Рус телендәге версияМахсус проекттар
Телде алмаштырырға
РУВИКИ ТУРАҺЫНДА

Аҡбаш (Ютазы районы)

Был терминдың башҡа мәғәнәләре лә бар, ҡарағыҙ: Аҡбаш.

Аҡбаш — Рәсәй Федерацияһы Татарстан Республикаһы Ютазы районы ауылы. Аҡбаш ауыл биләмәһе составына керә һәм уның үҙәге булып тора.

География

Ауыл Аҡбаш йылғаһы буйында, Урыссу ҡала тибындағы ҡасабанан көньяҡ-көнбайыштараҡ 24 км алыҫлыҡта урынлашҡан[1]. Ауылдан көнбайыштараҡ «Урҙалытау» тәбиғәт ҡомартҡыһы урынлашҡан.

Тарих

Аҡбаш (Ташкисеү) — ҡырғыҙ ырыуы башҡорттарының ауылы[2]. XVII быуатта нигеҙләнгән[1]. Ырымбур губернаһы Бөгөлмә өйәҙенә ҡарай. 1850 йылда Бөгөлмә өйәҙе Һамар губернаһына инә. 1866 йылда ырыу улустары бөтөрөлгәс, ауыл Александровка улусы составына керә.

1808 йылда ауылда тәүге мәсет төҙөлә, икенсе мәсет 1867 йылда, ә өсөнсөһө 1915 йылда төҙөлә. ХХ быуат башында бында улус идаралығы, земство почта станцияһы, һыу тирмәне була.

1920 йылда ауыл яңы ойошторолған Татар АССР-ының Бөгөлмә кантоны составына керә. 1930 йылдан — Баулы районы, 1935 йылдан — Ютазы районы, 1963 йылдан — Бөгөлмә районы, 1965 йылдан — Баулы районы, 1991 йылдан — йәнә Ютазы районы составында була[1].

Халыҡ һаны

1795 йылда ауылда ир енесле 166 йән башҡорт һәм 40 йән типтәр; 1834 йылда — 352 йән керҙәш башҡорт; 1859 йылда — 1015 башҡорт йәшәй[2].

Йылдар буйынса халыҡ иҫәбе
(Сығанаҡ: [1])
18591886189719261938194919581970197919892000
101514311682150613791056752850669462538

Инфраструктура

Игенселек, малсылыҡ үҫешкән. Ауылда урта мәктәп, мәҙәниәт йорто, китапхана, мәсет (XIX быуат аҙағы — XX быуат башы архитектура ҡомартҡыһы) бар[1].

Билдәле шәхестәре

  • Миңлекәев Сәхәүетдин Кашафетдин улы — мәғрифәтсе-шағир.

Иҫкәрмәләр

  1. ↑ 1 2 3 4 5 Татарская энциклопедия.
  2. ↑ 1 2 Асфандияров А. З. Аулы мензелинских башкир. — Уфа: Китап, 2009. — С. 579-580. — 600 с. — ISBN 978-5-295-04952-1.

Тема буйынса өҫтәмә

Категориялар