Кушнаренко районы

Кушнаренко районы (рус. Кушнаренковский район) — Башҡортостан Республикаһындағы муниципаль район. Административ үҙәге — Кушнаренко ауылы. Районда 28 мең 607 кеше йәшәй.

Символикаһы

Билдәле шәхестәр

Вәлиев Сәлих Шәйбәк улы (22.10.1912—12.10.1970) — Советтар Союзы Геройы (1943). Совет-фин һуғышында һәм Бөйөк Ватан һуғышында ҡатнашыусы, уҡсылар взводы командиры, кесе лейтенант. Иҫке Ғүмәр ауылынан.
Вәлитов Нәжип Хәтмулла улы (15.02.1936—3.10.2008), ғалим-химик-технолог, юғары мәктәп уҡытыусыһы. Химия фәндәре докторы (1978), профессор (1985). СССР-ҙың нефть эшкәртеү һәм нефтехимия сәнәғәте отличнигы (1981) һәм уйлап табыусыһы (1985). Хеҙмәт Ҡыҙыл Байраҡ (1976), Халыҡтар Дуҫлығы (1986) ордендары кавалеры. Ҡарасайылға ауылынан.
Ғилманов Рим Сабит улы (20.03.1939), мәғариф хеҙмәткәре, 1958—1995 йылдарҙа Яңы Ғүмәр ауыл мәктәбе уҡытыусыһы. Башҡорт АССР-ының атҡаҙанған уҡытыусыһы[2].
Ғәлиәкбәров Зөфәр Дилмөхәмәт улы (10.11.1923—2012), педагог, Кушнаренко 1-се мәктәбенең элекке военругы. Бөйөк Ватан һуғышында ҡатнашыусы. Башҡорт АССР-ының атҡаҙанған уҡытыусыһы. Ҡыҙыл Йондоҙ һәм II дәрәжә Ватан һуғышы ордендары кавалеры.
Мөҙәрисов Миңлеғәли Закир улы (23.02.1947—24.03.2015), СССР биатлонсыһы, биатлон буйынса СССР һәм Рәсәй тренеры. 1995—2003 йылдарҙа Рәсәй Йәйге биатлон һәм ғәмәли күпбәйге федерацияһының тренерҙар советы рәйесе. Ғәмәли‑хәрби күпбәйгеләр буйынса РСФСР-ҙың атҡаҙанған тренеры (1989) һәм бөтә Союз категориялы судья (1983), биатлон буйынса СССР-ҙың спорт мастеры (1971). Башҡортостан Республикаһының атҡаҙанған физик культура хеҙмәткәре (2006). Үгеҙ ауылынан.
Садиҡова Әҡлимә Ғариф ҡыҙы [7.11.1908—18.06.1993), Мәжит Ғафури исемендәге Башҡорт дәүләт академия драма театрының 1933—1983 йылдарҙағы актёры. РСФСР-ҙың атҡаҙанған (1972), Башҡорт АССР‑ының халыҡ (1955) артисы. «Почёт Билдәһе» ордены кавалеры (1955). Түбән Аҡбаш ауылынан.
Сафиуллин Әбелхәйер Ҡасим улы (15.08.1943), театр режиссёры. 1991 йылдан СССР Театр эшмәкәрҙәре союзы ағзаһы. Башҡортостан Республикаһының атҡаҙанған сәнғәт эшмәкәре (2003). Ҡаратәкә ауылынан[3].
Солтанов Шәриф Хәбибулла улы (9.08.1913—10.05.1998), ауыл хужалығы эшмәкәре, 1957—1975 йылдарҙа Салауат исемендәге колхоз рәйесе. Бөйөк Ватан һуғышында ҡатнашыусы. Социалистик Хеҙмәт Геройы (1966). Райондың почётлы гражданы (1987). Ҡарасайылға ауылынан.
Чайников Павел Семенович (5.07.1928—5.01.2017), Кушнаренко ауыл хужалығы техникумының элекке педагогы (1962—1998), Башҡорт АССР-ы мәктәбенең атҡаҙанған уҡытыусыһы. Ахлыстин ауылынан.

Халыҡ һаны

1939 йылдан башлап халыҡ иҫәбен алыу мәғлүмәттәре буйынса районда даими йәшәгән халыҡ һаны (кеше):

Йыл Халыҡ һаны
1939 йылдың 63 141 [4][5]
1959 йылдың 40 189 [6][5]
1970 йылдың 36 830 [7][5]
1979 йылдың 31 800 [8][9]
1989 йылдың 28 508 [10][9]
Йыл Халыҡ һаны
2002 йылдың 29 344 [11][9]
2008 йылдың 28 869 [12]
2009 йылдың 28 718 [13]
2010 йылдың 27 491 [14]
2012 йылдың 27 181 [15]
Йыл Халыҡ һаны
2013 йылдың 27 087 [16]
2014 йылдың 27 018 [17]
2015 йылдың 26 919 [18]
2016 йылдың 27 061 [19]
2017 йылдың 27 074 [20]
Йыл Халыҡ һаны
2018 йылдың 26 767 [21]
2019 йылдың 26 274 [22]
2021 йылдың 27 210 [1]

Иҫкәрмәләр

  1. 1 2 https://rosstat.gov.ru/storage/mediabank/Tom1_tab-5_VPN-2020.xlsx
  2. Национальный архив Республики Башкортостан. Календарь знаменательных и памятных дат Республики Башкортостан на 2019 год 2019 йылдың 14 февраль көнөндә архивланған. (рус.) (Тикшерелеү көнө: 18 март 2019)
  3. Башҡорт энциклопедияһы — Сафиуллин Әбелхәйер Ҡасим улы(недоступная ссылка) (Тикшерелеү көнө: 12 август 2018)
  4. СССР-ҙа халыҡ иҫәбен алыу (1939)
  5. 1 2 3 Население Башкортостана:XIX-XXI века: статистический сборник. — 2008. — бит 448.
  6. СССР-ҙа халыҡ иҫәбен алыу (1959)
  7. СССР-ҙа халыҡ иҫәбен алыу (1970)
  8. 1979 йылғы Бөтә Союз халыҡ иҫәбен алыу
  9. 1 2 3 Население Башкортостана:XIX-XXI века: статистический сборник. — 2008. — бит 448.
  10. СССР-ҙа халыҡ иҫәбен алыу (1989)
  11. 2002 йылғы Бөтә Рәсәй халыҡ иҫәбен алыу
  12. http://bashstat.gks.ru/wps/wcm/connect/rosstat_ts/bashstat/resources/88ec76804db875b29208d3356f373569/4+%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%B4%D0%B5%D0%BB.pdf
  13. https://web.archive.org/web/20150518102941/http://www.gks.ru/bgd/regl/B09_109/IssWWW.exe/Stg/d01/tabl-21-09.xls
  14. 2010 йылғы Бөтә Рәсәй халыҡ иҫәбен алыу
  15. https://web.archive.org/web/20130516092833/http://www.gks.ru/free_doc/doc_2012/bul_dr/mun_obr2012.rar
  16. https://web.archive.org/web/20131012013314/http://www.gks.ru/free_doc/doc_2013/bul_dr/mun_obr2013.rar
  17. https://web.archive.org/web/20140810202114/http://www.gks.ru/free_doc/doc_2014/bul_dr/mun_obr2014.rar
  18. https://web.archive.org/web/20150923180801/http://www.gks.ru/free_doc/doc_2015/bul_dr/mun_obr2015.rar
  19. http://web.archive.org/web/20210508043701/http://www.gks.ru/free_doc/doc_2016/bul_dr/mun_obr2016.rar
  20. http://web.archive.org/web/20170731141731/http://www.gks.ru/free_doc/doc_2017/bul_dr/mun_obr2017.rar
  21. 26. Численность постоянного населения Российской Федерации по муниципальным образованиям на 1 января 2018 годаРәсәй Федерацияһы статистика федераль хеҙмәте.
  22. Численность населения муниципальных образований Республики Башкортостан — 2019. — бит 62.

Һылтанмалар

Голубченко И. В., Кәбирова Г. Н. Кушнаренко районы // Башҡорт энциклопедияһы. — Өфө: «Башҡорт энциклопедияһы» ғилми-нәшриәт комплексы, 2015—2020. — ISBN 978-5-88185-143-9.

Тема буйынса өҫтәмә