Рус телендәге версияМахсус проекттар
Телде алмаштырырға
РУВИКИ ТУРАҺЫНДА

Футбол буйынса Төркиә йыйылма командаһы

Футбол буйынса Төркиә йыйылма командаһы (рус. Сбо́рная Ту́рции по футбо́лу, төр. Türkiye Millî Futbol Takımı) — футбол буйынса халыҡ-ара турнирҙарҙа һәм осрашыуҙарҙа Төркиә исеменән сығыш яһаусы милли футбол йыйылма командаһы. Төркиә географик яҡтан башлыса Азияла урынлашҡан, Европаға территорияһының әҙ өлөшө ҡарай, әммә УЕФА-ның тулы хоҡуҡлы ағзаһы булып тора.

Команданың иң ҙур ҡаҙанышы — 2002 йылғы донъя чемпионатында өсөнсө урын. Шулай уҡ Төркиә 2003 йылда Конфедерациялар кубогында өсөнсө, 2008 йылда Европа чемпионатында 3 — 4 урынды яулай.

2021 йылдың 12 авгусына ҡарата команда ФИФА рейтингында 39-сы урынды[1], УЕФА рейтингында 2017 йылдың 11 октябренә ҡарата 24-се урынды биләй[2].

Тарихы

Төркиәнең футбол буйынса йыйылма командаһының тарихы, төрөк командалары 1896 йылғы Олимпиадала ҡатнашһа ла, 1923 йылдан башлана. Төркиә 1930-сы йылдарҙа СССР йыйылма командаһы менән йыш ҡына үҙ-ара уйындар үткәрә. Төркиә рәсми рәүештә донъя чемпионатының һайлап алыу турҙарындаа 1950 йылда ҡатнаша, һайлап алыу турында Сүриәне 7:0 иҫәбе менән еңеп, финал турында урын яулай, әммә финанс проблемалары арҡаһында турнирҙа ҡатнаша алмай. Төркиә 1954 йылғы донъя чемпионатына үтә.

Халыҡ-ара турнирҙарҙа сығыш яһау статистикаһы

Донъя чемпионаттары

Финал турнирҙары Һайлап алыу турнирҙары
Йыл Һөҙөмтә Урын И В Н П ГЗ ГП Урын И В Н П ГЗ ГП
Уругвай 1930 Ҡатнашмай Ҡатнашмай
Италия 1934 Ҡатнашыуҙан баш тарта Ҡатнашыуҙан баш тарта
Франция 1938 Ҡатнашмай Ҡатнашмай
Бразилия 1950 Квалификациялана, ләкин ҡатнашыуҙан баш тарта 1/2 1 1 0 0 7 0
Швейцария 1954 Төркөм этабы 9 3 1 0 2 10 11 1/2 3 1 1 1 4 6
Швеция 1958 Ҡатнашыуҙан баш тарта Ҡатнашыуҙан баш тарта
Чили 1962 Квалификациянан үтмәй 2/3 4 2 0 2 4 4
Англия 1966 4/4 6 1 0 5 4 19
Мексика 1970 3/3 4 0 0 4 2 13
Германия Федератив Республикаһы 1974 2/4 6 2 2 2 5 3
Аргентина 1978 3/4 6 2 1 3 9 5
Испания 1982 5/5 8 0 0 8 1 22
Мексика 1986 5/5 8 0 1 7 2 24
Италия 1990 3/5 8 3 1 4 12 10
Америка Ҡушма Штаттары 1994 5/6 10 3 1 6 11 19
Франция 1998 3/5 8 4 2 2 21 9
Корея Республикаһы Япония 2002 3-сө урын 3 7 4 1 2 10 6 2/6* 12 8 3 1 24 8
Германия 2006 Квалификациянан үтмәй 2/7** 14 7 5 2 27 11
Көньяҡ Африка Республикаһы 2010 3/6 10 4 3 3 13 10
Бразилия 2014 4/6 10 5 1 4 16 9
Рәсәй Федерацияһы 2018 4/6 10 4 3 3 14 13
Катар 2022 2/6 ** 11 6 3 1 27 17
Бөтәһе Яҡшыһы: 3-сө урын Ҡатнашыу: 2/22 10 5 1 4 20 17 129 49 24 56 189 189
  • * — ҡаршы матчтарҙа еңә;
  • ** — ҡаршы матчтарҙа еңелә.

Европа чемпионаттары

Финал турнирҙары Һайлап алыу турнирҙары
Йыл Һөҙөмтә Урын И В Н П ГЗ ГП Урын И В Н П ГЗ ГП
Франция 1960 Квалификациянан үтмәй 1/8 финал 2 1 0 1 2 3
Испания 1964 1-се раунд 2 0 0 2 0 7
Италия 1968 4/4 6 1 2 3 3 8
Бельгия 1972 3/4 6 2 1 3 5 13
Югославия 1976 3/4 6 2 2 2 5 10
Италия 1980 2/4 6 3 1 2 5 5
Франция 1984 4/5 8 3 1 4 8 16
Германия Федератив Республикаһы 1988 4/4 6 0 2 4 2 16
Швеция 1992 4/4 6 0 0 6 1 14
Англия 1996 Төркөм этабы 16 3 0 0 3 0 5 2/5 8 4 3 1 16 8
Бельгия Нидерланд 2000 1/4 финал 6 4 1 1 2 3 4 2/5* 10 5 4 1 16 7
Португалия 2004 Квалификациянан үтмәй 2/5** 10 6 2 2 19 8
Австрия Швейцария 2008 1/2 финал 3 5 2 1*** 2 8 9 2/7 12 7 3 2 25 11
Польша Украина 2012 Квалификациянан үтмәй 2/6** 12 5 3 4 13 14
Франция 2016 Төркөм этабы 17 3 1 0 2 2 4 3/6 10 5 3 2 14 9
Европа 2020[3] Төркөм этабы 24 3 0 0 3 1 8 2/6 10 7 2 1 18 3
Бөтәһе Яҡшыһы:1/2 финал Ҡатнашыу: 5/16 18 4 2 12 14 30 120 51 29 40 152 152
  • * — ҡаршы матчтарҙа еңә;
  • ** — ҡаршы матчтарҙа еңелә.
  • *** — пенальти буйынса еңә.

Рекордтар

Йыйылма команда өсөн уйындар һаны буйынса иң яҡшылары

Позиция Уйынсы Матчтар Осор
1 Рюштю Речбер 120 1994—2012
2 Хакан Шукюр 112 1992—2007
3 Бюлент Коркмаз 102 1990—2005
4 Арда Туран 95 2006—2017
5 Тугай Керимоглу 94 1990—2007
6 Эмре Белёзоглу 93 2000—2020
7 Алпай Озалан 90 1995—2005
8 Хамит Алтынтоп 82 2004—2014
9 Тунджай Шанлы 80 2003—2010
10 Огюн Темизканоглу 76 1990—2002

Иң яҡшы бомбардирҙар

Позиция Уйынсы Голдар Осор
1 Хакан Шукюр 51 1992—2007
2 Бурак Йылмаз 27 2006—х. в.
3 Тунджай Санли 22 2003—2010
4 Лефтер Кючюкандонядис 21 1948—1961
5 Нихат Кахведжи 19 2000—2010
Метин Октай 19 1969—1979
Джемиль Туран 19 1969—1979
8 Арда Туран 17 2006—2017
9 Зеки Рыза Спорель 15 1923—1932
10 Ариф Эрдем 11 1993—2004
Эртугрул Саглам 11 1993—1998

Иҫкәрмәләр

  1. ↑ 1 2 The FIFA/Coca-Cola World Ranking (ингл.). FIFA (22 декабрь 2022). Мөрәжәғәт итеү датаһы: 22 декабрь 2022.
  2. ↑ National Team Coefficients Overview (ингл.) (PDF). UEFA.com. Официальный сайт УЕФА (11 октябрь 2017). Мөрәжәғәт итеү датаһы: 1 ноябрь 2025. Архивировано 6 ноябрь 2017 года.
  3. ↑ Италия йыйылма командаһы 3 матчты үҙендә үткәрә.

Һылтанмалар

Тема буйынса өҫтәмә

Категориялар