Ғүмәрова Лилиә Салауат ҡыҙы

Ғүмәрова Лилиә Салауат ҡыҙы (рус. Гумерова Лилия Салаватовна ; 1972 йылдың 16 декабре, Учалы, Башҡорт АССР-ы) — Башҡортостан Республикаһының һәм Рәсәй Федерацияһының дәүләт һәм йәмәғәт эшмәкәре, педагогғалим. 2012—2014 йылдарҙа Башҡортостан Хөкүмәте Премьер-Министр урынбаҫары, 2014 йылдан Рәсәй Федерацияһы Федераль Йыйылышының Федерация Советында Башҡортостан Республикаһы дәүләт власы башҡарма органы вәкиле[1]. 2019 йылдан — рәйесе.

2015 йылдан Башҡорттарҙың федераль милли-мәҙәни автономияһы советы рәйесе. Педагогия фәндәре кандидаты[2].

Биографияһы

Лилиә Салауат ҡыҙы Ғүмәрова 1976 йылдың 16 декабрендә Башҡорт АССР-ының Учалы ҡалаһында тыуған.

1994 йылда Башҡорт дәүләт педагогия университетының педагогика һәм психология факультетын тамамлаған.

Хеҙмәт эшмәкәрлеген шул уҡ йылда Учалы ҡалаһының 10-сы урта мәктәбендә педагог-психолог, психология уҡытыусыһы булып башлай.

2001 йылдан — Учалы ҡалаһы һәм Учалы районы хакимиәтенең I категориялы (рус.)баш. белгесе, артабан хакимиәт башлығының социаль мәсьәләләр буйынса урынбаҫары.

2005 йылда Башҡортостан Республикаһы Президенты ҡарамағындағы Башҡортостан дәүләт хеҙмәте һәм идара итеү академияһын «юриспруденция» һөнәре буйынса тамамлай.

2007 йылдан — Башҡортостан Республикаһы Хөкүмәте социаль үҫеш, һаулыҡ һаҡлау, хеҙмәт һәм халыҡ мәшғүллеге бүлеге мөдире.

2010—2011 йылдарҙа — Башҡортостан Республикаһында Бала хоҡуҡтары буйынса вәкил[3].

2011 йылдың 14 мартында «Берҙәм Рәсәй» партияһынан 28-се Отрада һайлау округы буйынса Башҡортостан Республикаһы Дәүләт Йыйылышы — Ҡоролтай депутаты (рус.)баш. итеп һайлана[4]. 2011 йылдың 15 мартында Башҡортостан Республикаһы Дәүләт йыйылышы — Ҡоролтай рәйесе урынбаҫары итеп һайлана[5].

2012 йылдың 24 октябрендә Ғүмәрова Башҡортостан Республикаһы Хөкүмәте рәйесе урынбаҫары итеп тәғәйенләнә[6].

2014 йылдың 25 сентябрендә Башҡортостан Президенты Рөстәм Хәмитов Ғүмәроваға Башҡортостан Республикаһы дәүләт власының башҡарма органынан Рәсәй Федерацияһы Федераль Йыйылышының Федерация Советында сенатор вәкәләттәрен бирә[7][8]. 2019 йылдың 19 сентябрендә Башҡортостандың яңы Башлығы Радий Хәбиров уның вәкәләттәрен оҙайта[9].

2014 йылдың 1 октябренән — Федерация Советының Фән, мәғариф һәм мәҙәниәт буйынса комитеты (рус.)баш. рәйесенең беренсе урынбаҫары[10].

2015 йылдың 18 декабрендә Башҡорттарҙың федераль милли-мәҙәни автономияһы советы рәйесе итеп һайлана[11].

2019 йылдың 25 сентябрендә Ғүмәрова РФ Федерация советының Фән, мәғариф һәм мәҙәниәт буйынса комитеты рәйесе итеп һайлана[12][13].

2024 йылдың 26 сентябренән Лилиә Ғүмәрова яңынан Фән, мәғариф һәм мәҙәниәт буйынса совет комитеты рәйесе итеп һайлана[14].

Федерация Советындағы эшмәкәрлеге

Федерация Советының Мәғариф, фән һәм мәҙәниәт буйынса комитет рәйесенең беренсе урынбаҫары вазифаһын башҡарған Лилиә Ғүмәрова Рәсәй күләмендә үткәрелгән төрлө сараларҙа әүҙем ҡатнаша.

Ижтимағи-сәйәси эшмәкәрлеге

  • 2010 йылдан — Башҡортостан Республикаһының ЮНЕСКО эштәре буйынса комитеты ағзаһы[18];
  • 2016 йылдан — Спиваков фондының Попечителлек советы рәйесе[18];
  • 2018 йылдан — «Йыл ғаиләһе» Бөтә Рәсәй конкурсының Ойоштороу комитеты рәйесе[18];
  • 2019 йылдан — Башҡорттарҙың федераль милли-мәҙәни автономияһы советы рәйесе[18];
  • 2019 йылдан — «Берҙәм Рәсәй» партияһының «Көслө ғаилә» проекты координаторы[18];
  • 2019 йылдан — Евразия ҡатын-ҡыҙҙар форумы советы ағзаһы[18];
  • 2020 йылдан — «Минең илем — минең Рәсәйем» Бөтә Рәсәй конкурсының эксперт советы рәйесе[18].

Санкциялар

Украиналағы хәрби хәрәкәттәр фонында Лилиә Ғүмәрова 2022 йылдың 9 мартынан Европа Берлеге санкциялары аҫтында. 2022 йылдың 15 мартынанБөйөк Британия санкциялары аҫтында. 2022 йылдың 30 сентябренәнАҠШ санкциялары аҫтында. Шулай уҡ Канада, Швейцария, Австралия һәм Яңы Зеландия санкциялары аҫтында тора.

Маҡтаулы исемдәре һәм башҡа бүләктәре

  • Башҡортостан Республикаһының Почёт грамотаһы (2015) [19];
  • II дәрәжә Ватан алдындағы хеҙмәттәре өсөн орденының миҙалы (2018) — Рәсәй дәүләтселеген нығытыуҙа, парламентаризмды үҫтереүҙә һәм закон сығарыу эшмәкәрлегендә күрһәткән әүҙем хеҙмәттәре өсөн;
  • Дуҫлыҡ ордены (2022) — Рәсәй дәүләтселеген нығытыуға, парламентаризмды үҫтереүгә ҙур өлөш индергәне һәм әүҙем закон сығарыу эшмәкәрлеге өсөн[20];
  • «МПА СНГ. 25 лет» миҙалы (27 март 2017 йыл, БДБ-ның Парламент-ара ассамблеяһы) — парламентаризмды үҫтереү һәм нығытыу эшендәге ҡаҙаныштары, Бойондороҡһоҙ Дәүләттәр Берләшмәһе эшмәкәрлегенең хоҡуҡи нигеҙҙәрен үҫтереүгә һәм камиллаштырыуға индергән өлөшө, халыҡ-ара бәйләнештәрҙе һәм парламент-ара хеҙмәттәшлекте нығытыуы өсөн[21].
  • II дәрәжә П. А. Столыпин миҙалы (2024)[22].

Иҫкәрмәләр

  1. Энциклопедия ТАСС, 2024. Гумерова, Лилия Салаватовна. Председатель комитета Совфеда РФ по науке, образованию и культуре (Тикшерелеү көнө: 6 сентябрь 2025)
  2. Лилия Салаватовна Гумерова. Конструирование среды дошкольного образовательного учреждения как условие формирования экономической культуры детей старшего дошкольного возраста. — Екатеринбург, 2012. Архивировано 2 октябрь 2019 года. (Тикшерелеү көнө: 6 сентябрь 2025)
  3. Лилия Гумерова избрана на должность Уполномоченного по правам ребенка в Республике Башкортостан. ИА Башинформ (28 ғинуар 2010). Мөрәжәғәт итеү датаһы: 6 сентябрь 2025. Архивировано 7 июнь 2020 года.
  4. Председатель Центризбиркома Башкирии огласил предварительные итоги выборов. ИА Башинформ (14 март 2011). Мөрәжәғәт итеү датаһы: 6 сентябрь 2025. Архивировано из оригинала 4 март 2016 года.
  5. Лилия Гумерова избрана заместителем Председателя Госсобрания Башкирии. ИА Башинформ (15 март 2011). Мөрәжәғәт итеү датаһы: 6 сентябрь 2025. Архивировано 29 декабрь 2017 года.
  6. Рустэм Хамитов назначил заместителей Премьер-министра Правительства Башкортостана (недоступная ссылка — история). Официальный сайт Главы Башкортостана (24 октябрь 2012). Мөрәжәғәт итеү датаһы: 6 сентябрь 2025.
  7. Рахимкулова Арина. Лилия Гумерова наделена полномочиями сенатора. ИА Башинформ (25 сентябрь 2014). Мөрәжәғәт итеү датаһы: 6 сентябрь 2025. Архивировано 29 декабрь 2017 года.
  8. Указ Президента Республики Башкоторстан . Правовой акт .25.09.2014. npa.bashkortostan.ru. Мөрәжәғәт итеү датаһы: 6 сентябрь 2025. Архивировано 2 октябрь 2019 года.
  9. Указ Главы Республики Башкоторстан. Правовой акт. 19.09.2019. npa.bashkortostan.ru. Мөрәжәғәт итеү датаһы: 6 сентябрь 2025. Архивировано 2 октябрь 2019 года.
  10. Об избрании Гумеровой Лилии Салаватовны первым заместителем председателя Комитета Совета Федерации по науке, образованию и культуре. Совет Федерации Федерального Собрания Российской Федерации. Мөрәжәғәт итеү датаһы: 6 сентябрь 2025. Архивировано 1 октябрь 2019 года.
  11. Басыров Артур. Лилия Гумерова избрана председателем Совета Федеральной национально-культурной автономии башкир. ИА Башинформ (18 декабрь 2015). Мөрәжәғәт итеү датаһы: 6 сентябрь 2025. Архивировано 29 декабрь 2017 года.
  12. Об избрании Гумеровой Лилии Салаватовны председателем Комитета Совета Федерации по науке, образованию и культуре. Совет Федерации Федерального Собрания Российской Федерации. Мөрәжәғәт итеү датаһы: 6 сентябрь 2025. Архивировано 1 октябрь 2019 года.
  13. Два выпускника школы губернаторов возглавили комитеты в Совете Федерации. ТАСС. Мөрәжәғәт итеү датаһы: 6 сентябрь 2025. Архивировано 25 сентябрь 2019 года.
  14. Лилия Гумерова вновь возглавит комитет Совфеда по науке, образованию и культуре (26 сентябрь 2024). Мөрәжәғәт итеү датаһы: 16 октябрь 2025.
  15. Лилиә Ғүмәрова: «Өфөләге „Йылмайыу-2015“ операцияһы бер ниндәй санкциялар ҙа Рәсәйҙең сит илдәр менән бәйләнештәрен юҡҡа сығара алмауын иҫбатланы» — «Башинформ» мәғлүмәт агентлығы, 2015 йыл, 31 август
  16. Лилиә Ғүмәрова: «Бюджет аҡсаларын сифатлы тотоноу — заман талабы». — «Башинформ» мәғлүмәт агентлығы, 2015, 6 октябрь
  17. Сенатор от Башкортостана встретилась со студентами и преподавателями БАГСУ — «Башинформ» мәғлүмәт агентлығы, 2015, 12 октябрь (рус.)
  18. 1 2 3 4 5 6 7 Гумерова Лилия Салаватовна. Партия «Единая Россия». Федеральный сайт. Мөрәжәғәт итеү датаһы: 2025-209-06.
  19. Рустэм Хамитов вручил государственные награды Российской Федерации и Республики Башкортостан — Официальный сайт Главы Республики. 09.10.2015 Архивная копия от 13 июнь 2021 на Wayback Machine (рус.)
  20. Указ Президента Российской Федерации от 14 ноября 2022 года № 816 «О награждении государственными наградами Российской Федерации». Мөрәжәғәт итеү датаһы: 6 сентябрь 2025. Архивировано 14 ноябрь 2022 года.
  21. Постановление Совета Межпарламентской Ассамблеи государств — участников Содружества Независимых Государств от 27 марта 2017 года № 17 «О награждении медалью «МПА СНГ. 25 лет»
  22. Гумерова, Лилия Салаватовна Председатель комитета Совфеда по науке, образованию и культуре. ТАСС Энциклопедия.

Тема буйынса өҫтәмә