Сайма (Арғаяш районы)

Елән ярымутрауынан яҡын^[4][5], Уйылды күленең төньяҡ-көнсығыш яр буйында урынлашҡан. Ҡасаба янында тағы ла бер нисә күл бар: Тәрәнкүл^[6], Доронькин^[7] һәм башҡалар^[8][9]. Шулай уҡ ҡасабаһынан алыҫ түгел Лисий утрауы бар^[10].

Арғаяш районының төньяҡ-көнбайыш өлөшөндә урынлашҡан. Район үҙәге Арғаяш ауылына тиклем — 30 км, ауыл биләмәһе Кузнецк ауылына тиклем 12 км алыҫлыҡта.

Сайма һүҙенең мәғәнәһе төрлөсә фаразлана. Ҡайһы бер тикшеренеүселәр йылға атамаһын балыҡсыларҙың промысла туҡталкаһына бәйләйҙәр^[11]. Силәбе өлкәһе буйынса тыуған яҡты өйрәнеүсе, топонимист Шувалов Н. И. «От Парижа до Берлина по карте Челябинской области» китабында: "Саима, Сайма — распространенное у мусульманских народов арабское женское имя — «соблюдающая пост», тип яҙа^[3]. Сайма исеменән ҡасаба атамаһы булыуы ихтимал.

Утар 1912 йылда Ҡыштым улусында нигеҙләнә. Башта Уйылды Саймаһы тип атала, сөнки ҡасаба ошо уҡ исемле күл буйында урынлашҡан. Һуңынан Балыҡсылар Саймаһы (Рыболовная Сайма) (халыҡ кәсебенән) итеп үҙгәртелә.

Халыҡ иҫәбен алыу мәғлүмәттәренә ярашлы, 1926 йылда был урында бер генә йорт торған. 1948 йылға тиклем ҡасаба Ҡыштым районы составына инә, һуңғараҡ Арғаяш районына күсерелә.

Уның территорияһында балыҡ тотоу артеле ойошторола.

XXI быуат башында ситтән килгән кешеләр иҫәбенә ҙур ҡасабала булмаған үҫеш күҙәтелә. Балыҡсылыҡ хужалыҡтары һаҡланып ҡалған.. Ҡасаба биләмәләре тирәһе ял базалары^{[12][13][14][15]}, шулай уҡ коттедждар менән тулған.

1926 йылда бер йортта 3 кеше йәшәгән, артабан халыҡ һаны бик ныҡ үҫешә, 1970 йылға ҡарата унда 210 кеше йәшәй, әммә бер тиҫтә йылдан халыҡтың ҡырҡа кәмеүе күҙәтелә: 1983 йылда — 49 кеше, 1995 йылда — 43 кеше. Хәҙерге ваҡытта ҡасабала урыҫтар йәшәй.

Төп иҫтәлекле урын тип Уйылды күле иҫәпләнә.

Ҡасаба күрше тораҡ пункттары менән шоссе юлдары аша тоташа..

Сайма ҡасабаһынан район үҙәге Арғаяшҡа автобус йөрөй^[18].

Ҡасабала 5 урам бар: Курорт, Урман, Яр буйы, Сайма тыҡрығы, Ҡарағайлыҡ.