Юлдыбай (Ейәнсура районы)

Юлдыбай (рус. Юлдыбаево) — Башҡортостандың Ейәнсура районындағы ауыл. Абҙан ауыл Советына ҡарай. Почта индексы — 453391, ОКАТО коды — 80226804008.

Географик урыны

  • Район үҙәгенә тиклем (Иҫәнғол): 60 км
  • Ауыл советы үҙәгенә тиклем (Абҙан): 10 км
  • Яҡындағы тимер юл станцияһы (Һарыҡташ): 32 км

Юлдыбай ауылы Һаҡмар йылғаһы бассейнына ҡараған Әселе йылғаһы буйында урынлашҡан[2].

Тарихы

Үҫәргән башҡорто Нәҙерғәле Аҡъюловтың яҙыуына ҡарағанда, Үҫәргәндең ике улы Болоҡ менән Таймаҫ урыҫ батшаһы Иван III (1425—1505) хакимлыҡ иткән осорҙа йәшәгән. Таймаҫтың ете улы булған: Шишәй, Бишәй, Аҫҡаҡ, Ҡунаҡ, Абаҙа, Сураш һәм Ҡыҙрас. Сураштың нәҫеле Абҙан, Юлдаш, дүрт Муйнаҡ ауылына, ә Сураштың Ейәнсура тигән улы Яңыбай, Юнай, Юлдыбай, Әлебай, Ғәббәс ауылдарына нигеҙ һалған[3].

Юлдыбай ауылы 1761 йылдан алып билдәле. Улус старшинаһы Юлдыбай Булатов исеме менән аталған. Икенсе исеме «Сураш» этнонимы менән бәйле (ҡара: Үҫәргән). 1795 йылда 22 йортта 183 кеше йәшәгән, 1866 йылда Юлдыбайҙа (Сурашта) 58 йортта 320 кеше йәшәгән. Малсылыҡ, игенселек менән шөғөлләнгәндәр. Мәсет булған. 1900 йылда шулай уҡ 4 һыу тирмәне теркәлгән[2].

Әлеге ваҡытта Юлдыбай ауылында фельдшер‑акушерлыҡ пункты, клуб бар.

Халыҡ һаны

Халҡы: 1900 йылда — 496 кеше, 1920 йылда 443 кеше иҫәпләнгән. Башҡорттар йәшәй (2002).

Йыл Халыҡ һаны
1939 йылдың 259 [4]
1959 йылдың 212 [5]
1970 йылдың 208 [5]
Йыл Халыҡ һаны
1979 йылдың 196 [6]
1989 йылдың 175 [6]
2002 йылдың 182 [7]
Йыл Халыҡ һаны
2009 йылдың 181 [8]
2010 йылдың 137 [7]
2020 йылдың 76 [9]
Милли составы

2002 йылғы халыҡ иҫәбен алыу мәғлүмәтенә ярашлы, күпселек милләт — башҡорттар (99 %)[10].

Ревизия материалдарында

1816 йылда[11] Юлдыбай ауылында ла рәүиз (ревизия) үткәрелә һәм уның материалдары Башҡортостандың Милли архивында һаҡлана.

Урамдары

  • Мәктәп урамы (рус.  Школьная улица)
  • Йәштәр урамы (рус.  Молодёжная улица)
  • Сәрмән урамы (рус.  улица Сарман)
  • Үҙәк урам (рус.  Центральная улица)
  • Кооператив урамы (рус.  Кооперативная улица)[12]

Видеофильмдарҙа

Һылтанмалар

  • ревизия материалдары 2022 йылдың 21 ғинуар көнөндә архивланған.
  • Административно-территориальное устройство Республики Башкортостан: Справочник. — Уфа: ГУП РБ Издательство «Белая Река», 2007. — 416 с.— ISBN 978-5-87691-038-7. (рус.)
  • Асфандияров А. З. История сел и деревень Башкортостана и сопредельных территорий. Уфа: Китап, 2009. — 744 с. ISBN 978-5-295-04683-4 (рус.)

Иҫкәрмәләр

  1. Всероссийская перепись населения 2010 года. Численность населения по населённым пунктам Республики Башкортостан. Мөрәжәғәт итеү датаһы: 20 август 2014. Архивировано 20 октябрь 2013 года.
  2. 1 2 Юлдыбай (Ейәнсура районы) // Башҡорт энциклопедияһы. — Өфө: «Башҡорт энциклопедияһы» ғилми-нәшриәт комплексы, 2015—2020. — ISBN 978-5-88185-143-9.
  3. Түләбаев М. С. Үҫәргәндәр ере — Ейәнсура
  4. Населенные пункты Башкортостана в 4 т. Т.1 / Территориальный орган Федеральной службы государственной статистики по Республике Башкортостан. // (unknown type)Китап, 2018. — т. 1.
  5. 1 2 Населенные пункты Башкортостана в 4 т. Т.2 / Территориальный орган Федеральной службы государственной статистики по Республике Башкортостан. // (unknown type)Китап, 2018. — т. 2.
  6. 1 2 Населенные пункты Башкортостана в 4 т. Т.3 / Территориальный орган Федеральной службы государственной статистики по Республике Башкортостан. (урыҫ) // (unknown type)Китап, 2018. — Т. 3.
  7. 1 2 Населенные пункты Башкортостана в 4 т. Т.4 / Территориальный орган Федеральной службы государственной статистики по Республике Башкортостан. (урыҫ) // (unknown type)Китап, 2018. — Т. 4.
  8. http://www.asmo-rb.ru/engine/data/attach/1/spravochnik.xls
  9. https://rosstat.gov.ru/vpn/2020/Tom1_Chislennost_i_razmeshchenie_naseleniya
  10. Единый электронный справочник муниципальных районов Республики Башкортостан — Excel форматында ҡушымта(недоступная ссылка) (рус.)
  11. ревизия материалдары 2022 йылдың 21 ғинуар көнөндә архивланған.
  12. Межрайонная инспекция Федеральной налоговой службы № 25 по Республике Башкортостан

Тема буйынса өҫтәмә