Атнабаева Зинира Ҡасим ҡыҙы
Зинира Ҡасим ҡыҙы Атнабаева (рус. Атнабаева Зинира Касимовна; 1934 йылдың 21 декабре, Иҫке Күрҙем, Башҡорт АССР-ы — 2013 йылдың 23 апреле, Өфө) — башҡорт совет һәм Рәсәй актрисаһы, драматург. Рәсәй Федерацияһының халыҡ артисы (1995)[1].
Биографияһы
Зинира Ҡасим ҡыҙы Атнабаева Башҡорт АССР-ының Яңауыл районы Иҫке Күрҙем ауылында тыуған. Хәҙер ауыл Башҡортостан Республикаһының Тәтешле районына инә. Башҡорт шағиры һәм драматургы Әнғәм Атнабаевтың һеңлеһе[2].
1959 йылда А. В. Луначарский исемендәге Дәүләт театр сәнғәте институтын — ГИТИСты тамамлаған. Б. В. Бибиков һәм О. И. Пыжова курсында уҡыған. Институтты тамамлағандан һуң Мәжит Ғафури исемендәге Башҡорт дәүләт академия драма театры актрисаһы булып эшләгән[2].
1961 йылдан Театр эшмәкәрҙәре союзы ағзаһы[2].
Атнабаева комик, драматик һәм трагик ролдәр башҡарған. Уның театрҙағы эштәренең береһе — А. П. Чеховтың «Иванов» пьесаһы буйынса ҡуйылған спектаклдә Сарра роле[2].
Драматург булараҡ «Өҙөлгән туй» һәм «Йәшенле ямғыр» пьесаларын яҙған[2].
2001 йылда «Ауыл өҫтөндә йәйғор» фильмында Мәрхәбә ролен башҡарған[3].
Өфө ҡалаһында вафат булған[2].
Театрҙағы ролдәре
- Туцца («Лиола», Л. Пиранделло);
- Ғилми («Ҡара йөҙҙәр», М. Ғафури);
- Рәсилә, Ғәндәлибә («Игеҙәктәр», «Хушығыҙ, хыялдарым», Ә. Атнабаев)
- Шәмсиә («Әстәғәфирулла!..», Н. Ғәйетбай)
- Марта («Ят йондоҙ», Х.Вуолийоки)
- леди Макдуф («Макбет», У. Шекспир)
- Йәмилә, Уңғанбикә («Ҡыҙ урлау», М.Кәрим)
- Миңһылыу («Их, Байтимер дуҫ», Р. Кинйәбаев)
- Баныу («Һөйгәнемдең тыуған көнө», И. Юзеев)
- Фәтиха («Атайҙарға хыянат», Ф. Богданов) һәм башҡалар.
Фильмографияһы
- 2001 — «Ауыл өҫтөндә йәйғор» — Мәрхәбә.
Әҫәрҙәре
- Атнабаева З. Ҡ. Яҙмыштар. Ролдәр. Яҙмыштар. — Өфө, 2008.
- Атнабаева З. Ҡ. Уҙған ғүмер — иҫтәлек. — Өфө: Китап, 2009. — 130 бит.
Маҡтаулы исемдәре һәм бүләктәре
- Башҡорт АССР-ының атҡаҙанған артисы (1972).
- Башҡорт АССР-ының халыҡ артисы (1977).
- РСФСР-ҙың атҡаҙанған артисы (1980).
- Рәсәй Федерацияһының халыҡ артисы (1995)[4].
- СССР-ҙа Польша драматургияһы фестивале дипломанты (Мәскәү, 1976).
- А. П. Чехов драматургияһы буйынса сәхнә әҫәрҙәренең Бөтә Рәсәй смотры дипломанты (Таганрог, 1979)[2].
Иҫкәрмәләр
- ↑ Указ Президента Российской Федерации от 27 января 1995 года № 78 «О присвоении почётных званий Российской Федерации творческим работникам». Президент России (27 ғинуар 1995). Мөрәжәғәт итеү датаһы: 21 июль 2026.
- ↑ 1 2 3 4 5 6 7 Атнабаева Зинира Ҡасим ҡыҙы. Башҡорт энциклопедияһы. Башҡортостан Республикаһының «Башҡорт энциклопедияһы» дәүләт автономиялы фән учреждениеһы. Мөрәжәғәт итеү датаһы: 21 июль 2026.
- ↑ Атнабаева Зинира Касимовна. Курдымский сельсовет Татышлинского района. Мөрәжәғәт итеү датаһы: 21 июль 2026.
- ↑ Указ Президента Российской Федерации от 27 января 1995 года № 78 «О присвоении почётных званий Российской Федерации творческим работникам». Президент России (27 ғинуар 1995). Мөрәжәғәт итеү датаһы: 21 июль 2026.