Мырҙабаева Сәлиә Шәрифйән ҡыҙы
Мырҙабаева Сәлиә Шәрифйән ҡыҙы (рус. Мурзабаева Салия Шарифьяновна; 1957 йылдың 13 сентябре, 1-се Түкәт, Башҡорт АССР-ы) — Рәсәй дәүләт һәм сәйәси эшмәкәре, «Берҙәм Рәсәй» партияһынан Дәүләт думаһының V—VI саҡырылыш депутаты. Медицина фәндәре докторы, Башҡортостан Республикаһының атҡаҙанған табибы (2002) һәм Рәсәй Федерацияһының атҡаҙанған табибы (2008).
Биографияһы
1957 йылдың 13 сентябрендә Башҡорт АССР-ының Күгәрсен районы Түкәт ауылында уҡытыусылар ғаиләһендә тыуа. 1974 йылда Өфө ҡалаһының 1-се интернат-мәктәбен, 1980 йылда Башҡорт дәүләт медицина институтының педиатрия факультетын тамамлай.
1980 йылдан Өфө ҡалаһының 3-сө балалар йортонда педиатр булып эшләй, 1986 йылдан Г. Г. Куватов исемендәге Республика клиник дауаханаһында табип-генетик булып хеҙмәт итә. 1996 йылдан — ассистент, 2000 йылдан — Башҡорт дәүләт медицина университетының неврология кафедраһы доценты[1]. 2003 йылда Башҡортостан Республикаһы Башлығы ҡарамағындағы Башҡортостан дəүлəт хеҙмəте һəм идара итеү академияһын «Дәүләт һәм муниципаль идара итеү» һөнәре буйынса тамамлай.
1998 йылдан Башҡортостан Республикаһының һаулыҡ һаҡлау министры урынбаҫары, 2007 йылдан — һаулыҡ һаҡлау министрының беренсе урынбаҫары булып эшләй.
2007 йылдың декабрендә Башҡортостан Республикаһынан Дәүләт думаһының V саҡырылыш депутаты итеп һайлана. 2011 йылдың декабрендә Дәүләт думаһының VI саҡырылыш депутаты итеп ҡабат һайлана.
2016 йылда Дәүләт думаһы депутаты вәкәләттәре тамамлана, сөнки һайлау һөҙөмтәләре буйынса VII саҡырылышҡа һайланмай[2][3]. Артабан фәнни һәм йәмәғәт эшмәкәрлеге менән шөғөлләнә. Башҡорт дәүләт медицина университетында медицина генетикаһы һәм фундаменталь медицина кафедраһы профессоры вазифаһын биләй[4] һәм «Бөтә донъя башҡорттары ҡоролтайы» Халыҡ-ара йәмәғәт ойошмалары союзының демография, һаулыҡ һаҡлау һәм ғаилә мәсьәләләре буйынса комиссия рәйесе вазифаһын биләй. 2018 йылда Башҡортостан Республикаһы Йәмәғәт палатаһы ағзаһы була[5].
2023 йылда «„Рухи ҡиммәттәр“ төшөнсәһен гармонизациялау һәм унификациялау: социологик ҡараш» тигән фәнни хеҙмәтен баҫтыра[6]. 2025 йылда Евразия ҡатын-ҡыҙҙар форумында ҡатнаша[7].
Депутатлыҡ һәм йәмәғәт эшмәкәрлеге
Дәүләт думаһының V һәм VI саҡырылыштарында эшләгән осорҙа 42 закон проектының инициаторы булып сығыш яһай, уларҙың 23-ө президент тарафынан ҡул ҡуйыла (V саҡырылышта 6-һы һәм VI саҡырылышта 17-һе)[8][9]. 2016 йылдың сентябрендә Дәүләт думаһына индерелгән «Ғаилә-көнкүреш зомбалығының иҫкәртеү тураһында» федераль закон проектының авторҙарының береһе була[10], һуңынан был проект ҡарауҙан алына[11].
2016 йылда депутат вәкәләттәре тамамланғандан һуң йәмәғәт эшмәкәрлеген дауам итә. «Бөтә донъя башҡорттары ҡоролтайы» Халыҡ-ара йәмәғәт ойошмалары союзының демография, һаулыҡ һаҡлау һәм ғаилә мәсьәләләре буйынса комиссия рәйесе[12], шулай уҡ Башҡортостан Республикаһы Ҡатын-ҡыҙҙар союзы Президиумы ағзаһы[4].
Фәнни эшмәкәрлеге
Медицина фәндәре докторы (2010)[13], доцент ғилми исеменә эйә. Башҡорт дәүләт медицина университетының медицина генетикаһы һәм фундаменталь медицина кафедраһы профессоры вазифаһын биләй һәм 250-нән ашыу фәнни һәм уҡыу-методик хеҙмәт авторы.
Төп фәнни ҡыҙыҡһыныу өлкәһе — медицина генетикаһы, атап әйткәндә, медико-генетик хеҙмәтте ойоштороу, тыумыштан һәм нәҫелдән килгән ауырыуҙар эпидемиологияһы, пренаталь диагностика һәм тыумыштан килгән үҫеш кәмселектәрен күҙәтеү[14]. 2010 йылда «Башҡортостан Республикаһының медико-генетик хеҙмәтен оптималләштереү» темаһына докторлыҡ диссертацияһын яҡлай, фәнни консультанты — биология фәндәре докторы, профессор Эльза Камил ҡыҙы Хөснөтдинова[13].
Уның фәнни етәкселеге аҫтында А. К. Марданованың «Башҡортостан Республикаһында тыумыштан килгән үҫеш кәмселектәренең генетик күҙәтеүе» темаһына кандидатлыҡ диссертацияһы яҡлана (2009)[15].
Ғаиләһе
Тормош иптәше — Мырҙабаев Хәсән Хәмзә улы (1951 й. т.), медицина фәндәре докторы, Башҡорт дәүләт медицина университетының гистология кафедраһы профессоры[16], 1999—2020 йылдарҙа кафедра мөдире[17].
Маҡтаулы исемдәре һәм башҡа наградалары
- Рәсәй Федерацияһының атҡаҙанған табибы (2008)
- Башҡортостан Республикаһының атҡаҙанған табибы (2002)
- «Рәсәй Федерацияһының һаулыҡ һаҡлау отличнигы» күкрәк билдәһе
- «Башҡортостан Республикаһының һаулыҡ һаҡлау отличнигы» күкрәк билдәһе
- Рәсәй Федерацияһы Федераль Йыйылышы Дәүләт думаһының «Парламентаризмды үҫтереү өсөн» почёт билдәһе
- Рәсәй Федерацияһы Федераль Йыйылышы Дәүләт думаһының Почёт грамотаһы
- Башҡортостан Республикаһы Дәүләт Йыйылышы — Ҡоролтайының «Башҡортостан Республикаһының закондар сығарыу эшен үҫтереүгә индергән айырым өлөшө өсөн» почёт билдәһе
- Башҡортостан Республикаһы Дәүләт Йыйылышы — Ҡоролтайының Почёт грамотаһы
- Рәсәй Федерацияһы оборона министрының Почёт грамотаһы
- «Ҡара диңгеҙ иҡтисади хеҙмәттәшлеге Парламент ассамблеяһына (ПАЧЭС) 20 йыл» миҙалы
- «МПА БДБ. 20 йыл» миҙалы
- БДБ-ға ағза дәүләттәрҙең Парламент-ара ассамблеяһы Советының Почёт грамотаһы
- ЕврАзЭС Парламент-ара ассамблеяһы Советының Почёт грамотаһы
- Башҡортостан Республикаһы премьер-министрының рәхмәте
- Башҡортостан Республикаһы һаулыҡ һаҡлау министрының рәхмәте
- Башҡортостан Республикаһы мәҙәниәт министрының рәхмәте
- БМО системаһының кеше хоҡуҡтары буйынса өлкән кәңәшсеһенең рәхмәте
- Рәсәй мосолмандары Үҙәк дини идаралығы рәйесе, мөфтөйҙөң рәхмәте
Иҫкәрмәләр
- ↑ Салия Шарифьяновна Мурзабаева. Born-today.ru. Мөрәжәғәт итеү датаһы: 13 август 2026.
- ↑ Мурзабаева Салия Шарифьяновна. 100p.ru. Мөрәжәғәт итеү датаһы: 13 август 2026.
- ↑ Список депутатов, избранных в Госдуму седьмого созыва (Центризбирком). МоссоветИнфо (23 сентябрь 2016). Мөрәжәғәт итеү датаһы: 13 август 2026.
- ↑ 1 2 Мурзабаева Салия Шарифьяновна. Башкирский государственный медицинский университет. Мөрәжәғәт итеү датаһы: 13 август 2026.
- ↑ Салия Мурзабаева наградила победителя республиканского конкурса «Отец – опора семьи». Единая Россия. Башкортостан (23 сентябрь 2015). Мөрәжәғәт итеү датаһы: 13 август 2026.
- ↑ Гармонизация и унификация определения понятия «духовные ценности»: социологический подход. scispace.com (2023). Мөрәжәғәт итеү датаһы: 13 август 2026.
- ↑ Салия Мурзабаева приняла участие в Евразийском женском форуме. mngz.ru (22 сентябрь 2025). Мөрәжәғәт итеү датаһы: 13 август 2026.
- ↑ Законопроекты, где инициатором является депутат ГД Мурзабаева Салия Шарифьяновна (V созыв). duma-stat.ru. Мөрәжәғәт итеү датаһы: 13 август 2026.
- ↑ Законопроекты, где инициатором является депутат ГД Мурзабаева Салия Шарифьяновна (VI созыв). duma-stat.ru. Мөрәжәғәт итеү датаһы: 13 август 2026.
- ↑ Проект Федерального закона № 1183390-6 «О профилактике семейно-бытового насилия». КонсультантПлюс. Мөрәжәғәт итеү датаһы: 13 август 2026.
- ↑ Законопроект о семейно-бытовом насилии. КонсультантПлюс. Мөрәжәғәт итеү датаһы: 13 август 2026.
- ↑ Комиссии Исполкома. Всемирный курултай (конгресс) башкир. Мөрәжәғәт итеү датаһы: 13 август 2026.
- ↑ 1 2 Подготовка кадров высшей квалификации и работа диссертационных советов в Башкирском государственном медицинском университете в 2010 году. Cyberleninka. Мөрәжәғәт итеү датаһы: 13 август 2026.
- ↑ Оптимизация медико-генетической службы Республики Башкортостан. dissercat.com. Мөрәжәғәт итеү датаһы: 13 август 2026.
- ↑ Генетический мониторинг врожденных пороков развития в Республике Башкортостан. medical-diss.com. Мөрәжәғәт итеү датаһы: 13 август 2026.
- ↑ Мурзабаев Хасан Хамзович. ФГБОУ ВО «Башкирский государственный медицинский университет» Минздрава России. Мөрәжәғәт итеү датаһы: 13 август 2026.
- ↑ Кафедра гистологии. ФГБОУ ВО «Башкирский государственный медицинский университет» Минздрава России. Мөрәжәғәт итеү датаһы: 13 август 2026.