Мортазин Хәйрулла Хәбибулла улы

1941 йылдың 4 ғинуарында Башҡорт АССР-ының Учалы районы Аҙнаш ауылында тыуған. 1965 йылда Башҡорт дәүләт университетын тамамлаған, артабан ошо университетта эшләгән.

1994 йылда физика-математика фәндәре докторы ғилми дәрәжәһен алған, 1995 йылда уға профессор ғилми исеме бирелгән.

2016 йылдың 15 ноябрендә Өфөлә вафат булған^[2].

Ғилми эшмәкәрлектән тыш, Х. Х. Муртазин башҡорт халыҡ йырҙарын һәм бейеүҙәрен белгән һәм башҡарған. Фольклорсы Юлай Ғәйнетдинов башҡорт телевидениеһының «Хазина» тапшырыуы сығарылыштарының береһен уға арнаған^[3].

Башҡорт дәүләт университетын тамамлағандан һуң Х. Х. Муртазин математика һәм мәғлүмәт технологиялары факультетында эшләгән. 1978—2013 йылдарҙа математик анализ кафедраһы мөдире булған^[2].

Х. Х. Муртазиндың ғилми эшмәкәрлеге квант механикаһы проблемалары һәм операторҙарҙың спектраль теорияһы менән бәйле булған. Ул Шрёдингер операторының дискрет спектрының асимптотик торошон, айырым сығарылмалы дифференциаль операторҙарҙың тайпылыш спектрҙарын һәм интегралланыусы потенциалдар класындағы ике өлөшсәнең операторҙарын өйрәнгән.

Уның тикшеренеү һөҙөмтәләре квант химияһы, ядро физикаһы, акустика өлкәһендәге эштәрҙә, шулай уҡ Октябрьский ҡалаһындағы Скважиналарҙы геофизик тикшереүҙәр Бөтә Рәсәй ғилми-тикшеренеү институтының геофизик һәм сейсмологик тикшеренеүҙәрендә ҡулланылған. Мортазин 70-кә яҡын ғилми хеҙмәт авторы булған^[2].

Төп монографик хеҙмәте:

• Мортазин Х. Х. һәм башҡалар. Шрёдингерҙың күп өлөшсәле операторына спектраль анализ (баш.). — Мәскәү, 1988.

• Башҡортостан Республикаһының атҡаҙанған фән эшмәкәре (2003).
• Рәсәй Федерацияһының юғары һөнәри белем биреү өлкәһенең почётлы хеҙмәткәре (2008).
• Башҡортостан Республикаһының фән һәм техника өлкәһендәге дәүләт премияһы (2011)^[2].

Ҡатыны менән ике ул тәрбиәләп үҫтергән. Өлкән улы Урал Мортазин балет артисы һәм Фәйзи Ғәскәров исемендәге дәүләт академия халыҡ бейеүҙәре ансамбле солисы^[3].