Фәттәхова Вәсилә Разиф ҡыҙы

Фәттәхова Вәсилә Разиф ҡыҙы 1979 йылдың 31 декабрендә Башҡорт АССР-ының Белорет ҡалаһында тыуған^[1]. Әсәһе — Белорет районының Ботай ауылынан. Милләттәре — башҡорт.

Салауат Низаметдинов исемендәге Учалы сәнғәт һәм мәҙәниәт колледжының хор бүлеген тамамлай.

1999 йылда Заһир Исмәғилев исемендәге Өфө дәүләт сәнғәт институтының вокал бүлегенә уҡырға инә. Октябрь айында йырсы Айҙар Ғәлимов төркөмөнөң бэквокал башҡарыусыһы булып гастролгә китә^[1].

Татар телендә башҡарған «Тыуған яҡ» хиты буйынса киң билдәле, был йыр Башҡортостанда ғына түгел, бөтә Рәсәй буйынса, бер үк ваҡытта халыҡ-ара билдәлелек ала бара^[2]. Йырҙың күп өлөшөндә тик Вәсиләнең тауышы һәм һуҡма музыка ҡоралдары яңғырай, был уның йырын, татар эстрадаһының һәр ваҡыт тиерлек баян тауышы яңғыраған төп^[2] йырҙарынан айырып тора. Был йыр «Гәлсәр һандуғас»^[3] эстрада йыры фестиваленең «Интернациональ йыр» номинацияһында иң яҡшы тип таныла, шулай уҡ 2008 йылда йыл һайын үткәрелгән «Татар йыры» халыҡ-ара татар йыры фестивалендә «10-йыллыҡтың иң яҡшы хиты» номинацияһында лауреат була^[4]. Башҡорт телдәрендә халыҡ һәм эстрада йырҙарын профессиональ башҡарыусыларҙың «Башҡорт йыры» («Башкирская песня»)^[5][6] телевизион конкурсында ҡатнаша.

Башҡа билдәле йырҙары — «Әйтелмәгән мөхәббәтем»^[7] (2002, «Невысказанная любовь», шул иҫәптән Айҙар Ғәлимов менән дуэтта йырлаған башҡорт телендәге вариантын да индереп), «Яңғыҙ миләш», «Атайым», «Алмағас сәскәһе», «Шахтер йыры». Йырсы йыл һайын «Һәр яҙ» тип аталған гастроль туры үткәрә^[8].

2016 йылдың 26 ғинуарында Өфөлә, икенсе балаһы (ҡыҙы) тыуғандан һуң өҙлөгөү арҡаһында вафат була^[9]. Өфө ҡалаһында Көньяҡ зыяратта «Дан аллеяһында» ерләнә^[10].

• Мөхәббәт ҡылдары — шул уҡ исемдәге DVD альбом концерты видеояҙмаһы (2008)^[11][12].

• Башҡортостан Республикаһының атҡаҙанған артисы (2015)^[13]
• Татарстан Республикаһының атҡаҙанған артисы (2015)^[14].

• Белорет ҡалаһының яңы бер урамына Вәсилә Фәттәхова исеме биреләсәк^[15].
• Йырсының ире Илгиз Абдраҡипов дуҫтары менән берлектә йыл һайын Вәсилә Фәттәхова хөрмәтенә концерттар ойоштора. 2016 йылда хәтер саралары Туймазы, Белорет, Салауат ҡалаларында, Ҡырғыҙ-Миәкә ауылында һәм Өфөлә үтә^[16].
• 2022 йылдың 26 ғинуарында Өфөләге «Йәштәр һарайы»нда Вәсилә Фәттәхова иҫтәлегенә «6 йыл һинһеҙ...» тип исемләнгән концерт ойошторолдо^[17].
• 2021 йылдың 26 авгусында Өфөләге «Йәштәр һарайы»нда Вәсилә Фәттәхова иҫтәлегенә «Биш йыл һинһеҙ» тип исемләнгән концерт була. Унда Башҡортостан һәм Татарстандың популяр эстрада артистарының ҡатнашыуы көтөлә^[18].
• 2019 йылдың аҙағында арабыҙҙан ваҡытһыҙ киткән йырсы Вәсилә Фәттәхова тураһында китап донъя күрҙе. Декабрь-ғинуар айҙарында республикала яңы китаптың исем туйҙары уҙҙы. Баҫманың авторы — яҙыусы, журналист һәм йәмәғәт эшмәкәре, кино ветераны, атҡаҙанған мәҙәниәт хеҙмәткәре Хәнис Хәзимов^[19].