Сарлы

Сарлы́ (Сарлы́ҡ) — Татарстан Республикаһы Аҙнаҡай районы ауылы. Сарлы ауыл биләмәһе үҙәге.

География

Ауыл Ыҡ йылғаһы буйында, Аҙнаҡай ҡалаһынан төньяҡ-көнсығыштараҡ 33 км алыҫлыҡта урынлашҡан[1].

Тарих

Сарлы (Сарлыҡ) — юрмый башҡорттарының ауылы. 1764 йылдан билдәле. Ырымбур губернаһы Бөгөлмә өйәҙе Юрмый улусы составында була. 1850 йылда Бөгөлмә өйәҙе Һамар губернаһына инә. 1866 йылда ырыу улустары бөтөрөлгәс, ауыл Стәрлетамаҡ улусы составына керә һәм уның үҙәге була[3].

ХХ быуат башында 2 мәсет, 2 мәктәп, тирмән теркәлгән.

1920 йылда ауыл яңы ойошторолған Татар АССР-ының Бөгөлмә кантоны составына керә. 1930 йылдан — Төмөтөк районы, 1931 йылдан — Аҙнаҡай районы, 1935 йылдан — Төмөтөк районы, 1958 йылдан — Аҙнаҡай районы, 1963 йылдан — Әлмәт районы, 1965 йылдан — йәнә Аҙнаҡай районы составында[1].

Халыҡ һаны

1816 йылда ауылда 29 ихатала ир затлы 187 башҡорт, 17 ихатала 42 йән яһаҡлы татар һәм 5 ихатала 27 йән типтәр; 1834 йылда — 139 башҡорт, 42 типтәр һәм 52 дәүләт крәҫтиәне; 1859 йылда — 313 башҡорт, 59 типтәр һәм 76 дәүләт крәҫтиәне теркәлгән[3].

Халҡы иҫәбе
1822[2]1834[2]1859[2]1889[2]1897[2]1910[2]1926[2]
169337863120214661754917
1938[2]1949[2]1958[2]1979[2]1989[2]2002[2]2008[2]
1074751732776534499528

Иҡтисад

Ауыл халҡы игенселек, малсылыҡ менән шөғөлләнә[1].

Билдәле шәхестәр

  • Фәрхетдинова Зәйнәп Фазлетдин улы — йырсы, Татарстан Республикаһының халыҡ артисы.
  • Хисамов Ифрат Ниғмәт улы — композитор.

Иҫкәрмәләр

  1. 1 2 3 4 5 Статья о с. Сарлы из Татарской энциклопедии (5-й том) на сайте Института Татарской энциклопедии
  2. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 Татарская энциклопедия (5-й том). Село Сарлы. Мөрәжәғәт итеү датаһы: 17 ғинуар 2016. Архивировано 17 ғинуар 2016 года.
  3. 1 2 Асфандияров А. З. Аулы мензелинских башкир. — Уфа: Китап, 2009. — С. 567. — 600 с. — ISBN 978-5-295-04952-1.

Тема буйынса өҫтәмә