Тимур Ямалов
Тимур Ямалов (1988 йылдың 24 июне, Ҡотой, Учалы, Башҡортостан Республикаhы, СССР) — Рәсәй башҡорт йырсыһы, гитарист, йыр авторы һәм башҡарыусы, шулай уҡ фотограф[1].
Тормош юлы
1988 йылдың 24 июнендә Башҡортостан Республикаһының Учалы районы Ҡотой ауылында тыуған[1].
Музыка менән үҫмер сағында ҡыҙыҡһына башлай. Гитарала беренсе аккордтарҙы уға Ураҙ ауылынан уҡытыусы Женя Наилевна күрһәтә[1]. Атаһы гитара алып биргәндән һуң, инструментта үҙ аллы өйрәнә башлай, аккордтарҙы дәфтәргә теркәп бара һәм рус телендә йырҙар яҙа[1]. 17—18 йәшендә гитарала яҡшы уйнай башлай һәм үҙенең вокал мөмкинлектәрен аңлай[1].
Тәүге сығышы 20 йәш тирәһендә була. Ураҙҙа КВН командаһында ҡатнаша, бында «Йырла, гитарам!» конкурсы тураһында иғлан күрә һәм ҡатнашырға ҡарар итә[1]. Был конкурста ул беренсе урын яулай[1]. Учалыла бард (рус.)баш. башҡарыусылар конкурсында ҡатнашып, Гран-при яулай[1][2].
Музыкаль эшмәкәрлегенән тыш, Өфөлә туй фотографы булып эшләй[3].
Ижады
Башланғыс осор һәм бард фестивалдәре
Учалылағы еңеүенән һуң Белорет районында үткән «Уралтау тауыштары» бард фестиваленә саҡырыла[1]. Уның вокалы һәм йырҙары традицион бард башҡарыуынан айырылып тора. Һөҙөмтәлә фестиваль йомғаҡтары буйынса ул беренсе дәрәжә дипломға лайыҡ була, тамашасылар һөйөүе призын яулай[1]. Артабан бер йыл дауамында күп фестивалдәрҙә сығыш яһай[1]. Беренсе башҡорт бард фестиваленән һуң башҡорт телендә йырҙар яҙа башлай[1].
Беренсе билдәле йырын — «Фәрештәләр» — 2007 йылда Американың April Sixth төркөмөнөң «Dear Angel» йыры тәьҫирендә яҙа. Башҡорт телендәге тексты 15 минут эсендә ижад итә[1]. Бард фестивалендә «Сплин» рок-төркөмөнөң «Что ты будешь делать» һәм «Двое не спят» йырҙарының кавер-версияларын да башҡара.
2013 йылда Башҡорт академия драма театрының бәләкәй залында «Йондоҙҙар йыям» исемле концерт-монологы үтә. 2015 йылда «Нектория» төркөмөндә уйнай[2].
«Көтөлмәгән табыш» альбомы һәм танылыуы
2021 йылдың 10 ғинуарында «Йыһан» йырын сығара, ул тиҙ арала интернет селтәре буйлап тарала[1]. Йыр сыҡҡандан һуң икенсе көндө гитарист Илгиз Муллағәләмов (сәхнә псевдонимы — GIZMO) менән осраша һәм берлектә концерт ойошторорға тәҡдим итә[1]. Бер айҙан һуң музыканттар Өфөлә Актёрҙар йортонда тәүге концертын ҡуя, шунан һуң даими рәүештә бергә сығыш яһай башлайҙар[1].
2022 йылдың февралендә «Көтөлмәгән табыш» исемле берлектәге альбом сығаралар[1]. Альбом электрон-поп-гитара стилендә ябай аранжировкалар менән яҙыла[1]. Музыкаль йүнәлеште үҙгәртергә «ВИА Чаппа» төркөмө ағзаһы тәҡдим итә, ул Муллағәләмовҡа рок-тауыштан алыҫлашырға кәңәш бирә[1]. Тимур өсөн бер нисә йырҙы Arslan (Арслан) яҙа[1].
Артабанғы эшмәкәрлеге
Башҡортостандың халыҡ артисы, билдәле ҡурайсы һәм композитор Роберт Юлдашев менән бергә сығыш яһай[1].
2024 йылдың 10 декабрендә «Башҡортостан» Дәүләт концерт залында йырсы Артур Кабиров менән берлектә Башҡорт теле көнөнә арналған акустик концерт ойоштора[4].
2026 йылдың 28 июнендә Өфөнөң Арт-КВАДРАТ йәмәғәт мәҙәниәт майҙансығында опен-эйр форматында үткән «Мин башҡортса һөйләшәм» башҡорт теле фестивалендә сығыш яһай. Башҡорт телен заманса музыка аша популярлаштырыуға йүнәлтелгән сараны 5 меңдән ашыу кеше ҡарай[5].
«Bashcover» кавер-проекты
2021 йылда Өфөлә «Bashcover» кавер-төркөмөн ойоштороусыларҙың береһе. Уның составына гитарасы Илгиз Муллағәләмов, йырсы Наркас Маликова һәм йырҙарҙы башҡорт теленә тәржемә итеүсе Гөлназ Хафизова инә[6]. Төркөм донъяның популяр хиттарының башҡорт телендәге кавер-версияларын (рус.)баш., шулай уҡ башҡорт халыҡ йырҙарының үҙенсәлекле интерпретацияларын башҡара. Проекттың популяр эштәренең береһе — Канада йырсыһы Леонард Коэндың «Hallelujah» йырының («Аллилуйя») башҡортса «Йә, иләһи!» исеме аҫтындағы версияһы[6].
2021 йылдың 26 июнендә Ямалов Мәскәүҙә Ҡыҙыл майҙанда китап фестивале программаһында сығыш яһай, бында Пётр Чайковскийҙың «Евгений Онегин» операһынан Ленский арияһын башҡара һәм Александр Пушкин шиғырҙарын башҡорт телендә рэп жанрында уҡый[7].
Йәмәғәт эшмәкәрлеге
Карьераһының билдәле бер осоронда Башҡортостан мосолмандары Диниә назаратының йәштәр бүлегендә эшләй[1]. Үҙенең әйтеүе буйынса, ошонда ул хәҙистәр ишетә, улар артабан уны кешенең үҙен эҙләүе тураһында фәлсәфәүи йырҙар ижад итергә илһамландыра[1].
Башҡорт телен һаҡлауға һәм үҫтереүгә йүнәлтелгән сараларҙа әүҙем ҡатнаша[4][5].
Әҙәби ижады
Йыр текстарын үҙе яҙа, уларҙың күпселеге башҡорт телендә[1]. Әҫәрҙәренең тематикаһы үҫешә: тәүге йырҙары күңел әрнеүенән ҡотолоу өсөн ижад ителһә, һуңыраҡ ижадында мотивация һәм үҙен эҙләү темалары барлыҡҡа килә[1].
Маҡтаулы исемдәре һәм башҡа наградалары
Иҫкәрмәләр
- ↑ 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 Радиф Кашапов. Тимур Ямалов: «Я стал писать по-башкирски — и понял, что так мне легче». Реальное время (9 март 2022). Мөрәжәғәт итеү датаһы: 13 август 2026.
- ↑ 1 2 Тимур Ямалов:“Үҙемде йондоҙ итеп тоймайым. tamasha-rb.ru. Мөрәжәғәт итеү датаһы: 14 август 2026.
- ↑ Photographer Timur Yamalov (ингл.). MyWed. Мөрәжәғәт итеү датаһы: 13 август 2026.
- ↑ 1 2 Акустический концерт Тимура Ямалова и Артура Кабирова. ГБУК РБ ГКЗ «Башкортостан». Мөрәжәғәт итеү датаһы: 13 август 2026.
- ↑ 1 2 Лейла Аралбаева. В Уфе прошёл фестиваль башкирского языка. Панорама Башкортостана (29 июнь 2026). Мөрәжәғәт итеү датаһы: 13 август 2026.
- ↑ 1 2 «Аллилуйя» на башкирском. Аккаунт ВКБ (22 март 2021). Мөрәжәғәт итеү датаһы: 14 август 2026.
- ↑ Ян Романов. Рэп, классика и Пушкин на башкирском: певец из Уфы выступил на Красной площади. Bash.news (26 июнь 2021). Мөрәжәғәт итеү датаһы: 13 август 2026.
- ↑ Timur Yamalov — Ҡоштар Һанайым. Shazam. Мөрәжәғәт итеү датаһы: 13 август 2026.