национального проекта «Молодёжь и дети» (20.03.2025). 21 март 2025 тикшерелгән.
- ↑ 1 2 3 4 5 6 Национальный проект «Молодёжь и дети» - Правительство России. government.ru. Мөрәжәғәт итеү датаһы: 21 март 2025.
- ↑ Национальный проект «Молодежь и дети». shkolababichevavykatnoj-r86.gosweb.gosuslugi.ru. Мөрәжәғәт итеү датаһы: 21 март 2025.
- ↑ Дмитрий Чернышенко обсудил с депутатами Государственной Думы национальный проект «Молодёжь и дети». government.ru (18 март 2025). Мөрәжәғәт итеү датаһы: 21 март 2025.
- ↑ 1 2 Дмитрий Чернышенко обсудил с депутатами Государственной Думы национальный проект «Молодёжь и дети». government.ru (18 март 2025). Мөрәжәғәт итеү датаһы: 21 март 2025.
- ↑ На нацпроект "Молодежь и дети" в 2025 году планируют выделить 458 млрд рублей (30.09.2024). 21 март 2025 тикшерелгән.
- ↑ Нацпроект «Молодежь и дети» дополнен инструментами модернизации важнейших сфер жизни нашей страны. 21 март 2025 тикшерелгән.
- ↑ Вузы – участники программы «Приоритет-2030» оптимистично оценивают развитие науки в России. Минобрнауки РФ (28 март 2025). Мөрәжәғәт итеү датаһы: 27 май 2025.
