Рус телендәге версияМахсус проекттар
Телде алмаштырырға
РУВИКИ ТУРАҺЫНДА

Ғәббәсов Рөстәм Ансар улы

РУВИКИ интернет-энциклопедияһында Ғәббәсов фамилиялы башҡа кешеләр тураһында мәҡәләләр бар.

Рөстәм Ансар улы Ғәббәсов (рус. Руста́м Анса́рович Габба́сов; 1956 йылдың 21 феврале, Лаҡлы, Башҡорт АССР-ы) — совет һәм Рәсәй скульпторы, рәссам, педагог. Доцент. Рәсәй Рәссамдар союзы (рус.)баш. ағзаһы (1996). Татарстан Республикаһының атҡаҙанған сәнғәт эшмәкәре. Рәсәй Рәссамдар союзының алтын һәм көмөш миҙалдары лауреаты[1].

Биографияһы

1956 йылдың 21 февралендә Башҡорт АССР-ының Салауат районы Лаҡлы ауылында тыуа[2].

Белеме

Түбәнге Тагил дәүләт педагогия институтының (2025 йылдан — Урал дәүләт педагогия университеты составында) художество-графика факультетында уҡый[2].

1978 йылда институтты тамамлай, шунан һуң Ленинградҡа В. И. Мухина исемендәге Юғары художество-сәнәғәт училищеһына (хәҙер — А. Л. Штиглиц исемендәге Санкт-Петербург художество-сәнәғәт академияһы) стажировкаға ебәрелә[2].

Һөнәри юлы

Станок һәм монументаль скульптура, рәсем сәнғәте менән шөғөлләнә — пейзаждар, натюрморттар, жанр картиналары яҙа. Таш, ағас, бронза, полимер, гипс, күн, боҙ, быяла композит һәм башҡа материалдар менән эшләй[2][3][4]. Уның эштәре миҙалдар һәм премиялар менән билдәләнә[1].

Күпмелер ваҡыт Пермь крайында йәшәй. 2004 йылда Ҡазанға күсеп килә.

1996 йылда Рәсәй Рәссамдар союзына инә[1].

2011 йылда Болғарҙа Мөхәммәт пәйғәмбәрҙең сәхәбәләре ерләнгән урында Ғәббәсов эшләгән иҫтәлекле билдә асыла[1].

Архитектура һәм скульптура әҫәрҙәре конкурстарында һәм фестивалдәрендә ҡатнаша.

Ижад юлын педагогик эшмәкәрлек менән берләштерә: Ҡазан милли тикшеренеү технология университетының Еңел сәнәғәт технологиялары, мода һәм дизайн институтында дизайн кафедраһы доценты булып эшләй[5].

Оҫтаның эштәре Көңгөр тарихи-архитектура һәм художество музей-ҡурсаулығында, И. И. Машков исемендәге Волгоград һынлы сәнғәт музейында, «Свияжск утрау-ҡала» музей-ҡурсаулығында (Йәшел үҙән районы) һәм Рәсәйҙең башҡа музейҙарында, шулай уҡ шәхси йыйылмаларҙа һаҡлана[3].

Маҡтаулы исемдәре һәм башҡа наградалары

  • «Татарстан Республикаһының атҡаҙанған сәнғәт эшмәкәре» маҡтаулы исеме;
  • Рәсәй Рәссамдар союзының алтын миҙалы;
  • Рәсәй Рәссамдар союзының көмөш миҙалы;
  • Баҡый Урмансы исемендәге премия (рус.)баш. (Республика конкурсының «Скульптура» номинацияһы; «Туҡай әкиәттәре» скульптура әҫәрҙәре серияһын ижад иткән өсөн)[1];
  • Харис Яҡупов исемендәге премия.

Күргәҙмә эшмәкәрлеге

  • 2016 — скульпторҙың 60 йәшлек юбилейына арналған шәхси күргәҙмәһе («Хазина» милли сәнғәт галереяһы, Ҡазан)[6];
  • 2020 — «Рәсәйҙе танып бел» аҙналығы (Көңгөр тарихи-архитектура һәм художество музей-ҡурсаулығы, Көңгөр);
  • 2023 — «Изгелек формулаһы» күргәҙмәһендә ҡатнашыу («Мираҫ» Нефтекама картиналар галереяһы)[1];
  • 2024 — «Татарстандан һөйөү менән» төркөм күргәҙмәһе (Ҡалмыҡ Республикаһының Н. Н. Пальмов исемендәге милли музейы, Элиста).

Эштәре

«В. Н. Татищев» барельефы

«В. Н. Татищев» барельефын 2003 йылда яһай[7].

undefined

«В. Н. Татищев» барельефы Көңгөр тарихи-архитектура һәм художество музей-ҡурсаулығы йыйылмаһында һаҡлана[7].

Барельеф ғалимдың күкрәккә тиклем төшөрөлгән һынынан тора. Ул тура ҡарай. Фигураның һул өлөшө бер аҙ алға эйелгән. Барельефтың аҫҡы сиге дуға формаһында эшләнгән. Герой XVIII быуатҡа хас булған бөҙрә сәсле парик кейгән. Кейеме ул ваҡыттағы стилистикаға тап килә. Барельеф алтын ялатылған бронза ҡатлам менән ҡапланған.

Скульптура моделен төҙөү өсөн модель гипсы ҡулланыла. Артабан модель бронзанан ҡойола, өҫтөнән алтын буяу менән ялатыла. Үлсәме: 49,5 × 41 × 7,5 см.

Тыл хеҙмәтсәндәренә һәм һуғыш балаларына һәйкәл

«Тыл хеҙмәтсәндәренә һәм һуғыш балаларына һәйкәл» 2015 йылда яһала. Түбәнге Камала Еңеү майҙанындағы Дан монументы биләмәһендә ҡуйыла. Монументты төҙөү тәҡдимен Түбәнге Кама муниципаль районының ветерандар советы индерә[8].

undefined

Монумент 2015 йылдың 9 майында Бөйөк Ватан һуғышында Еңеүҙең йыллығында асыла. Тантаналы сарала ҡала мэры Айҙар Метшин, Татарстан Республикаһының экология һәм тәбиғәт ресурстары министры Артём Сидоров, Татарстан Республикаһының Дәүләт советы депутаты Рәфис Бурганов ҡатнаша. Һәйкәлде асыу хоҡуғы мэр Айҙар Метшин, тыл хеҙмәтсәне Вәсимә Закирова һәм һуғыш балаһы Хәмәтхәсән Хәлиуллинға бирелә[9].

Рөстәм Ғәббәсов үҙе монумент тураһында былай ти[8]:

Мин өс төп тыл эшсәнен — ҡатын-ҡыҙҙы, ҡартты һәм үҫмерҙе күрһәтергә теләнем. Һәм бер үк ваҡытта — тылдағы өс хеҙмәт өлкәһен. Ҡатын-ҡыҙ ураҡ һәм иген башаҡтары тотҡан — был баҫыуҙағы эш. Бабайҙың ҡулында — көрәк, ул ауылдағы теләһә ниндәй эште башҡарырға әҙер. Ә сүкеш тотҡан малай эшсене кәүҙәләндерә. Һуғыш йылдарында үҫмерҙәр МТС-та (машина-трактор станцияларында) техниканы ремонтлай ... элек һалдаттарға күберәк иғтибар бүленә, ә тыл хеҙмәтсәндәре бер аҙ ситтә ҡала ине ... уларға тейешле хөрмәт күрһәтергә ваҡыт етте.

Күп фигуралы композиция репродукторҙар урынлашҡан терәү тирәләй баҫып торған ҡартты, ҡатынды һәм малайҙы һүрәтләй. Скульптура композицияһы бронзанан эшләнгән. Ҡара гранит постаментҡа ҡуйылған. Янында — ҡара граниттан мемориаль таҡтаташ, унда «1941−1945 йылдарҙағы Бөйөк Ватан һуғышы осорондағы фиҙаҡәр хеҙмәте өсөн тыл хеҙмәтсәндәренә һәм һуғыш балаларына» тип яҙылған. Һәйкәл тирәләй майҙансыҡҡа тротуар плитәһе түшәлгән.

Башҡа эштәре


  • «Көңгөрҙә бөтә нәмә лә бар»;
  • «Автопортрет» картинаһы;
  • «Үҙеңдең йөгөң»;
  • «Сәхәбә»;
  • «Шәһит»;
  • «Туҡай әкиәттәре» скульптура әҫәрҙәре серияһы;
  • «Бәхет»;
  • Хеҙмәт һөйөүсе ат Петрушкаға һәйкәл;
  • «Туҡай майҙаны» Ҡазан метро станцияһын биҙәү;
  • «Ҡыҙғылт һары көҙ» картинаһы;
  • «Балыҡсы»;
  • «В. Н. Татищев» барельефы;
  • «Осоу»;
  • «Балыҡсы-2»;
  • «Кис ултырыу» картинаһы;
  • Картина «Саф һауала йөрөү»;
  • «Кис» миниатюраһы;
  • «Ҡышҡы урман» миниатюраһы;
  • «Йәйге йәшен» миниатюраһы;
  • «Ҡыш» миниатюраһы;
  • «Майя юғалды» картинаһы;
  • «Аҡ фотограф» картинаһы;
  • «Мунса» картинаһы;
  • «Һаҡлаусы фәрештәләр» картинаһы;
  • «Бейеү-мейеү» картинаһы;
  • Ҡазандағы «Әкиәт» татар дәүләт ҡурсаҡ театры стенаһындағы сәғәт алдындағы шарҙағы малай скульптураһы;
  • «Хлебников А. Т.» картинаһы;
  • «Александр Тимофеевич Хлебников» скульптураһы;
  • Сәхәбәләргә арналған иҫтәлекле билдә;
  • «Һуғыш балалары» серияһы («Ылау», «Фронттан хат» һ.б. композициялары);
  • «Яңғыҙаҡ» миниатюраһы;
  • «Ҡор» миниатюраһы;
  • «Семәрҙәр» миниатюраһы һ.б.

Иҫкәрмәләр

  1. ↑ 1 2 3 4 5 6 Габбасов Рустам Ансарович. Остров-град Свияжск. Мөрәжәғәт итеү датаһы: 13 июль 2026.
  2. ↑ 1 2 3 4 Юбилейная выставка Рустама Габбасова. Скульптура и живопись. Gallerix. Мөрәжәғәт итеү датаһы: 13 июль 2026.
  3. ↑ 1 2 Государственный каталог Музейного фонда Российской Федерации. goskatalog.ru. Мөрәжәғәт итеү датаһы: 13 июль 2026.
  4. ↑ Ему подвластен любой материал — Республика Татарстан | РТ Онлайн. rt-online.ru. Мөрәжәғәт итеү датаһы: 13 июль 2026.
  5. ↑ Госсоветник РТ посетил выставку скульптора и живописца Рустама Габбасова.
  6. ↑ Юбилейная выставка Рустама Габбасова. 13 июль 2026 тикшерелгән.
  7. ↑ 1 2 Габбасов Рустам Ансарович — Барельеф «В.Н. Татищев». goskatalog.ru. Мөрәжәғәт итеү датаһы: 13 июль 2026.
  8. ↑ 1 2 Памятник труженикам тыла и детям войны г. Нижнекамск. Школьная электронная энциклопедия. Мөрәжәғәт итеү датаһы: 13 июль 2026.
  9. ↑ Слёзы радости: в Нижнекамске открыли памятник труженикам тыла и детям войны. | Виртуальный музей Великой Отечественной войны Республики Татарстан. tatfrontu.ru. Мөрәжәғәт итеү датаһы: 13 июль 2026.

Һылтанмалар

Категориялар