Сарбаев Раил Сәлих улы
Раил Сәлих улы Сарбаев (рус. Раиль Салихович Сарбаев; 1962 йылдың 11 ғинуары, Абҙан, Башҡорт АССР-ы) — Рәсәй дәүләт эшмәкәре, 2008–2010 йылдарҙа Башҡортостан Республикаһы Хөкүмәте Премьер-министры. Башҡортостан Республикаһы Дәүләт Йыйылышы — Ҡоролтайҙың I–II саҡырылыштары депутаты. Биология фәндәре кандидаты (2007)[1].
Биографияһы
Белеме һәм хеҙмәт эшмәкәрлегенең башы
1985 йылда Башҡортостан ауыл хужалығы институтын, 2006 йылда Башҡорт дәүләт университетын тамамлаған[1].
1980 йылда Ейәнсура районының «Дружба» колхозында эшләй башлай. Институтты тамамлағандан һуң «Сельхозхимия» район берекмәһендә өлкән агроном булып эшләй[2].
1985 йылдың ноябрендә ВЛКСМ-дың Ейәнсура район комитетының икенсе секретары, 1988 йылда беренсе секретары була. 1989 йылдан район халыҡ депутаттары Советы башҡарма комитеты рәйесе урынбаҫары, 1992 йылдан район хакимиәте башлығы урынбаҫары вазифаһын биләй[1].
Дәүләт эшмәкәрлеге
1994–2000 йылдарҙа Ейәнсура районы, 2000–2005 йылдарҙа Сибай ҡалаһы хакимиәтен етәкләй[3].
2005 йылдың ғинуарында Ветеринар һәм фитосанитар күҙәтеү буйынса федераль хеҙмәттең Башҡортостан Республикаһы буйынса идаралығын етәкләй[1]. 2005–2007 йылдарҙа республиканың мөлкәт мөнәсәбәттәре министры, 2007–2008 йылдарҙа ер һәм мөлкәт мөнәсәбәттәре министры вазифаһын биләй[2].
2008 йылдың 10 апрелендә Рафаэль Байдәүләтов урынына Башҡортостан Республикаһы Хөкүмәте Премьер-министры итеп тәғәйенләнә[4]. Хөкүмәтте 2010 йылға тиклем етәкләй[3].
Артабанғы эшмәкәрлеге
2013–2014 йылдарҙа «СГ-транс» асыҡ акционерҙар йәмғиәтенең вице-президенты булып эшләй. 2014 йылдан Рәсәй Федерацияһының финанс һәм көс структуралары етәкселәренең кәңәшсеһе була[3].
2019 йылдың апреленән 2020 йылдың 28 сентябренә тиклем «Башҡортостан Республикаһының үҫеш корпорацияһы» акционерҙар йәмғиәтенең генераль директоры вазифаһын биләй. Башҡа эшкә күсеү сәбәпле, үҙ ғаризаһы буйынса вәкәләттәрен туҡтата[5].
2025 йылдың сентябрендә «Пруфы» баҫмаһы Сарбаевтың Башҡортостан Республикаһы буйынса махсус элемтә идаралығы етәксеһе итеп тәғәйенләнеүе тураһында хәбәр итә[6].
2014 йылғы һайлауҙа ҡатнашыуы
2014 йылдың июнендә «Гражданская сила» партияһы Сарбаевты Башҡортостан Республикаһы Президенты вазифаһына кандидат итеп күрһәтә[7].
9 июлдә партия уның кандидатураһын кире ала. Партия ҡарарында был аҙым кандидаттың, партия баһалауы буйынса, уның мәнфәғәттәренә ҡаршы килгән һәм абруйына зыян килтергән ғәмәлдәре менән аңлатыла. Кандидатура кире алынғандан һуң һайлау комиссияһы һайлау иҫәбендәге аҡсаны иғәнә биреүселәргә кире ҡайтарырға кәрәклеген белдерә[8].
Енәйәт эше һәм реабилитация
2011 йылда Сарбаевҡа ҡарата енәйәт эше ҡуҙғатыла. Тәфтиш органдары Австрияға осоу өсөн бюджеттан 1,6 млн һум түләүҙе законһыҙ тип иҫәпләй һәм сәфәрҙең шәхси маҡсатта башҡарылыуын фаразлай. Сарбаевҡа аҡсаны әрәм-шәрәм итеүҙә ғәйепләү белдерелә; артабан судтар уны ғәйепһеҙ тип таный[9][10].
2012 йылдың 27 июлендә Өфөнөң Киров район суды аҡлау хөкөмө сығара[10]. 2012 йылдың 13 ноябрендә Башҡортостан Республикаһы Юғары судының кассация коллегияһы был хөкөмдө ғәмәлдән сығара һәм эште судтың башҡа составында яңынан ҡарауға ебәрә[11].
2013 йылдың июнендә Киров район суды Сарбаевты ҡабаттан аҡлай. Шул уҡ йылдың сентябрендә республика Юғары суды, прокуратура дәлилдәрен кире ҡағып, аҡлау хөкөмөн үҙ көсөндә ҡалдыра[10][12].
2014 йылдың авгусында Киров район суды Сарбаевтың реабилитация, яҡлау сығымдарын ҡаплау һәм прокуратураның ғәфү үтенеүе тураһындағы талаптарын ҡәнәғәтләндерә. 2015 йылдың апрелендә уға суд сығымдарын ҡаплау өсөн 320 мең һум түләнә. Прокуратура нигеҙһеҙ енәйәт яуаплылығына тарттырған өсөн яҙма рәүештә ғәфү үтенә[13].
Маҡтаулы исемдәре һәм башҡа наградалары
- Башҡортостан Республикаһының атҡаҙанған төҙөүсеһе (1999)[1].
- Салауат Юлаев ордены (2007)[1].
- Сибай ҡалаһының почётлы гражданы (2007)[1].
Иҫкәрмәләр
- ↑ 1 2 3 4 5 6 7 Сарбаев Раиль Салихович. Башкирская энциклопедия. Мөрәжәғәт итеү датаһы: 16 сентябрь 2026.
- ↑ 1 2 Сарбаев Раиль Салихович. Единый республиканский бизнес-портал. Мөрәжәғәт итеү датаһы: 16 сентябрь 2026.
- ↑ 1 2 3 Азат Гиззатуллин. Раиль Сарбаев возглавит Корпорацию развития Башкортостана. Башинформ (4 апрель 2019). Мөрәжәғәт итеү датаһы: 16 сентябрь 2026.
- ↑ Ольга Горюнова. Новый Премьер-министр Правительства РБ Раиль Сарбаев обозначил приоритетные направления работы Правительства. Башинформ (10 апрель 2008). Мөрәжәғәт итеү датаһы: 16 сентябрь 2026.
- ↑ Наталья Павлова, Влада Шипилова. Главу корпорации вернули с юга. Коммерсантъ (29 сентябрь 2020). Мөрәжәғәт итеү датаһы: 16 сентябрь 2026.
- ↑ Марина Каримова. На Спецсвязи не сбитый лётчик. Вернулся в Башкирию амбициозный политик Раиль Сарбаев. Пруфы (25 сентябрь 2025). Мөрәжәғәт итеү датаһы: 16 сентябрь 2026.
- ↑ Раиль Сарбаев выдвинут кандидатом на пост главы Башкирии от «Гражданской силы». РБК (25 июнь 2014). Мөрәжәғәт итеү датаһы: 16 сентябрь 2026.
- ↑ Мария Карпенко. Раиль Сарбаев «легитимно» снят с выборов в Башкирии. Коммерсантъ (10 июль 2014). Мөрәжәғәт итеү датаһы: 16 сентябрь 2026.
- ↑ Булат Баширов. Бывшего башкирского премьера оправдали окончательно. Коммерсантъ (16 сентябрь 2013). Мөрәжәғәт итеү датаһы: 16 сентябрь 2026.
- ↑ 1 2 3 Экс-премьер-министр РБ Раиль Сарбаев повторно оправдан. РБК (16 сентябрь 2013). Мөрәжәғәт итеү датаһы: 16 сентябрь 2026.
- ↑ Верховный суд Башкирии отменил оправдательный приговор экс-премьеру республики Сарбаеву. Интерфакс (13 ноябрь 2012). Мөрәжәғәт итеү датаһы: 16 сентябрь 2026.
- ↑ Верховный суд Башкирии оправдал бывшего премьер-министра республики. Башинформ (16 сентябрь 2013). Мөрәжәғәт итеү датаһы: 16 сентябрь 2026.
- ↑ Булат Баширов, Наталья Павлова. Показательный премьер. Коммерсантъ (9 апрель 2015). Мөрәжәғәт итеү датаһы: 16 сентябрь 2026.